Przewaznie uzywane manometry sa sy¬ stemu Bourdon'a, oparte na zmianie ksztal¬ tu plaskiej i wygietej rurki metalicznej, któ¬ ra odgina sie przy zmianie cisnienia.Zmiane ksztaltu wygietej rurki prze¬ nosi sie zapomoca drazka lub innego me¬ chanizmu na wskazówke, oznaczajaca na skali cisnienie. Ruchowi, powstajacemu przy zmianie ksztaltu, przeciwdziala spre¬ zyna spiralna, która utrzymuje lacznosc pomiedzy wskazówka i rurka, i zapobiega powstawaniu wahan przy przenoszeniu wskazan zmiany cisnienia. Wymiary i gru¬ bosc rozwinietej na plasko rurki sa pro¬ porcjonalne do mierzonego cisnienia, tak, ze rurki do slabych cisnien winny byc cien¬ sze. Wobec tego rurki sa bardzo slabe i podlegaja odksztalceniom, które powsta¬ ja, gdy cisnienie przekroczy pewna gra¬ nice.Manometry do mierzenia niskich cisnien, t. j. 0,5 do 3 lub 4 mm slupa wodyt maja zamiast rurki membrany metalowe zgiete, o duzej srednicy, by otrzymac dostatecznie duza amplitude wahan. Niekiedy po¬ wieksza sie membrane podwójnie lub po¬ trójnie, aby otrzymac dostateczne 'od¬ ksztalcanie, a wiec wieksze odchylenie wska¬ zówki. Aparaty sa wskutek tego bardzo duze. Membrany dotychczas uzywane u- legaja nader latwo zgieciu, tak, ze sa po¬ trzebne specjalne urzadzenie regulujace, co stoi na przeszkodzie praktycznemu uzy* ciu tych membran.Wynalazek dotyczy ulepszenia mano¬ metru membranowego, który, jak wiadomo,^ t jest znacznie drozszy od manometru z giet¬ ka rurka metalowa. Dzieki wynalazkowi, mozna stosowac membrany o mniejszych wymiarach, nie zginajace sie i zachowuja¬ ce elastycznosc.Na zalaczonym rysunku jest schema¬ tycznie przedstawiony sposób wykonania ulepszonego manometru, stosownie do wy¬ nalazku. JFig. 1 przedstawia schematycznie calkowite urzadzenie, przyczem poszcze¬ gólne czesci ^sa przedstawione w jednej plaszczyznie; fig... 2 przedstawia widok zgóry na membrane.Podstawa a, wykonana z mosiadzu, ma na dole przysad 6, zapomoca którego laczy sie z przewodem, w którym jest cisnienie.Podstawa a ma na górze plytkie wyzlobie¬ nie, do którego wklada sie membrane me¬ talowa c, która zapomoca listwy d zostaje do niej przymocowana. Do podstawy przy¬ mocowany jest krazek blaszany e zlekka stozkowaty. Posrodku krazka znajduje sie otwór, przez który przechodzi sztyft f, umieszczony miedzy membrana c i dzwi¬ gnia g, która jest utrzymana w spoczynku przez sprezyne i, zapomoca ramienia /.Ramie / laczy dzwignie g z wskazówka m, która jest ruchomo umocowana w n, i opi¬ suje luk wzdluz skali, zaopatrzonej w po- dzialki.Membrana c z cienkiej blachy metalo¬ wej ma koncentryczne, lukowe, faliste wytloczenia p, które, jak widac na fig. 2, sa na zmiane w niektórych miejscach prze¬ rywane. W stanie spoczynku membrana, która na fig. 1 oznacza gruba linja, spo¬ czywa na podstawie a.Jezeli przysad b polacizy sie zapomoca rurki ze zbiornikiem, którego cisnienie ma byc zmierzone, membrana c, elastyczna wskutek posiadania wytloczen p, moze sie podnosic, az dotknie krazka e, co jest na fig. f oznaczone linja punktowana, o ile cisnienie w zbiorniku odpowiada najwyz¬ szemu cisnieniu, które manometr mierzy.Listwa d zapobiega wszelkiej stracie ci¬ snienia. Membrana c, podnoszac sie, pod¬ nosi równoczesnie sztyft / a zatem dzwi¬ gnie g, ramie / wraz ze sprezyna i i wska¬ zówka m, która wskazuje na skali wielkosc cisnienia. Jezeli cisnienie sie zmniejsza, membrana c powraca w polozenie pierwot¬ ne, sprezyna i sprowadza wskazówke, dzwignie oraz sztyft w stan spoczynku.Opisane urzadzenie ma nastepujace zalety: Membrana c me zostaje stale odksztal¬ cona, gdyz zapobiega temu jej forma falista, dzieki czemu jest ona elastyczna; po za tern jest dostatecznie wytrzymala, wskutek znajdujacego sie pomiedzy wytloczeniami materjalu. Poniewaz membrana dotyka krazek e i ma skok ograniczony, nie moze sie ona odksztalcac poza granice elastycz¬ nosci. O ile aparat bedzie nawet pod dzia¬ laniem 'znacznie wyzszego cisnienia, niz to dla niego jest dopuszczalne, przy wska¬ zywaniu cisnienia nie zajda zadne zmiany.Obydwa krancowe polozenia wskazówki sa stale dokladne i wszelkie oporki, które przy manometrach innych przesuwaja wskazówke, nie powracajaca do pierwot¬ nego zerowego polozenia, sa zbyteczne. Z chwila bowiem powrotu do stanu spoczyn¬ ku, sprezyna i opuszcza membrane na podstawe, a tern samem ustawia wskazów¬ ke dokladnie w polozenie zerowe. Przy najwiekszem cisnieniu, membrana sie opie¬ ra o znajdujaca sie ponad nia plyte, która ogranicza ruch membrany i wskazówka wraca dokladnie w polozenie krancowe.Nie jest potrzebne zadne specjalne u- rzadzenie regulujace sprezyne; zmieniajac jej napiecie i obciazenie, mozna manometr obciazyc nawet podwójnie. Mozna tez ska¬ le umiescic w jednej plaszczyznie z mem¬ brana, uzywajac przystawki, przy której punkt obrotu zbiega sie ze srodkiem skali, lub uzywajac przekladni dzwigniowej, gdy punkt obrotu wskazówki znajduje sie poza srodkiem skali.Opisany manometr jest znacznie prost- — 2 —szy i'tanszy w wykonaniu, niz inne znanie manometry o rurkach gietkich, PL