PL23910B1 - Sposób rozdzielania olejów weglowodorowych, zwlaszcza ciezkich olejów weglowodorowych, np. smarów mineralnych, na ich skladniki lub grupy skladników. - Google Patents

Description

Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu rozdzielania olejów weglowodorowych, zwlaszcza olejów weglowodorowych ciez¬ kich, na ich skladniki lub grupy skladni¬ ków.Znane jest rozdzielanie mieszaniny cie¬ czy na skladniki lub grupy skladników przez poddawanie jej dzialaniu dwóch cie¬ czy prowadzonych przeciwpradowo i wza¬ jemnie rozpuszczajacych sie tylko w nie¬ znacznym stopniu, przyczem skladniki lub grupy skladników rozdzielaja sie w roz¬ maitych stosunkach.Stwierdzono obecnie, ze przy rozdzie¬ laniu olejów weglowodorowych, zwlaszcza ciezkich olejów weglowodorowych, np. o- leju gazowego, smarów mineralnych, ole¬ jów smolowych rozmaitego pochodzenia, oleju lupkowego lub równiez ciezkich pro¬ duktów ich rozszczepienia, na rozmaite skladniki lub grupy skladników zapomoca dwóch cieczy wedlug znanego sposobu zwlaszcza dobre wyniki otrzymuje sie, sto¬ sujac z jednej strony jeden lub kilka nasy¬ conych weglowodorów, najkorzystniej tlu¬ szczowych, zawierajacych przynajmniej trzy atomy wegla w czasteczce, których punkt wrzenia lub poczatkowy i koncowy punkt wrzenia jest nizszy lub wyzszyj przy cisnieniu atmosferycznem od punktu wrze¬ nia przerabianego materjalu, z drugiej zas strony rozpuszczalniki olejów weglowodo¬ rowych, np. ciekly dwutlenek, siarki, furfu¬ rol i jego pochodne, eter dwuchloroetylowy, fenol, krezol, aromatyczne i tluszczowe zwiazki azotowe, np. nitrobenzen i nitrome-tan, nitryle ai-oniatyczne -i tluszczowe, np. jednoehloroacetonitryl A i benzonitryl, ro¬ danki organiczne, np. rodanek metylowy, arniny organiczne, np. aniline^ estry alko¬ holi wielowartosciowych, np. mrówczan glikolowy oraz alkohol metylowy i alkohol etylowy, oraz aceton, keton etylowy i ke¬ ton metylowy oraz benzofenon.Sposób mozna równiez zastosowac do rozdzielania lekkich olejów weglowodoro¬ wych, aczkolwiek oleje te zwykle nie wy¬ magaja traktowania dwiema cieczami.Mozna równiez stosowac te rozpu¬ szczalniki w stanie rozcienczonym. Jako rozcienczalniki mozna stosowac np. benzen, toluen i eter.Wyrazy „ciecze pomocnicze", uzyte w opisie i zastrzezeniach, oznaczaja wszyst¬ kie ciecze, które sa uzywane do rozdziele¬ nia mieszaniny, z wylaczeniem srodków rozcienczajacych.Rozdzielanie mozna przeprowadzac w rozmaitych temperaturach zaleznych od rozpuszczalnosci skladników mieszaniny, która ma byc rozdzielona zapomoca cieczy pomocniczych, oraz od wzajemnej rozpu¬ szczalnosci tych cieczy pomocniczych.Dobór odpowiednich cieczy uskutecz¬ nia sie najlepiej w sposób nastepujacy.Wybiera sie obrany rozpuszczalnik i usta¬ la sie, w jakich temperaturach rozpuszcza sie w nim dostateczna ilosc, to jest okolo 10 — 20% traktowanej mieszaniny weglo¬ wodorowej. Wyzyskuje sie nastepnie zasa¬ de, ze temperatury, w jakich rozdzielaja sie (t. j. tworza dwie fazy) mieszaniny cie¬ czy pomocniczych w stosunkach wagowych 1 do 1, sa nizsze, gdy ciezary czasteczkowe dwóch cieczy pomocniczych sa bardziej do siebie zblizone.Ekstrahowanie powinno byc uskutecz¬ niane w temperaturze wystarczajaco niz¬ szej od wspomnianego punktu rozdziela¬ nia sie uzytych dwóch cieczy pomocni¬ czych, np. w temperaturze 30°C, przyczem pierwsza ciecz pomocnicza nalezy dobrac tak, aby jej ciezar czasteczkowy byl (naj¬ lepiej) znacznie mniejszy lub wiekszy od ciezaru czasteczkowego drugiego rozpu¬ szczalnika.W ten sposób dobiera sie pary cieczy, których temperatura rozdzielania sie jest wystarczajaco wyzsza od temperatury, w jakiej przeprowadza sie sposób wedlug wynalazku.Bardzo pomyslne wyniki otrzymano przy rozdzielaniu oleju wrzecionowego, u- zywajac jako pary cieczy np. butanu lub izobutanu i furfurolu albo ropy naftowej i cieklego dwutlenku siarki.Dla wyjasnienia podano ponizej kilka przykladów temperatur rozdzielania uzy¬ tych cieczy pomocniczych wzietych w sto¬ sunku 1 do 1. propan . . . butan. . pentan heksan heptan oktan izo-oktan 1 parafina st ala 1 nitrobenzen 1 ok. 90°C . 40 „ 25°C ,. 20 . 20 „ 19 - 30 I . 60 alkohol etylowy -35°C — -20°C 0 — — — — nitro- metan ok. 75°C — 94°C 100 — — — — dwu¬ tlenek siarki - 7°C — 6°C — — — — —. furfurol 70°C 95 90 90 — ^ — — — fenol 75 81 57 52 — — — — krezol 90 12 — eter dwu-1 chloroety- lowy 23 11 11 ; — 1 Proces mozna przeprowadzac pod ci¬ snieniem zwyklem, zwiekszonem lub zmniejszonem, jak równiez bez przerw lub z przerwami.Przy rozdzielaniu, które w przypadku olejów weglowodorowych uskutecznia sie zwykle zapomoca wspomnianych cieczy po¬ mocniczych, otrzymuje sie skladniki la- — 2 —two sulfonujace sie, ubogie w wodór, o du¬ zym ciezarze wlasciwym i duzej lepkosci, które rozpuszczaja sie w znanych rozpu¬ szczalnikach selektywnych, oraz skladniki, bogate w wodór, o mniejszym ciezarze wla¬ sciwym i mniejszej lepkosci, które zasad¬ niczo rozpuszczaja sie w nizszych nasy¬ conych weglowodorach alifatycznych uzy¬ tych jako ciecz pomocnicza. Te pierwsze skladniki lub grupy skladników sa zwykle uwazane za wyciag. W wyciagu moga sie równiez zbierac np. asfalteny i skladniki barwiace. Z tego wzgledu odpowiednim rozpuszczalnikiem takich substancyj jest nitrobenzen.W przypadku rozdzielania np. skroplin lub osadu, otrzymywanych przez destyla¬ cje rozszczepiajaca lub nierozszczepiajaca oleju, zawierajacego parafine, dobrze jest przedtem ja usunac.Materjaly wyjsciowe, które w normal¬ nej temperaturze sa z jakichkolwiek powo¬ dów stale lub pólstale, mozna traktowac w tak podwyzszonej temperaturze, aby caly materjal byl ciekly.W podwyzszonej temperaturze mniej¬ sza jest równiez lepkosc warstwy wyciagu, co przyspiesza i' ulatwia rozdzielenie sie, w przypadku traktowania przerywanego, na dwie warstwy. Ten sam wynik mozna o- trzymac przez rozcienczenie materjalu wyjsciowego lub obranych rozpuszczalni¬ ków takich, jak ciekly S02, furfurol, cie¬ czami latwo w nich rozpuszczajacemi sie.Nie powinno to jednak byc jedynem dzia¬ laniem uzytych srodków rozcienczajacych, poniewaz moga one równiez korzystnie wplywac na rozdzial skladników lub grup skladników materjalu wyjsciowego miedzy uzytemi cieczami pomocniczemi.Dla wyjasnienia wyrazenia „skladniki lub grupy skladników", uzytego w niniej¬ szym opisie, nalezy podkreslic, ze kazda czesc, na jakie materjal wyjsciowy zostaje rozlozony, jest uwazana za skladnik lub grupe skladników. Skladniki nie musza byc substancjami chemicznie czystemi. Jest rze- Druk L. Boguslaw cza zrozumiala, ze materjal wyjsciowy zo¬ staje rozlozony nie na dwa skladniki, lecz na wiecej niz dwa, jezeli np. trzeci sklad¬ nik jest nierozpuszczalny w zadnej z dwóch cieczy pomocniczych.Rozdzielone skladniki moga byc podda¬ wane nastepnie dalszemu rafinowaniu, np. zapomoca kwasu siarkowego lub ziemi bie¬ lacej.Sposób wedlug wynalazku moze rów¬ niez sluzyc do regenerowania odpadko¬ wych olejów weglowodorowych, np. sma¬ rów odpadkowych. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Sposób rozdzielania olejów weglowodo¬ rowych, zwlaszcza ciezkich olejów weglo¬ wodorowych, np. smarów mineralnych, na ich skladniki lub grupy skladników przez poddawanie ich dzialaniu dwóch cieczy prowadzonych przeciwpradowo i wzajem¬ nie rozpuszczajacych sie tylko w nie¬ znacznym stopniu, przyczem skladniki lub grupy skladników rozdzielaja sie w roz¬ maitych stosunkach, znamienny tern, ze o- leje przerobione poddaje sie dzialaniu dwóch cieczy skladajacych sie z jednego lub kilku nasyconych weglowodorów, naj¬ korzystniej tluszczowych, zawierajacych przynajmniej trzy atomy wegla w czastecz¬ ce, których punkt wrzenia — lub poczat¬ kowy i koncowy punkt wrzenia mieszani¬ ny — lezy; pod cisnieniem atmosferycznem powyzej lub ponizej punktu wrzenia prze¬ rabianego materjalu, oraz odpowiednich se¬ lektywnych rozpuszczalników olejów we¬ glowodorowych, np. cieklego dwutlenku siarki, furfurolu, fenolu, krezolu, acetonu, ketonu metylowego i etylowego, benzofeno- nu lub ich mieszanin. Naamlooze Vennootschap de Bataafsche Petroleum Maa t schappi j. Zastepca: Inz. J. Wyganowski, rzecznik patentowy. ego i Ski, Warszawa. PL