PL229050B1 - Nowa 6‑podstawiona 9‑fluorochino[ 3,2‑b] benzo[1,4]tiazyna, sposób jej wytwarzania, zastosowanie oraz kompozycja farmaceutyczna - Google Patents

Abstract

Ujawniono nowe 6-podstawione 9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyny, sposób ich wytwarzania, ich zastosowanie, zawierające je kompozycje farmaceutyczne oraz sposoby otrzymywania kompozycji farmaceutycznych. Nowe pochodne znajdują zastosowanie w medycynie, jako związki antyproliferacyjne i przeciwnowotworowe, inhibitory proliferacji komórek nowotworowych, a także substancje aktywne leków do leczenia nowotworów, chorób zapalnych oraz zapobiegających odrzucaniu przeszczepów alogenicznych.

Description

Przedmiotem wynalazku jest nowa 6-podstawiona 9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyna, sposób jej wytwarzania oraz kompozycja. Związki według wynalazku znajdują zastosowanie w medycynie, jako związki antyproliferacyjne i przeciwnowotworowe, jako inhibitory proliferacji komórek nowotworowych, a także jako substancje aktywne leków do leczenia nowotworów, chorób zapalnych oraz zapobiegających odrzucaniu przeszczepów alogenicznych.

Fenotiazyny stanowią najstarszą i najliczniejszą grupę leków neuroleptycznych, stosowanych w psychiatrii, a zwłaszcza w leczeniu schizofrenii, stanów maniakalnych i psychoz. Posiadają cenne właściwości przeciwwymiotne, przeciwhistaminowe, uspakajające, przeciwbakteryjne i przeciwnowotworowe. Fenotiazyny są układem trójcyklicznym, w którym dwa pierścienie benzenowe zostały połączone atomami siarki i azotu. Istotną rolę w budowie tych związków odgrywa podstawnik N,N-dialkiloaminoalkilowy w pozycji 10. Aktywność neuroleptyczna jest uwarunkowana odległością atomu azotu w łańcuchu bocznym, wynoszącą trzy atomy węgla. Aktywność tę potęgują elektrono-akceptorowe podstawniki w pozycji 2. Skrócenie łańcucha węglowego zasadniczo zmienia właściwości neuroleptyczne na przeciwhistaminowe [R. R. Gupta, Phenothiazines and 1,4-benzothiazines. Chemical and biological aspects, Elsevier, Amsterdam (1988)].

Modyfikacje struktury fenotiazyn obejmują najczęściej modyfikacje podstawnika w pozycji 10 i modyfikacje pierścienia benzenowego. W ostatnich latach duże znaczenie mają pochodne fenotiazyn o właściwościach przeciwnowotworowych, przeciwbakteryjnych, modulujących oporność wielolekową i przeciwwirusowych [N. Motohashi, M. Kawase, K. Satoh, H. Sakagami „Cytotoxic potential of phenothiazines” Curr. Drug Targets, 7, 1055-1066 (2006); K. Pluta, B. Morak-Młodawska, M. Jeleń - „Recent progress in biological activities of synthesized phenothiazines” Eur. J. Med. Chem., 46, 3179-3189 (2011)].

Największe możliwości modyfikacyjne struktury fenotiazyn niesie z sobą zmiana jednego lub obu pierścieni benzenowych na heterocykliczny pierścień azynowy. W ten sposób wprowadzono do układu fenotiazyny pierścień heterocykliczny: pirydynowy, pirydazynowy, pirymidynowy czy pirazynowy. Z tej grupy związków największe znaczenie mają pochodne 1-azafenotiazyny (o budowie pirydobenzotiazyn), będące lekami: prothipendyl, isothipendyl i oxopendyl o właściwościach przeciwhistaminowych, przeciwwymiotnych, przeciwkaszlowych i uspokajających.

Wprowadzenie pierścienia chinoliny w miejsce obu pierścieni benzenowych przyniosło nowe pochodne fenotiazyn w postaci liniowo skondensowanych pentacyklicznych dichinotiazyn (dibenzo[b,i]-1,9-diazafenotiazyny) [M. Nowak, K. Pluta, K. Suwińska, L. Straver - „Synthesis of new pentacyclic diquinothiazines” J. Heterocycl. Chem., 44, 543-550 (2007), M. Jeleń, K. Pluta - „Synthesis of 6-aminoalkyIdiquino-1,4-thiazines and their acyl and sulfonyl derivatives” Heterocycles, 75, 859-870 (2008)]. Związki te wykazywały aktywność przeciwnowotworową w stosunku do ludzkich linii komórek nowotworowych białaczki, czerniaka, nowotworu płuc, nowotworu jajnika, nowotworu piersi, nowotworu okrężnicy, nowotworu nerek, nowotworu prostaty i nowotworu centralnego układu nerwowego. Związki te także silnie hamowały proliferację limfocytów komórek jednojądrzastych ludzkiej krwi (stymulacja mitogenem PHA) [K. Pluta, M. Jeleń, B. Morak-Młodawska, M. Zimecki, J. Artym. M. Kocięba - „Anticancer Activity of newly Synthesized Azaphenothiazines in NCI's Anticancer Screening” Pharmacol. Reports, 62, 319-332 (2010); M. Zimecki, J. Artym. M. Kocięba, K. Pluta, B. Morak-Młodawska, M. Jeleń - „Immunosupressive activities of newly synthesized azaphenothiazines in hum an and mouse models” Cell. Mol. Biol. Lett., 14, 622-635 (2009)].

Wprowadzenie jednego tylko pierścienia chinoliny prowadziło do liniowo skondensowanych tetracyklicznych 8-10-podstawionych 6H-chino[3,2-b]benzotiazyn [M. Jeleń, K. Pluta - „Synthesis of quinobenzo-1,4-thiazines from diquino-1,4-dithiin and 2,2’-dichloro-3,3’-diquinolinyl disulfide” Heterocycles, 78, 2325-2336 (2009)]. Do wybranych 6H-chino[3,2-b]benzotiazyn z podstawnikiem w pozycji 9 (H, Cl, SCH3) wprowadzono dodatkowe podstawniki dialkiloaminoalkilowe, aminoalkilowe (alkil = propyl i butyl) i ich pochodne N-acylowe (ftalimidowa, acetylowa, chloroetyloaminokarbonylowa) i N-sulfonylowe (metanosulfonyIowa i p-toluenosulfonylowa). Związki te wykazywały właściwości antyproliferacyjne, hamujące produkcję cytokiny TNF-α oraz przeciwnowotworowe w stosunku do komórek białaczki limfatycznej, raka jelita grubego i nowotworu naskórka [K. Pluta, M. Jeleń, M. Zimecki, B. Morak-Młodawska, J. Artym, M. Kocięba - „Nowe pochodne chino[3,2-b]-benzo[1,4]tiazyny, sposoby ich wytwarzania, zastosowanie do przygotowywania leków oraz zawierającej kompozycje farmaceutyczne i spoPL 229 050 Β1 soby ich otrzymywania”, zgłoszenie patentowe nr P.398835 (16.04.2012), M. Jeleń, K. Pluta, M. Zimecki, B. Morak-Młodawska, J. Artym, M. Kocięba - „Synthesis and selected immunological properties of substituted quino[3,2-b]-benzo[1,4]thiazines” - Eur. J. Med. Chem. 63, 444-456 (2013).

Istotą wynalazku jest 6-podstawiona 9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyna o wzorze I

l

R w którym R oznacza

CH₃ ch₂ch=ch₂ ch₂c=ch

CH₂CH₂N(C₂H₅)₂

CH₂CH₂CH₂N(CHj)₂

CH₂CH(CH₃)CH₂N(CH

(CH₂)„NH₂ (CH₂)_nNHCOCH₃ (CH₂)_nNHCONHCH₂CH₂Cl (CH₂)_nNHSO₂CE₃

CH₂CH₂-bQ)

przy czym n oznacza 3 lub 4

Istotą wynalazku jest także sposób otrzymywania związków o wzorze I charakteryzujący się tym, że do związku o wzorze II

H wprowadza się podstawnik do tiazynowego atomu azotu w pozycji 6 w reakcji alkilowania halogenkami alkilowymi i dialkiloamino-alkilowymi, następnie otrzymane produkty poddaje się hydrolizie do produktów aminoalkilowych w reakcji z bromopropyloftalimidem lub bromobutyloftalimidem, zaś otrzymany produkt poddaje się reakcji z bezwodnikiem octowym, 2-chloroetyloizocyjanianem lub chlorkiem metanosulfonylowym uzyskując pochodną acetyloaminoalkilową, chloroetyloureidoalkilową lub metanosulfonyloaminoalkilową.

Istotą wynalazku jest także zastosowanie związku o wzorze I do zastosowania jako związki antyproliferacyjne i przeciwnowotworowe, i inhibitory proliferacji komórek nowotworowych, w leczeniu nowotworów, chorób zapalnych oraz zapobieganiu odrzuceniu przeszczepów alogenicznych.

Istotą wynalazku jest także kompozycja farmaceutyczna zawierająca rozczynniki i/lub adiuwanty oraz substancję czynną znamienna tym, że substancję czynną stanowi związek o wzorze I.

Kompozycję farmaceutyczną zawierającą jako substancję czynną co najmniej jeden spośród wymienionych powyżej związków o wzorze I doprowadza się, wraz z rozczynnikami i/lub adiuwantami, do formy dawkowania odpowiedniej do zastosowania farmaceutycznego, kosmetycznego, dermatologicznego albo do żywności.

PL 229 050 Β1

Sposób otrzymywania związku o wzorze I według wynalazku, w którym R oznacza

O,

CH>

CH₂CH=CH₂ ch₂c=ch

CH₂CH₂N(C₂H₅)₂

CH₂CH₂CH₂N(CH})₂

CH₂CH(CH3)CH₂N(CH})₂

CH₂CH₂-bQ ch₂ch₂-n^>

CHtCH

H,C' (CH₂CH₂)-N (CH₂)„NH₂ (CH₂)_nNHCOCH₃ (CH₂)_nNHCONHCH₂CH₂Cl (CH₂)_nNHSO₂CH₃ przy czym n oznacza 3 lub 4 obejmuje reakcje liniowo skondensowanej tetracyklicznej 6H-9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyny o wzorze II

H

a. z halogenkami alkilowymi: jodkiem metylu i chlorkiem allilu w bezwodnym DMF w obecności wodorku sodu oraz z bromkiem propargilu w bezwodnym DMF w obecności tertbutanolanu potasu.

b. z chlorowodorkiem chlorków dialkiloaminoalkilowych, w szczególności chlorku 2-dietyloaminoetylowego, chlorku 3-dimetyloaminopropylowego, chlorku 3-dimetylo-2-metylopropylowego, 1-(2’-chloroetylo)pirolidyny, 1-(2’-chloroetylo)piperydyny i 1-metylo-2-(2’-chloroetylo)piperydyną, we wrzącym dioksanie w obecności NaOH.

Korzystnymi związkami według wynalazku są pochodne chino[3,2-b]benzo[1,4]tiazyny o powyższym wzorze I, w którym

Z oznacza Cl lub SCH3, a

R oznacza (CH2)nNHCONHCH2CH2CI lub (CH2)nNHCOCH3, przy czym n oznacza 3 lub 4. Sposób otrzymywania związku o wzorze I według wynalazku, w którym R oznacza

z bromopropyloftalimidem lub bromobutyloftalimidem we wrzącym toluenie w obecności wodorku sodowego.

PL 229 050 Β1

Według wynalazku korzystne jest, aby liniowo skondensowana tetracykliczna 6H-9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyna o wzorze II

stanowiącą związek wyjściowy dla powyższych reakcji otrzymywania związków o wzorze I według wynalazku powyżej, była otrzymywana w reakcji dichinoditiinu o wzorze III

i disulfidu 2,2’-dichloro-3,3'-dichinolilowego o wzorze IV

z p-fluoroaniliną według opisanej procedury [M. Jeleń. K. Pluta - „Synthesis of quinobenzo-1,4-thiazines from diquino-1,4-dithiin and 2,2'-dichloro-3,3'-diquinolinyl disulfide”. Heterocycles, 78, 2325-2336 (2009)].

Sposób otrzymywania związku o wzorze I według wynalazku, w którym R oznacza (CH2)n-NH2, przy czym n oznacza 3 lub 4, przykładowo obejmuje hydrolizę związku o wzorze I, w którym R oznacza

przy czym n oznacza 3 lub 4, otrzymanego według powyżej zdefiniowanego sposobu w obecności hydrazyny. Otrzymywane tym sposobem 6-aminopropylo-9-fluorochinobenzotiazyny i 6-aminobutylo-9-fluorochinobenzotiazyny stanowią pewną grupę związków według wynalazku, a jednocześnie stanowią związki wyjściowe dla poniższych sposobów otrzymywania pozostałych związków o wzorze I według wynalazku.

I tak, sposób otrzymywania związku o wzorze I według wynalazku, w którym R oznacza (CH2)nNHCOCH3, przy czym n oznacza 3 lub 4, przykładowo obejmuje reakcję 6-aminopropylo-9-fluorochinobenzotiazyny lub 6-aminobutylo-9-fluorochinobenzotiazyny o wzorze I otrzymanej powyższym sposobem z bezwodnikiem octowym w pirydynie w temperaturze pokojowej (zbliżonej do 20°C).

Sposób otrzymywania związku o wzorze I według wynalazku, w którym R oznacza (CH2)nNHCONHCH2CH2CI, przy czym n oznacza 3 lub 4, przykładowo obejmuje reakcję 6-aminopropylo-9-fluorochinobenzotiazyny lub 6-aminobutylo-9-fluorochinobenzotiazyny o wzorze I otrzymanej powyższym sposobem z 2-chloroetyloizocyjanianem w etanolu prowadzoną najpierw przez około 1 godzinę w temperaturze wynoszącej w przybliżeniu 0°C, a następnie przez około 24 godziny w temperaturze pokojowej.

Sposób otrzymywania związku o wzorze I według wynalazku, w którym R oznacza (CH₂)nNHSO₂CH3, przy czym n oznacza 3 lub 4, przykładowo obejmuje reakcję 6-aminopropylo-9-fluorochinobenzotiazyny lub 6-aminobutylo-9-fluorochinobenzotiazyny o wzorze I otrzymanej powyższym

PL 229 050 Β1 sposobem z chlorkiem metanosulfonylowym w mieszaninie dwufazowej chlorku metylenu i 10% roztworu Na2CC>3 w temperaturze pokojowej.

Związki o wzorze I według wynalazku znajdują zastosowanie jako substancje aktywne leków.

Związki według wynalazku znajdują zastosowanie w lekach jako związki antyproliferacyjne i przeciwnowotworowe oraz jako inhibitory proliferacji komórek nowotworowych.

Przykładami nowotworów, które mogą być leczone przy zastosowaniu związków według wynalazku są nowotwory wybrane z grupy obejmującej białaczkę limfatyczną, raka jelita grubego, nowotwór naskórka i raka nabłonka pęcherza moczowego.

Związki według wynalazku znajdują zastosowanie również w leczeniu chorób zapalnych i do zapobiegania odrzucania przeszczepów alogenicznych.

Przedmiot wynalazku w przykładach wykonania jest uwidoczniony na rysunku, na którym przedstawia wpływ związków 4 i 15 na dwukierunkową mieszaną reakcję limfocytów (MLR).

Poniżej opisano przykładowe sposoby otrzymywania wskazanych powyżej związków o wzorze I według wynalazku.

Aby otrzymać związek o wzorze I według wynalazku należy dysponować znaną ze stanu techniki liniowo skondensowaną tetracykliczną 6H-9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyną o wzorze II

Związek ten można otrzymać dowolnym sposobem znanym ze stanu techniki. Na przykład tetracykliczną 6H-chino[3,2-b]benzotiazynę o wzorze II można otrzymać na drodze reakcji dichinoditiinu o wzorze III

N_s 'N i disulfidu 2,2’-dichloro-3,3 -dichinolilowego o wzorze IV

z p-fluoroaniliną.

W rezultacie tej reakcji otrzymuje się liniowo skondensowaną 6H-9-fluorochino[3,2-b]benzotiazynę (związek 1), jak opisano w publikacji: M. Jeleń, K. Pluta - „Synthesis of quinobenzo-1,4-thiazines from diquino-1,4-dithiin and 2,2’-dichloro-3,3’-diquinolinyl disulfide” Heterocycles, 78, 2325-2336 (2009). Związek 1 jest substratem w sposobie otrzymywania związków o wzorze I oznaczonych numerami 2-10 według opisanych poniżej procedur poprzez wprowadzanie do związku 1 farmakoforowych podstawników do tiazynowego atomu azotu w pozycji 6 w miejsce atomu wodoru.

Poniżej omówiono i przedstawiono odpowiednie schematy reakcji według wynalazku zastosowane do otrzymywania poszczególnych związków typu I o wzorach 2-20.

PL 229 050 Β1

Zgodnie z poniższym Schematem 1:

CHj

CH₂CH=CH₂

CH,C=CH

CH₂CH₂N(C₂H₅)₂

CH₂CH₂CH₂N(CH₃)₂

CH₂CH(CHj)CH₂N(CHj)₂

CH,CH—

CH₂CH₂-nQ ch₂ch₂

HjC

6H-9-fluorochinobenzotiazynę 1 (0,5 mmola) poddano reakcjom:

a. z halogenkami alkilowymi: jodkiem metylu i chlorkiem allilu w bezwodnym DMF w obecności wodorku sodu oraz z bromkiem propargilu w bezwodnym DMF w obecności tertbutanolanu potasu uzyskując pochodne 9-fluorochinobenzotiazyny: 6-metylową (związek 2, wyd. 89%), 6-allilową (związek 3, wyd. 85%) i 6-propargilową (związek 4, wyd. 78%),

b. z chlorowodorkami chlorków dialkiloaminoalkilowych: z chlorowodorkami chlorku 2-dietyloaminoetylowego, chlorku 3-dimetyloaminopropylowego, chlorku 3-dimetylo-2-metylopropylowego, 1-(2’-chloroetylo)pirolidyny, 1-(2’-chloroetylo)piperydyny i 1-metylo-2-(2’-chloroetylo)piperydyny (3 mmole) we wrzącym dioksanie w obecności wodorotlenku sodu. Otrzymano pochodne 9-fluorochinobenzotiazyny: 6-(2’-dietyloamino)etylową (związek 5, wyd. 76%), 6-(3’-dimetyloamino)propylową (związek 6, wyd. 79%), 6-(3’-dimetyloamino)-2’-metylopropylową (związek 7, wyd. 71%), 6-[2’-(1”-pirolidynylo)etylową] (związek 8, wyd. 71%), 6-[2’-(1”-piperydynylo)etylową] (związek 9, wyd. 79%) i 6-[2’-(1”-metylo-2”-piperydynylo)etylową] (związek 10, wyd. 76%). Temperatury topnienia i dane spektroskopowe otrzymanych związków zamieszczono w Tabeli 1.

Zgodnie z poniższym Schematem 2:

PL 229 050 B1

6H-9-fluorochinobenzotiazynę I, (1 mmol) ogrzewano we wrzącym toluenie w obecności wodorku sodowego przez 0,5 godziny. Następnie dodano bromopropyloftalimid i otrzymaną mieszaninę reakcyjną ogrzewano do wrzenia przez 24 godziny. Otrzymano 6-ftalimidopropylo-9-fluorochinobenzotiazynę 11 (wyd. 84%). Następnie otrzymany związek 11 poddano hydrolizie w etanolu w obecności 80% hydrazyny otrzymując 6-aminopropylo-9-fluorochinobenzotiazynę 12 (wyd. 83%).

Powyższy związek 12 był związkiem wyjściowym do otrzymywania trzech pochodnych 13-15 na drodze omówionych poniżej kolejnych reakcji.

Związek 12 (0,5 mmola) poddano reakcji z bezwodnikiem octowym w pirydynie przebiegającej w temperaturze pokojowej przez 24 godziny. Otrzymano 6-acetylo-aminopropylo-9-fluorochinobenzotiazynę 13 (wyd. 82%).

W kolejnej przemianie związek 12 (0,5 mmola) poddano reakcji z 2-chloro-etyloizocyjanianem (2 mmole) w etanolu (25 ml) przebiegającej początkowo w temperaturze wynoszącej 0°C przez 1 godzinę a następnie w temperaturze pokojowej przez 24 godziny. Otrzymano 6-chloroetyloureidopropylo-9-fluorochinobenzotiazynę 14 (wyd. 77%).

W następnej przemianie związek 12 (0,5 mmola) poddano reakcji z chlorkiem metanosulfonylowym w mieszaninie dwufazowej chlorku metylenu i 10% roztworu Na2CO3 przebiegającej w temperaturze pokojowej przez 24 godziny. Otrzymano 6-metanosulfonyloaminopropylo-9-fluorochinobenzotiazynę 15 (wyd. 80%).

Wyjściową 6H-9-fluorochinobenzotiazynę 1 (1 mmol) poddano reakcji z bromobutyloftalimidem w analogiczny sposób opisany jak dla reakcji z bromopropyloftalimidem uzyskując 6-ftalimidobutylo-9-fluorochinobenzotiazynę 16 (wyd. 75%). Następnie otrzymany związek 16 poddano hydrolizie w etanolu w obecności 80% hydrazyny otrzymując 6-aminobutylo-9-fluorochinobenzotiazynę 17 (wyd. 75%).

Związek 17 (0,5 mmola) poddano serii przemian, analogicznych jak dla związku 12, w reakcjach z bezwodnikiem octowym, 2-chloroetyloizocyjanianem i chlorkiem metanosulfonylowym uzyskując odpowiednio 6-acetyloaminobutylo-9-fluorochinobenzotiazynę 18 (wyd. 79%), 6-chloroetyloureidobutylo-9-fluorochinobenzotiazynę 19 (wyd. 75%) i 6-metanosulfonyloaminobutylo-9-fluorochinobenzotiazynę 20 (wyd. 77%).

W celu określenia właściwości biologicznych 6-podstawione 9-fluorochinobenzotiazyny o wzorze I (związki 2-11, 13-16, 18-20 poddano testom przesiewowym w następujących modelach in vitro na krwi ludzkiej: test cytotoksyczny na jednojądrzastych komórkach krwi obwodowej, test proliferacyjny na fitohemaglutyninę (PHA) z użyciem jednojądrzastych komórek krwi obwodowej oraz test hamowania indukcji czynnika nekrozy nowotworów (TNF-α), indukowanego lipopolisacharydem (LPS) w hodowli pełnej krwi ludzkiej. Związki, jako silnie hydrofobowe, rozpuszczano wstępnie w DMSO, potem w medium hodowlanym. Związki wykazywały zróżnicowane właściwości cytotoksyczne i antyproliferacyjne w stosunku do ludzkich jednojądrzastych komórek z krwi obwodowej (PBMC) stymulowanych fitohem aglutyniną (PHA). Ponadto hamowały w sposób podobny wytwarzanie czynnika nekrozy nowotworów (TNFalfa) indukowane lipopolisacharydem (LPS) w hodowlach pełnej krwi ludzkiej. Większość badanych związków wykazała silne działanie antyproliferacyjne i niską toksyczność. Wszystkie zaś związki hamowały produkcję cytokiny TNF-a.

Do ostatniej fazy badań wybrano dwa związki: 6-propargilo-9-fluorochinobenzotiazynę 4 i 6-metanosulfonyloaminopropylo-9-fluorochinobenzotiazynę 15, odznaczające się brakiem cytotoksyczności i bardzo silnymi właściwościami antyproliferacyjnymi. Związki te poddano badaniom aktywności antyproliferacyjnej w stosunku do trzech linii komórek nowotworowych: L-1210 (białaczka limfatyczna), SW-948 (nowotwór jelita grubego) i A-341 (nowotwór naskórka) i CX-1 (nowotwór jelita grubego). Jako związek referencyjny zastosowano cisplatynę. Związek 4 wykazywał silne działanie supresyjne na wzrost komórek nowotworowych, porównywalne do cisplatyny. Miał on także podobną do cyklosporyny aktywność antyproliferacyjną w mieszanej reakcji limfocytów (MLR) w modelu ludzkim. Związek 4 zatem może być zastosowany jako lek w chorobach zapalnych i w celu zapobiegania odrzucania przeszczepów alogenicznych.

Wyniki badań biologicznych zestawiono w Tabeli 2 i 3 oraz na rysunku.

PL 229 050 B1

Tabela 1. Właściwości fizyczne spektroskopowe związków według wynalazku - 6-podstawionej 9-fluorochino-[3,2-b]benzotiazyny o wzorze I.

PL 229 050 Β1

PL 229 050 Β1 « u x z u *

Γ*Ί X CJ *- I I + + 7

2 2 *z-z z_z

Ό t/~l 00 ΐ θ' >c r> ΓΊ m </Ί * X z V-, ° z tt X z -<J

SO 2 Z X §2 =£x o + τ z + Σ Σ i a 2

O 00 vT 40 O oo r- o ό ό (^1 rn P) (Ί ΓΊ id ''T « i Ł‘l Ε υ «Tiac _·Χ > ŚS ^z .z T—z *T — oo θ' 00 Ό Cl N (S χΞ

O _r — ^ΓΊ X X X X “□ <fl o· m ri ri . /*-» cM m · t i X

XX.

*s *·

XXX zJ- u- E

C ir. ΙΊ o _ 7 pi in Γζ —> ci ci 'O X ri p pi » Ό X <r π χρ ZG X.

o 2

Tp i τϊτϊ^χ

X X z—1 ri

U u 4J i γί rl X X

X” X _r X tT rf X CN z . n ^E, s s 3, <) ró » m r- 7 »

X

U

X~

C4 * CM c- oo ci «Μ T s &

X x n er ε ε <N r*i X <Ci (J SO —’ π <i gTT | m I T- -JX X z

- -r X x E — ^M -Ti * . r ** -7\t o — :s -ζΓ> . o t- o

5? ft

OO —¹ __.

> i

XXX CJ X X X

X ri U -i « 3 en .

z*' Ό

O C3 trt ^z Z_Z cn σ' oo O TT iCi ri ri ri

X

U

CN x” τJU

O

JU

O x

u x' cc

ΓΤ

X ^x U oo ^ZzX

S X < z ^CJ

-Φ

CM

O

CN r-z ^iSS

To'

X p <~> -Λ «1 cę <y.

Ό X O -' U ci

X X _τ· — — ε ε _cn cc σ. oo ci 'O

JV o

CM

2* χ Ξ

S ri';

X¹ X⁴ <7 Ύ T X X X x Ξ Ξ « T3 -o ^c’

- ko Ti“ oo ; e j οί \q fi fi Ci

^fC

4o

PL 229 050 Β1

PL 229 050 Β1

PL 229 050 Β1

PL 229 050 Β1

^aEI MS

PL 229 050 B1

Tabela 2. Cytotoksyczność, aktywność antyproliferacyjna i hamowanie indukcji czynnika nekrozy nowotworów TNF-α (jako % inhibicji) związków wg wynalazku.

3 1 u.

E 'fib di CM

CM © ©

57,19

un τ± r-

85,77

o O'*' θ'

© cn r-

un σ od 00

88,42

CM σ ci oo

67,42

m Tl· σ

CM © od LCi

84,94

© σ 00* m

CM oo

i/n ci Γ-

oo σ ci σ

ε aS) 3_ νΊ

LO © cm* ©

Ζ'ι © i©

o © ©

CM o' 00

Tl· ι/Ί cn ao

rn σ ci oo

LA MD σ c^

Γ-

CM © ci 00

Tl· CM s

oo <· rT r-

3 oT r-

cn cn wi MD

ł*1 00 θ' «

r- 'o θ'* ‘Ό

© © ci oo

© r- σ c-

ε 'βϊι a. o o

o

un wn ri σ*

c- r- σ 00

m O σ

θ' o' o

CM cn O-

CM ri σ

© ©^ ci σ

oo 00 ri σ

t/Ί r- σ cn

© © OO

o T CM θ'

f-* cn ''l· σ

CM wn oo* c-

-ęl“

7 Tl· σ

*/η σ cn σ

Aktywność antyproliferacyjna

ε ab 3L o

C- C-J Ι> r*

00 oo X

oo c- ci σ

© rn r*i σ

Tl· l·^ CM O\

c- Tl· vi σ.

CM σ Tl· σ

<σ. m vi σ

oo CM 'ji σ

m σ cn

© l>^ ri oo

CM O. Tl· σ

ττ rn Tl· σ

© Tl· CM* ©

o o σ'.

σ Tl· Tl· σ

r·* © oo c-

ε Sb a.

LTi C^ l> CM

00 cn Tl· m

© 00 oo

o o ri O

OO 3f 0\

© r- vi o

CM X σ

© cn 00* oo

CM TT OO

oo ΓΜ rO

Tl· O Tl· L/Ί

Tl· s

© cn ©* oo

© ©* ©

so (N

i/n σ £

c- σ ©* Tl·

1 a. o o

m Γ' θ'

cM cn +

σ* cn ©*

σ* cn ri oo

CM CM OO oo

Γ' 00 θ' θ'

00 00 ci oo

tt iZy σ oo

CM 0© σ oo

c* ri T

OO ui CM

rn CM* σ

© Tl· 00* +

m CM ui LCi +

σ' *n <ο' r-

r- o’ θ'

rn X Tt +

Cytotoksyczność

ε ~3b a. o

00 νη o' +

r- σ rl

C- un

© K) oo* «

ΓΓι © c-i 00

Tl· m ci

o θ'

ΓΜ Tl· Tl·

r7 cT o

σ\ 'Φ (Ν +

cn cn vi +

© σ © Tf

00 Tl· r-* ¥

oo 00 -

© CM C-~ 7

Tl· 1© σ 00

Γ· cMr

E a.

Tl· 00 o

o oo ri

CM IZ?

r*~ •χΓ

oo Tl· ©

LO ri

o 00

Tl· 00 ri

Tl· CM ri

wn - +

r- h- o +

σ σ CM +

Lin c* t LT> +

cn cn un

o oc oo +

C σ ti

σ' Γγ +

U z

CM

m

©

r^·

oo

σ

©

Z

rn

Tl·

IZ)

\O

OO

σ

© CM

PL 229 050 Β1

Tabela 3. Aktywność przeciwnowotworową (jako % inhibicji) związków według wynalazku i leku referencyjnego cisplatyny względem wybranych linii komórek nowotworowych L-1210, SW948, A431 i CX-1.

Nr	Linia komórkowa L-1210
0,39 pg/ml	0,78 pg/ml	1,56 pg/ml	3,12 pg/ml	6,25 pg/ml	12,5 pg/ml	25 pg/ml	50 pg/ml
4	8.81	23,09	57,96	64,49	65,85	72,54	79,48	94.57
15	+5,54	0,00	7,05	4,91	4,13	2,29	92,81	93,82
cisplalyna	5,62	32,85	56,93	79,71	95,03	95,93	97,06	97,13
Nr	Linia komórkowa SV948
0,39 pg/ml	0,78 pg/ml	1,56 pg/ml	3,12 pg/mi	6,25 pg/ml	12,5 pg/ml	25 pg/ml	50 pg/ml
4	3,03	3,32	17.95	20,80	19,51	36.36	45.40	54,66
15	8,51	1,23	6,41	+6,07	7,21	+0,17	75,38	94,19
cisplalyna	17,75	27,99	39,85	39,29	50,41	77,14	94,98	95,95
Nr	Linia komórkowa A431
0,39 pg/ml	0,78 pg/ml	1,56 pg/ml	3,12 pg/ml	6,25 pg/ml	12,5 pg/ml	25 pg/ml	50 pg/ml
4	3.03	15,32	36,46	53,28	67,64	88,99	93,94	94,16
15	5.34	+2,79	5,22	+3,7	18,47	74,98	84,27	90,9
cisplatyna	1.25	27,12	64,79	80,86	93,85	94,11	95,26	96,07
Nr	Linia komórkowa CX-1
4	0.39 pg/ml	0,78 pg/ml	1,56 pg/ml	3,12 pg/ml	6,25 pg/ml	12,5 pg/ml	25 pg/ml	50 pg/ml
12,27	12,65	21,79	27,12	41,13	49,54	62,23	71,66
15	+9,02	+12,24	+5.66	+ 10,00	9,60	63,84	81,27	84,08
cisplatyna	+5,41	+9,18	+ 17,62	+6,28	8,25	44,87	72,22	80,79

+ oznacza stymulację proliferacji/przeżycia komórek

Zaobserwowano zahamowanie odpowiedzi proliferacyjnej limfocytów. Dodatkowo sprawdzono więc zdolność związków według wynalazku do hamowania mieszanej reakcji ludzkich PBMC (ryc. 1). Użyto trzech kombinacji populacji PBMC (od różnych dawców), jednakże dla każdej z użytych kombinacji efekty działania związków były podobne (przedstawiono tylko jedną kombinację dawców komórek). Cyklosporyna A posłużyła jako związek referencyjny. Wyniki wykazały, że przy stężeniu 10 μg/ml związek 4 hamował odpowiedź proliferacyjną limfocytów w sposób porównywalny z Cs A.

PL 229 050 B1

OD (550/630nm)

Ryc. 1 Wpływ związków 4 i 15 na dwukierunkową mieszaną reakcję limfocytów (MLR)

Claims (5)

1. 6-Podstawiona 9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyna o wzorze I w którym R oznacza

O, ch₃ ch₂ch=ch₂ ch₂c=ch

CH₂CH₂N(C₂H₅)₂

CH₂CH₂CH₂N(CH₃)₂

CH₂CH(CH₃)CH₂N(CH₃)₂ ch₂ch₂-n2H ch₂ch₂-n^>

(CH₂CH₂)-N ch₂ch₂,N(CH₂)_nNH₂ (CH₂)_nNHCOCH₃ (CH₂)_nNHCONHCH₂CH₂Cl (CH₂)_nNHSO₂CE₃ przy czym n oznacza 3 lub 4

2. Sposób otrzymywania 6-podstawionej 9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyny o wzorze I, jak zdefi niowano w zastrzeżeniu 1, znamienny tym, że do związku o wzorze II

H,C'

PL 229 050 Β1 wprowadza się podstawnik do tiazynowego atomu azotu w pozycji 6 w reakcji alkilowania halogenkami alkilowymi i dialkiloaminoalkilowymi, następnie otrzymany produkt poddaje się hydrolizie do produktu aminoalkilowego w reakcji z bromopropyloftalimidem lub bromobutyloftalimidem, zaś otrzymany produkt poddaje się reakcji z bezwodnikiem octowym, 2-chloroetyloizocyjanianem lub chlorkiem metanosulfonylowym uzyskując pochodną acetyloaminoalkilową, chloroetyloureidoalkilową lub metanosulfonyloaminoalkilową.

3. 6-Podstawiona 9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyna o wzorze I, jak zdefiniowano w zastrzeżeniu 1, do zastosowania jako leki.

4. 6-Podstawiona 9-fluorochino[3,2-b]benzotiazyna o wzorze I, jak zdefiniowano w zastrzeżeniu 1, do wytwarzania kompozycji farmaceutycznej przeznaczonej do stosowania jako związek antyproliferacyjny i przeciwnowotworowy i inhibitor proliferacji komórek nowotworowych, w leczeniu nowotworów, chorób zapalnych oraz zapobiegania odrzucaniu przeszczepów alogenicznych.

5. Kompozycja farmaceutyczna zawierająca rozczynniki i/lub adiuwanty oraz substancję czynną, znamienna tym, że substancję czynną stanowi związek o wzorze I zdefiniowany w zastrzeżeniu 1.