PL225979B1 - Sposob siewu bruzdowego punktowego - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób siewu bruzdowego punktowego, stosowany zwłaszcza w uprawie rzepaku ozimego.

Z patentu PL 215 714, znany jest sposób siewu bruzdowego, zwłaszcza na glebie lekkiej, w którym przed siewem rzepaku gleba doprawiona jest agregatem uprawowym, a następnie za pomocą specjalnie przystosowanego siewnika, wykonuje się bruzdy na głębokość 6-10 cm i dokonuje się siewu nasion w łoże siewne, w dnie bruzdy. Nasiona na dnie niezagarniętych bruzd zakrywane są przez ok. jednocentymetrową warstwę gleby, osuwającą się grawitacyjnie ze skosów redlin. Nasiona wysiane są w sierpniu w ilości 3-5 kg ha^- , w rozstawie rzędów 15-25 cm.

Z badań prowadzonych przez twórców w ramach projektu badawczego PB 7310/B/P01/2011/40, wynika, że bruzdowy wysiew nasion umożliwia umieszczenie ich w głębszej warstwie gleby, zapewniającej im lepsze zaopatrzenie w wodę i tym samym większą dynamikę kiełkowania. Szybkie wschody zmniejszą ryzyko porażenia kiełków przez patogeny powodujące zgorzel siewek, umożliwiając tym samym wyrównanie wschodów, co jest szczególnie ważne przy siewach punktowych. Rośliny rosnące w bruzdach są po wschodach sukcesywnie przysypywane glebą osuwającą się z redlin, co umożliwia głębsze umieszczenie w glebie szyjki korzeniowej i potencjalnie zwiększa możliwość przezimowania roślin w warunkach niskich temperatur w okresie zimy. Pewne znaczenie izolacyjne dla roślin może mieć również śnieg gromadzący się w bruzdach.

Aktualnie w uprawie rzepaku coraz częściej stosowany jest siew punktowy, umożliwiający równomierne rozmieszczenie roślin na powierzchni pola, a tym samym uzyskanie typowego dla danych warunków plonu przy obniżonej liczbie wysianych nasion. Zmniejszanie ilości wysiewu jest szczególnie uzasadnione przy uprawie odmian mieszańcowych, których materiał siewny jest bardzo drogi. Jednak zmniejszona liczba roślin na jednostce powierzchni wymaga zapewnienia im optymalnych warunków do wzrostu i przezimowania. Siew bruzdowy punktowy znacznie poprawia warunki kiełkowania nasion i zimowania roślin.

Podstawowym sposobem siewu rzepaku jest wysiew nasion siewnikiem rzędowym na głębokość ok. 2 cm, do gleby o wyrównanej powierzchni.

W technologii przygotowania roli do siewu nasion wyróżnia się zespół upraw pożniwnych, składający się z podorywki wykonywanej bezpośrednio po zbiorze przedplonu na głębokość ok. 12 cm, oraz zespołu upraw przedsiewnych składającego się z orki siewnej, wykonywanej od 2 do 4 tygodni przed planowanym terminem siewu na głębokość ok. 20 cm oraz wyrównania powierzchni pola agr egatem uprawowym bezpośrednio przed siewem.

Znany sposób siewu umożliwia umieszczenie nasion rzepaku na głębokości ok. 2,0 cm poniżej powierzchni pola i zapewnia dobre warunki kiełkowania nasion i rozwoju roślin w latach o dobrym zaopatrzeniu w wodę. Jeżeli w okresie siewu nasion występuje niedobór opadów obserwujemy często zakłócenie fizycznego etapu kiełkowania skutkujące zmniejszeniem polowej zdolności wschodów. Problem ten występuje głównie na glebach lżejszych, zawierających do 20% frakcji o wymiarach < 0,02 mm.

W ostatnich latach coraz częściej spotyka się w Polsce siew punktowy rzepaku, w rozstawie rzędów 45 cm i odległości pomiędzy nasionami w rzędzie 6 cm, w glebę przygotowaną w taki sam sposób jak przedstawiono dla tradycyjnego sposobu siewu lub w sposób uproszczony. Taki sposób siewu umożliwia wysiew 37 nasion na m i przy wysokiej polowej zdolności wschodów (ok. 90%) ₂ umożliwia uzyskanie ok. 33 roślin na m . Rośliny wysiewane w ten sposób są równomiernie rozmieszczone w poszczególnych rzędach, co umożliwia ograniczenie konkurencji pomiędzy roślinami i uzyskanie zadowalającego plonu pomimo niskiej liczby roślin. Ponadto mniejsze i równomierne zagęszczenie roślin stwarza mniej korzystne warunki dla rozwoju chorób infekcyjnych w rzepaku. Niezbędne jest jednak zapewnienie nasionom optymalnych warunków kiełkowania i wschodów oraz zminimalizowanie ryzyka wypadania roślin w okresie zimy.

Istotą sposobu według wynalazku jest nowy sposób siewu wykonywany przy użyciu zmodyfikowanego siewnika do siewu punktowego. Sposób w pierwszym etapie obejmuje przygotowanie roli do siewu. Po zbiorze przedplonu wykonywana jest podorywka na głębokość 10-12 cm, umożliwiająca wymieszanie resztek pozbiorowych przedplonu z glebą. Następnie powierzchnia pola jest wyrówn ywana poprzez bronowanie, które powinno być powtarzane po pojawieniu się wschodów chwastów. Kolejnym etapem przygotowania roli jest zespół upraw przedsiewnych składający się z orki siewnej wykonywanej na głębokość 18-22 cm, ok. 3 tygodnie przed planowanym siewem oraz zabiegu przy

PL 225 979 B1 użyciu agregatu uprawowego umożliwiającego staranne wymieszanie i wyrównanie wierzchniej warstwy gleby. Po tych zabiegach gleba jest przygotowana do siewu. Siew wykonuje się siewnikiem do siewu punktowego, z modyfikacją polegającą na umieszczeniu przed każdą sekcją wysiewającą, redlicy, która wykonuje bruzdę o kształcie trapezowym i głębokości 6-8 cm, szerokości dna bruzdy 3-4 cm i nachyleniu ścianek bruzdy ok. 45°. Nasiona wysiane są w terminie typowym dla regionu kraju, najczęściej w 3 dekadzie sierpnia, w ilości 37 szt./m , w rozstawie rzędów 45 cm, na głębokość ok. 1-2 cm od dna bruzd uformowanych poprzez redlice zamontowane przed sekcjami wysiewającymi siewnika.

Sposób siewu według wynalazku zapewnia kiełkującym nasionom dobre uwilgotnienie łoża siewnego a zimującym roślinom ochronę przed mroźnymi wiatrami. Z badań prowadzonych w ramach projektu badawczego PB 7310/B/P01/2011/40 wynika, że zawartość wody w glebie w otoczeniu kiełkujących nasion rzepaku wysiewanego metodą bruzdową jest o 2-4 punkty procentowe wyższa niż po zastosowaniu siewu klasycznego (na płask). Ponadto rośliny rosnące w bruzdach są głębiej osadzone w glebie, na skutek osuwania się gleby z redlin i przysypywania podstawy łodygi. Ponadto śnieg dłużej zalega w bruzdach i stanowi dodatkową izolację dla roślin.

Mrozoodporność aktualnie uprawianych odmian rzepaku ozimego w warunkach bezśnieżnej zimy wynosi ok. -15°C. Okrywa śnieżna o grubości 10-15 cm skutecznie izoluje rośliny i umożliwia przetrwanie spadków temperatury sięgających nawet -25°C. Umieszczenie roślin w bruzdach ułatwia zaleganie śniegu i może być szczególnie przydatne w warunkach obniżonej ilości wysiewu stosowanej w technologii siewu punktowego.

Sposób według wynalazku przedstawiono bliżej w przykładzie wykonania, w którym znanymi metodami przygotowuje się glebę do siewu, przy czym w pierwszym etapie wykonuje się podorywkę na głębokości 11 cm, następnie powierzchnię bronuje się, kolejno wykonuje się orkę na głębokość cm, następnie wierzchnią warstwę gleby miesza się i wyrównuje, kolejno za pomocą siewnika do siewu punktowego, który ma redlice umieszczone przed sekcjami wysiewającymi, w rozstawie rzędów co 45 cm wykonuje się bruzdy o zarysie trapezowym i głębokości 8 cm, w których na głębok o₂ ści 2 cm od dna bruzdy, umieszcza się nasiona w ilości 37 szt./m . Nasiona wysiane są w terminie typowym dla regionu kraju, najczęściej w 3 dekadzie sierpnia.

Claims (1)

1. Sposób siewu bruzdowego punktowego, w którym znanymi metodami przygotowuje się rolę do siewu, znamienny tym, że podorywkę wykonuje się na głębokości 10-12 cm, następnie powierzchnię bronuje się, kolejno wykonuje się orkę na głębokość 18-22 cm, następnie wierzchnią warstwę gleby miesza się i wyrównuje, kolejno za pomocą siewnika do siewu punktowego, który ma redlice umieszczone przed sekcjami wysiewającymi, wykonuje się w rozstawie rzędów co 45 cm bruzdy o zarysie trapezowym i głębokości 6-8 cm, w których na głębokości 1-2 cm od dna bruzdy, umieszcza się na₂ siona w ilości 37 szt./m².