PL225684B1 - Wędzidło - Google Patents

Description

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest wędzidło przeznaczone do treningu oraz startów sportowych w konkurencjach jeździeckich.

We wszystkich sportach jeździeckich, zwłaszcza w ujeżdżeniu, skokach przez przeszkody oraz WKKW (Wszechstronny Konkurs Konia Wierzchowego) stosuje się tzw. pomoce, na które składają się sygnały przekazywane przez jeźdźca koniowi. Sygnały te przekazywane są za pomocą sposobu ułożenia ciała w siodle, położenia łydek na bokach konia jak również informacji przekazywanych za pomocą ręki jeźdźca. Ręka jeźdźca jest pomocą delikatną, powinna wskazywać kierunek jazdy, ustalać jej tempo oraz współdziałać z innymi pomocami podczas przejść do innych chodów a także pomaga przy odpowiednim ustawieniu sylwetki konia. Ruchy ręki są przekazywane koniowi za pośrednictwem wodzy bezpośrednio na wędzidło i pysk konia. Budowa końskiej szczęki, a mianowicie tzw. krawędź bezzębna (bezzębie) powoduje, że na tę część końskiego pyska nakładane jest wędzidło, poprzez którego budowę i działanie jeździec ma wpływ na poprawność wykonywanych ćwiczeń. Wędzidło działa bezpośrednio w pysku a więc jest elementem, który musi być przez konia przyjaźnie zaakceptowany. Każdy niewłaściwy ruch wędzidła w pysku czy zbyt mocne używanie tej pomocy powoduje dyskomfort a nawet ból u konia. Konie trudne lub posiadające silny temperament są układane przez jeźdźców za pomocą coraz bardziej ostrych wędzideł. Ta metoda pracy powoduje, że koń współprac uje z człowiekiem ponieważ boi się bólu. Nie ma to nic wspólnego z wzajemnym budowaniem zaufania, które jest podstawą przyjemności dla obu członków tego zespołowego sportu. Koń, który pracuje z chęcią szybciej się uczy a przede wszystkim, biorąc pod uwagę dysproporcję między wagą konia i jeźdźca oraz ich siłą należy podkreślić, że to koń ma przewagę. Tak więc wędzidło jest niezwykle ważnym elementem pracy z koniem. Wędzidła stosowane są w pracy codziennej jak również w trakcie zawodów jeździeckich. Ten element tranzelki (uprzęży) musi równocześnie spełniać określone wym agania uregulowane przepisami. Oznacza to, że opracowanie nowego wędzidła nie może stać w kolizji z obowiązującymi przepisami.

W kontaktach z koniem bez ciągłej nauki czucia i konsekwentnego wypracowywania porozumienia nie ma możliwości świadomego panowania nad tym, co się robi. Koń dowiaduje się o poprawności swojego zachowania na podstawie reakcji jeźdźca. Każde działanie jeźdźca musi wynikać z właściwej oceny reakcji konia i odpowiedniego zsynchronizowania pomocy z tą reakcją. Wszelkie działania jeźdźca niezsynchronizowane z reakcją konia dotyczą już innej reakcji, za które potem koń jest karany. Istotne jest, aby działanie pomocy stało się nośnikiem informacji, a nie stresogennym bodźcem.

Harmonijne użycie pomocy jeździeckich wymaga wielu lat praktyki oraz wyczucia. Wyczucie jeździeckie polega na odczuwaniu skali i skuteczności stosowanych pomocy. Instruktorzy i trenerzy w toku szkolenia pomagają wykształcić wyczucie u jeźdźców. Właściwe używanie pomocy jeździeckich przez instruktorów i trenerów prowadzi także do wyszkolenia konia.

Dyskomfort w pysku, powstający w wyniku złego wędzidła czy źle działającej ręki powoduje, że konie skupiają się głównie na tym, aby się od niego uwolnić zamiast koncentrować na właściwych poleceniach jeźdźca. W relacjach koń - jeździec powstaje tzw. szum informacyjny, w którym żądania jeźdźca stają się dla konia nieczytelne. Odczuwając dyskomfort, koń powtarza zachowania obronne na zadawane polecenia. W związku z tym uczy się wolniej lub wręcz utrwala nieprawidłowe zachowania, nad którymi jeździec zaczyna tracić kontrolę a obraz rzeczywistego problemu zostaje zamazany. Z czasem takie obronne zachowania konia stają się nawykowe i trudne do skorygowania, a im dłużej taki stan rzeczy się utrzymuje, tym możliwość skorygowania ich później jest trudniejsza.

Polski Związek Jeździecki w regulaminach rozgrywania krajowych zawodów w każdej z poszczególnych dyscyplin jeździeckich, czyli ujeżdżenia, skoków, wszechstronnego konkursu konia wierzchowego, woltyżerki, powożenia i innych wymienia dozwolone różne rodzaje budowy wędzideł w tym także, z jakich materiałów można je wykonać.

Znane i stosowane są różne kształty wędzideł od jedno- i dwuprzegubowej części umieszczonej w pysku konia poprzez wielokrążki, które dają możliwość zmiany nacisku na pysk konia, czy różne zapięcia wodzy czy munsztuki i pelamy, do których zapina się dodatkowo łańcuszki mające zwiększyć działanie ręki na pysk konia. Nie są one jednak w stanie sprostać wszystkim potrzebom racjonalnej pracy z koniem.

PL 225 684 B1

Wędzidła wykonane z metalu czy plastiku nie są w stanie przystosować się do kształtu pyska, które cały czas jest w ruchu i potrzebuje elastyczności przedmiotów, z którymi jest w ciągłym oddziaływaniu. Guma jako materiał jest bardziej miękka, ale nadal posiada ograniczone możliwości.

Istnieją również wędzidła skórzane, które dają duży komfort koniowi jednak poprzez stały kontakt ze śliną oraz tzw. żuciem wędzidła (zjawisko pozytywne i pożądane w pracy z koniem) w krótkim czasie ulegają rozciągnięciu, zdeformowaniu i przestają spełniać swoją funkcję.

Istnieje wiele rodzajów wędzideł, które dzieli się ze względu na następujące kryteria:

• Podział ze względu na materiał, z którego kiełzno zostało wykonane:

• metalowe (stopy różnych metali), • gumowe, • syntetyczne, • skórzane.

• Podział ze względu na kształt ogniwa (części pyskowej wędzidła) • proste, (inne nazwy, to - pełne lub zwyczajne), • pojedynczo lub podwójnie łamane, • ze skręconym ścięgierzem, • wędzidła łamane wielokrotnie.

• Podział ze względu na kształt pierścieni (kółek) • oliwkowe - zapobiega ono zranieniom konia w kącikach warg; wykonywane jako metalowe łamane, • z wąsami, • z pół wąsem lub z luźnymi pierścieniami.

Generalnie wędzidła składają się z dwóch kółek metalowych pozbawionych kantów połączonych łącznikiem. Kółka wystają poza pysk konia natomiast łącznik położony jest na bezzębiu i języku.

Celem wynalazku jest ułatwienie rozwiązywania indywidualnych problemów utrudniających lub uniemożliwiających dalszą współpracę z jeźdźcem poprzez zaprojektowanie wędzidła, które będzie w pełni przyjazne, nie wywołuje bólu i pozwala skupić się na pracy.

Zadanie to rozwiązuje wędzidło składające się z dwóch metalowych kółek połączonych łącznikiem, składającym się z paska materiału tekstylnego, korzystnie paska parcianego, opasującego oba kółka. Pasek jest zszyty pomiędzy kółkami tak aby kółka mogły przesuwać się w powstałych pętlach paska. Na każdym kółku zamocowany jest pierwszy element skórzany o kształcie prostokątnym posiadający na jednym boku występ, który to występ posiada wąski wypust. Każdy pierwszy element skórzany zamocowany jest do paska w sposób nierozłączny za pomocą wypustu natomiast występ i prostokątna część elementu skórzanego oplata kółko. Pierwszy element skórzany zamocowany jest wokół kółka w sposób umożliwiający ruch kółek w powstałych pętlach. Brzegi elementu prostokątnego są ze sobą zszyte po tej samej stronie paska, po której wypust jest do paska zamocowany. Na pozostałą widoczną część paska, częściowo zachodząc na pierwszy element skórzany, nałożony jest drugi element skórzany o kształcie prostokąta z zaokrąglonymi narożami o brzegach połączonych ze sobą oraz z paskiem za pomocą jednego wspólnego szycia. Zachodzące na siebie brzegi drugiego elementu skórzanego znajdują się po tej samej stronie paska co szycia pierwszych elementów skórzanych. Występy formują ochronę kącika warg przed uszkodzeniami. Szycia wykonane są po stronie skierowanej na zewnątrz pyska konia nie powodując żadnych nieprzyjemnych odczuć. Dodatkowo w celu poprawy uformowania kształtu wędzidła na pasku, w pobliżu kółek, mogą być zamocowane dodatkowe dwa kliny skórzane, przy czym kliny te zamocowane są po przeciwnej stronie paska w stosunku do wypustów. Drugi element skórzany korzystnie wykonany jest z cieńszej skóry niż pierwszy element skórzany. Oba elementy skórzane korzystnie wykonane są ze skóry juchtowej.

Wędzidło według wynalazku wykonane jest z materiału, który jest elastyczny a pod wpływem śliny dodatkowo robi się miękki, co daje koniom komfort i nie wzmacnia problemów z pyskiem, którego źródłem może być ręka jeźdźca. Pasek znajdujący się wewnątrz elementów skórzanych zapobiega rozciąganiu się wędzidła i jego deformacji oraz utracie dopasowania do pyska konia. Ponadto sposób połączenia wszystkich elementów wędzidła ze sobą pozwala nie tylko na jego zginanie ale również na skręty wokół osi podłużnej. Kształt wędzidła jest w pełni zgodny z wymaganiami związku jeździeckiego, może być ono stosowane zarówno w treningu jak i oficjalnych zawodach. Praca staje się dla konia źródłem przyjemności pozbawionej bólu a więc i chęci buntu, jak bowiem wiadomo koń reaguje oporem adekwatnym do wywieranej na niego siły.

PL 225 684 B1

Przedmiot wynalazku uwidoczniony jest na rysunku na którym Fig. 1 przedstawia wędzidło od strony pyska konia, Fig. 2 przedstawia wędzidło od drugiej strony, Fig. 3 przedstawia wędzidło z p askiem parcianym, Fig. 4 przedstawia kształt pierwszego elementu skórzanego, Fig. 5 przedstawia wędzidło w trakcie montowania pierwszego elementu skórzanego, Fig. 6 przedstawia wędzidło w trakcie montowania drugiego elementu skórzanego a Fig. 7 przedstawia wędzidło w widoku z boku.

Wędzidło końskie zbudowane jest z dwóch metalowych kółek 1 połączonych ze sobą elastycznym parcianym paskiem 2. Pasek 2 jest zszyty pomiędzy kółkami 1 tak aby kółka 1 mogły przesuwać się w powstałych pętlach paska 2. Na każdym kółku 1 zamocowany jest pierwszy element skórzany 3 o kształcie prostokątnym posiadający na jednym boku występ 4, który to występ 4 posiada wąski wypust 5. Każdy pierwszy element skórzany 3 zamocowany jest do paska 2 w sposób nierozłączny za pomocą wypustu 5 natomiast występ 4 i prostokątna część elementu skórzanego 3 oplata kółko 1. Pierwszy element skórzany 3 zamocowany jest wokół kółka 1 w sposób umożliwiający ruch kółek 1 w powstałych pętlach. Brzegi elementu prostokątnego są ze sobą zszyte szwem 6 po tej samej stronie paska 2, po której wypust 5 jest do paska 2 zamocowany. Na pozostałą widoczną część paska 2, częściowo zachodząc na pierwszy element skórzany 3, nałożony jest drugi element skórzany 7 o kształcie prostokąta z zaokrąglonymi narożami o brzegach połączonych ze sobą oraz paskiem 2 za pomocą jednego wspólnego szycia 8. Zachodzące na siebie brzegi drugiego elementu skórzanego 7 znajdują się po tej samej stronie paska 2 co szycia pierwszych elementów skórzanych 3. Występy 4 formują ochronę kącika warg przed uszkodzeniami. Szycia 6 i 8 wykonane są po stronie skierowanej na zewnątrz pyska konia nie powodując żadnych nieprzyjemnych odczuć. Dodatkowo w celu poprawy uformowania kształtu wędzidła na pasku, w pobliżu kółek 1 zamocowane są dodatkowe dwa skórzane kliny 9, przy czym kliny te zamocowane są po przeciwnej stronie paska 2 w stosunku do wypustów 5. Drugi element skórzany 7 wykonany jest ze skóry juchtowej o grubości 1 mm a pierwszy element skórzany 3 wykonany jest ze skóry juchtowej o grubości 1,5 mm.

Tak wykonane wędzidła, których wymiary dopasowano do wybranych koni, zostały przetestowane przez okres dwóch miesięcy w codziennej pracy. Wybrano konie wykazujące znerwicowanie w pracy, konie wrażliwe na działanie wędzidła, konie źle prowadzone przez właścicieli. Po dwóch miesiącach regularnej pracy zauważono znaczącą poprawę zachowania wszystkich koni, bez względu na stwierdzony wcześniej problem. Konie uspokoiły się, wykazywały znacznie większe zainteresowanie pracą, były łatwiejsze w prowadzeniu, wykazywały wyraźne rozluźnienie ciała, szybciej i chętniej uczyły się nowych elementów. Poprawa ta dotyczyła zarówno koni typowo ujeżdżeniowych jak i skok owych. Zauważono również poprawę dzielności koni w próbie terenowej w konkurencji WKKW.

Wędzidło okazało się dla koni przyjemne a jego konstrukcja pozwala na pełne przekazywanie informacji od jeźdźca do konia bez sprawiania mu bólu i dyskomfortu. Konie przestały reagować negatywnie na pomoce przekazywane wędzidłem. Jeźdźcy z kolei nauczyli się delikatniej operować ręką, gdyż okazało się, że silne bodźce nie były potrzebne.

Ponadto na uwagę zasługuje fakt, że w trudnych sytuacjach, jakie mogą się zdarzyć podczas zawodów lub treningu, przypadkowe, często nieświadome, ostre zadziałanie ręki, powoduje przy wędzidle metalowym często poważny uraz w pysku a wędzidło skórzane eliminuje skutki tych przypadkowych działań jeźdźca do minimum.

Claims (3)

1. Wędzidło przeznaczone do treningu oraz startów sportowych w konkurencjach jeździeckich, zbudowane z dwóch metalowych kółek połączonych ze sobą łącznikiem, znamienne tym, że łącznik ma postać paska (2) zszytego pomiędzy kółkami (1) tak aby kółka (1) mogły przesuwać się w powstałych pętlach paska (2) a na każdym kółku (1) zamocowany jest pierwszy element skórzany (3) o kształcie prostokątnym posiadający na jednym boku występ (4), który to występ (4) posiada wąski wypust (5) przy czym każdy pierwszy element skórzany (3) zamocowany jest do paska (2) w sposób nierozłączny za pomocą wypustu (5) natomiast występ (4) i prostokątna część elementu skórzanego (3) oplata kółko (1) a ponadto pierwszy element skórzany (3) zamocowany jest wokół kółka (1) w sposób umożliwiający ruch kółek (1) w powstałych pętlach a brzegi elementu prostokątnego pierwszego elementu skórzanego (3) są ze sobą zszyte szwem (6) po tej samej stronie paska (2), po której wypust (5) jest do paska (2) zamocowany a na pozostałą widoczną część paska (2), częściowo zachodząc na pierwszy element skórzany (3), nałożony jest drugi element skórzany (7) o kształcie prostokąta z zaPL 225 684 B1 okrąglonymi narożami o brzegach połączonych ze sobą oraz paskiem (2) za pomocą jednego wspólnego szycia (8) i zachodzące na siebie brzegi drugiego elementu skórzanego (7) znajdują się po tej samej stronie paska (2) co szycia pierwszych elementów skórzanych (3) a ponadto szycia (6) i (8) wykonane są po stronie skierowanej na zewnątrz pyska konia.

2. Wędzidło według zastrz. 1, znamienne tym, że w pobliżu kółek (1) zamocowane są dodatkowe dwa skórzane kliny (9), przy czym kliny te zamocowane są po przeciwnej stronie paska (2) w stosunku do wypustów (5).

3. Wędzidło według zastrz. 1, znamienne tym, że drugi element skórzany (7) wykonany jest ze skóry juchtowej o grubości 1 mm a pierwszy element skórzany (3) wykonany jest ze skóry juchtowej o grubości 1,5 mm.