PL22145B1 - Sposób wytwarzania srodka do regulowania kwasowosci soku zoladkowego. - Google Patents

Description

Zoladek pracuje prawidlowo tylko wte¬ dy, gdy stopien kwasowosci zawartosci zo¬ ladka jest wyzszy od najmniejszej warto¬ sci (pH= 4), potrzebnej do dzialania pe¬ psyny, ale nie przekracza wartosci stezenia jonów wodorowych, dzialajacego szkodli¬ wie na tkanke zoladka (pH= 1,5). W celu regulowania zawartosci kwasu w zoladku przy nadkwasowosci powstrzymuje sie wy¬ dzielanie sie kwasu zapomoca dawek sil¬ nych trucizn, np. atropiny, albo zobojetnia sie juz wydzielony kwas, np, zapomoca stosunkowo silnych srodków zasadowych (dwuweglanu sodu, tlenku magnezu, wegla¬ nu magnezu albo weglanu wapnia), albo czesciowo wiaze sie go ze stosunkowo sla¬ biej dzialajacemi zwiazkami, zawiera jace- mi tlenek glinu lub krzemu.Silne srodki zasadowe przynosza co- prawda w przewazajacej liczbie przypad¬ ków chwilowa ulge, jednakze zalkalizowa- ny zoladek nie moze bez kwasu uskutecz¬ niac funkcji trawienia i reaguje wskutek te¬ go jeszcze silniejszem wydzielaniem kwa¬ su, tak iz przy stalem stosowaniu takich srodków wywoluje sie wzrost nadkwasowo¬ sci zoladka.Krzywa na fig. 1 wykazuje zmiane war¬ tosci pH stezenia jonów wodorowych w 50 cm3 0,1 normalnego kwasu solnego w ra¬ zie dodania dwuweglanu sodu wzglednie tlenku magnezu. Rzedne oznaczaja warto¬ sci pH. Wartosc pH= 7 oznacza stezenie jonów wodorowych w roztworze obojetnym, tak ze powyzej linji Z istnieje odczyn al¬ kaliczny, ponizej — odczyn kwasny. Mie-dzy linjami X i Y znajduja sie wartosci pH wyzsze od 1,5 wzglednie nizsze od pH= 4.Granice powyzsze sa granicami normalne- mi, w których wahaja sie stopnie kwasowo¬ sci soku zoladkowego. A zatem wartosc pH stezenia jonów wodorowych zawartosci zo¬ ladka musi sie znajdowac miedzy linjami X i Y. Krzywe A wzglednie B wykazuja zmiany pH, wywolywane przez dodanie dwuweglanu sodu wzglednie tlenku magne¬ zu. Krzywe te wykazuja, ze przy dawce 0,08 g tlenku magnezu wartosc pH nie do¬ chodzi jeszcze do linji X, podczas gdy ma¬ ly wzrost dawki do 0,1 — 0,12 g powoduje przekroczenie górnej granicy Y normalnej kwasowosci, wskutek czego roztwór staje sie obojetnym, a nawet zasadowym. Nieco korzystniej przedstawiaja sie te stosunki przy uzyciu dwuweglanu sodu, poniewaz kwasowosc poczatkowo zmniejsza sie nieco wolniej, niz przy uzyciu tlenku magnezu, i tylko przy dawce 0,3 g osiaga sie stan nor¬ malnej kwasowosci. Lecz równiez i w tym przypadku juz nieznaczny wzrost dawki dwuweglanu sodu powoduje gwaltowny wzrost wartosci pH stezenia jonów wodoro¬ wych, tak iz juz 0,43 g wystarczaja do prze¬ kroczenia granicy dopuszczalnej kwasowo¬ sci. Juz nieznaczne nadmiary tego rodzaju srodków alkalizujacych obnizaja stopien kwasowosci ponizej dolnej granicy dopu¬ szczalnej, poniewaz przy nadmiarze wymie¬ nionych srodków wartosc p/7 zdaza do war¬ tosci wlasciwej roztworowi tlenku magne¬ zu wzglednie NaHCOSf która to wartosc wynosi w odniesieniu do NaHCO^ wiecej niz 7,5, a w odniesieniu do MgO nawet wie¬ cej niz 10. Rozumie sie przeto, ze nawet przy dokladnie odmierzonych ilosciach te¬ go rodzaju srodków alkalizujacych mozna tylko wtedy sprowadzic stopien kwasowo¬ sci zawartosci zoladka do wartosci normal¬ nej, jesli znana jest ilosc zawartosci zolad¬ ka oraz stopien kwasowosci tej zawartosci w chwili wprowadzania danego srodka.Jednak i to nie wystarcza, poniewaz przy chorobach zoladka na tle nerwowem nad- kwasowosc zmienia sie na niedokwasowosc i odwrotnie w ciagu stosunkowo krótkich okresów czasu, przyczem objawy w obu przypadkach sa bardzo do siebie zblizone, wskutek czego chory stosuje stale takie sa¬ mo lekarstwo, pomimo zmian, jakie w jego zoladku nastapily. Tego rodzaju nieodpo¬ wiednie leczenie moze miec oczywiscie nie¬ pozadane skutki. Wady tej nie usuwaja równiez slabo alkaliczne srodki glinokrze- mianowe, zaproponowane zamiast srodków silnie alkalicznych; posiadaja one nato¬ miast te wade, ze musza byc stosowane w celu wywolania kwasowosci normalnej w nadzwyczaj duzych ilosciach — az do 10 g.Oczywiscie moga srodki te równiez obnizyc kwasowosc soku zoladkowego ponizej do¬ puszczalnej granicy, poniewaz reaguja al¬ kalicznie (pH= 8).W przeciwienstwie do powyzszego wy¬ nalazek niniejszy dotyczy wytwarzania srodka, który zarówno przy nadkwasowo- sci, jak i przy niedokwasowosci zoladka ustala w kazdych warunkach normalna kwasowosc soku zoladkowego niezaleznie od poczatkowego stanu kwasowosci za¬ wartosci zoladka oraz niezaleznie od ewen¬ tualnego nadmiaru stosowanego srodka.Istota wynalazku niniejszego polega na tern, ze ze zwiazków, podobnych do soli i dzialajacych jak kwasy, wytwarza sie mie¬ szanine regulujaca, której wartosc pH ste¬ zenia jonów wodorowych zarówno w roz¬ tworze stezonym, jak i w stanie najwiek¬ szego rozcienczenia w zoladku znajduje sie w granicach normalnej kwasowosci soku zoladkowego, czyli w granicach do 1,5 — 4.Poniewaz wartosc pH stezenia jonów wo¬ dorowych mieszaniny regulujacej nie zale¬ zy ani od stopnia rozcienczenia, ani od ilo¬ sci kwasu, znajdujacego sie w roztworze, utrzymujac sie w granicach normalnej kwa¬ sowosci soku zoladkowego, musi mieszani¬ na regulujaca, odpowiadajaca powyzszym warunkom, nastawiac stopien kwasowosci — 2 —zawartosci zoladka na wartosc, odpowia¬ dajaca samej mieszaninie regulujacej, to znaczy na normalna kwasowosc. Jako skladnik kwasny mozna w mieszaninach regulujacych w mysl wynalazku niniejsze¬ go stosowac dowolny kwas lub mieszanine kwasów, niedzialajaca fizjologicznie truja¬ co, której stala dysocjacji znajduje sie miedzy 10~1,5 oraz 10~4, podczas gdy drugi skladnik mieszaniny regulujacej mo¬ ze byc sola tychze kwasów lub inna sola.Zamiast kwasów lub soli mozna równiez stosowac sole kwasne.Sole, otrzymane przez podstawienie mniejszej lub wiekszej liczby jonów wodo¬ rowych kwasów wielozasadowych zasada¬ mi, moga tworzyc zarówno kwas, jak i skladnik soli mieszaniny regulujacej. Jako skladniki soli mieszanin regulujacych moz¬ na równiez stosowac elektrolity amfote- ryczne, kwasy aminowe lub polaczenia po- lipeptydowe. Poniewaz czasteczki powyz¬ szych zwiazków zawieraja zarówno kwa¬ sne, jak i zasadowe grupy, wiec zwiazki ta¬ kie zachowuja sie pod wzgledem wartosci stezenia jonów wodorowych pH jak sole.Sole powyzszych zwiazków z kwasami dzia¬ laja jako silnie kwasne sole i moga w mie¬ szaninach regulujacych dzialac jako kwa¬ sy. Mozna zatem zestawiac mieszaniny re¬ gulujace w nastepujacy sposób: kwas or¬ tofosforowy i pierwszorzedowe fosforany; kwas pyrofosforowy albo pyrofosforany pierwszorzedowe i drugorzedowe; kwas dwutiosiarkowy i dwutiosiarczany pierw¬ szorzedowe; dwusiarczany i siarczany, dwu¬ tiosiarczany i tiosiarczany; kwas aminofo- sforowy i aminofosforany pierwszorzedo¬ we; kwas cytrynowy i cytryniany pierwszo¬ rzedowe; kwas mlekowy, jablkowy, kwas glikolowy, glicerynowy, fumarowy, malo- nowy, winowy, ortoacetoksybenzoesowy, migdalowy, kwas adenozynofosforowy, kwas inozynowy, kwas kreatyninofosforo- wy oraz sole wzglednie sole pierwszorze¬ dowe tychze kwasów; wyzej wspomniane aminokwasy oraz ich kwasne sole, np. gli- kokol i jego chlorowodorek lub siarczany, ponadto fenyloglikokol, alanina, leucyna, kwas asparaginowy, alanyloglicyna, glicy- loglicyna, leucyloglicyna oraz ich sole. Za¬ znacza sie, ze nie jest rzecza konieczna mieszanie w kazdym przypadku skladni¬ ków kwasowych z ich wlasnemi solami. Tak np. nie musi byc pierwszorzedowy fosforan zmieszany z plynnym kwasem fosforowym, lecz mozna zamiast tegoz stosowac kwas albo kwasne sole silniej zdysocjowane od kwasu fosforowego, np. dwusiarczany, chlo¬ rowodorek glicyny lub chlorowodorki be¬ tainy, które po rozpuszczeniu mieszaniny wydzielaja kwas fosforowy. Przy wyborze skladników mieszanin regulujacych mozna równiez uwzgledniac specyficzne dzialanie anjonów skladników mieszaniny, jezeli dzialanie tych anjonów wystepuje oprócz dzialania regulujacego mieszaniny.Stosunek ilosciowy skladników mie¬ szaniny musi byc ustalony w ten sposób, aby wartosc pH roztworu mieszaniny za¬ równo w stanie stezonym jak i w stanie najwiekszego rozcienczenia, mozliwego w soku zoladkowym, przypadala w grani¬ cach normalnej kwasowosci soków zolad¬ ka. Jesli srodek wedlug wynalazku niniej¬ szego wytwarza sie ze stalej mieszaniny dwusiarczanu sodu (NaHS04) oraz fosfo¬ ranu jednosodowego (NaH2P04 . H^O), to mozna stosunek skladników okreslic na podstawie krzywej wedlug fig. 2. Odciete wykazuja procentowa zawartosc dwusiar¬ czanu sodu i monofosforanu sodu, podczas gdy rzedne podaja wartosc pH roztworów odpowiednich mieszanin. Krzywa C uwi¬ docznia w odniesieniu do roztworu stezo¬ nego, a krzywa D — do 0,5%-owego roz¬ tworu zwiazek miedzy stosunkiem skladni¬ ków w mieszaninie i wartosciami pH. Linje X i Y stanowia granice dopuszczalnej kwa¬ sowosci soku zoladkowego. Z powyzszych krzywych wynika, ze do regulowania za¬ wartosci kwasu w zoladku nadaje sie kaz- 3 —dy stosunek skadników mieszaniny, które¬ go wartosc pH znajduje sie na plaszczyznie, ograniczonej linjami X, Y, C, D.Roztwór 0,5%-owy odpowiada najwiek¬ szemu rozcienczeniu soku w zoladku, war¬ tosc pH nie moze przytem byc wieksza od 4,0, to znaczy, ze mieszanina regulujaca nie moze zgodnie z punktem przeciecia sie krzywej D i Y zawierac mniej niz 3% dwu- siarczanu sodu. Poniewaz jednak nalezy li¬ czyc sie z tern, ze srodek wedlug wynalaz¬ ku niniejszego zazyty w stanie stalym, two¬ rzy poczatkowo roztwór stezony, a wartosc pH nie moze w tych warunkach równiez opasc ponizej 1,5, wiec zawartosc dwusiar- czanu sodu mieszaniny regulujacej odpo¬ wiednio do punktu przeciecia sie krzywych C \ X nie powinna przekraczac 17%. Im wiecej dwusiarczanu zawiera mieszanina regulujaca, to znaczy im wiecej wykazuje ona charakter kwasu, tern wieksze potrzeb¬ ne sa jej ilosci do zmniejszenia danej nad- kwasowosci, podczas gdy przy niedokwa- sowosci nastepuje tern latwiej zakwasze¬ nie. W podanych granicach mozna dobierac dowolnie stosunek skladników w mieszani¬ nie, w zaleznosci od tego, czy efekt usiluje sie osiagnac z mniejszemi lub wiekszemi ilosciami mieszaniny, oraz w zaleznosci od zadanej wartosci pw jakazamierza sieusta¬ lic w granicach od 1,5— 4,0.Fig. 3 uwidocznia skutek, osiagniety przez dodanie mieszaniny, zawierajacej np. 14% dwusiarczanu wzglednie 17% dwu¬ siarczanu, do 50 cm3 roztworu kwasu sol¬ nego o wartosci pH= lfl, odpowiadajacej silnej kwasowosci zawartosci zoladka. Li- nje X i Y stanowia granice normalnej kwa¬ sowosci zoladka. Krzywe E i F odpowiada¬ ja mieszaninom regulujacym o zawartosci 14% wzglednie 17% dwusiarczanu sodu.Ne oraz Nf oznaczaja wartosci pH stezenia jonów wodorowych 20%-owego roztworu mieszaniny regulujacej, zawierajacej 14% wzglednie 17% dwusiarczanu sodu. Z po¬ danych krzywych wynika, ze przy doda¬ niu roztworu regulujacego wartosc pH ste¬ zenia jonów wodorowych wzrasta poczat- towo równomiernie, to znaczy, ze kwaso¬ wosc odpowiednio sie zmniejsza. Powyzej linji X, to znaczy z chwila osiagniecia za¬ kresu normalnej zawartosci kwasu kwaso¬ wosc nie zmniejsza sie proporcjonalnie do dodawanej ilosci roztworu regulujacego, lecz krzywa wartosci pH zbliza sie stopnio¬ wo do wartosci pH samego roztworu regu¬ lujacego, a wiec do wartosci Ne oraz Nf, czyli utrzymuje sie w granicach normalnej kwasowosci soku zoladkowego.Mieszanine wedlug wynalazku niniej¬ szego mozna wytwarzac w stanie stalym lub w postaci plynu. W ostatnim przypad¬ ku wartosc pH stezonego roztworu nie musi byc = 1,5, lecz winna znajdowac sie w gra¬ nicach, odpowiadajacych roztworowi o ste¬ zeniu uzywanem, poniewaz powyzsze ste¬ zenie jest najwiekszem mozliwem stezeniem w zoladku.Do srodka, regulujacego kwasowosc so¬ ku zoladkowego, mozna dodawac wedlug wynalazku niniejszego obojetnych srod¬ ków, poprawiajacych smak, ponadto srod¬ ków odzywczych lub srodków leczniczych, np. pepsyny, poniewaz normalna kwaso¬ wosc zawartosci zoladka, zabezpieczona mieszanina regulujaca, podnosi skutecznosc dzialania równoczesnie wprowadzanych in¬ nych srodków. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób wytwarzania srodka do re¬ gulowania kwasowosci soku zoladkowego, znamienny tern, ze ze zwiazków, dzialaja¬ cych podobnie jak sole lub kwasy, wytwa¬ rza sie mieszanine regulujaca, której war¬ tosc pH stezenia jonów wodorowych przy najwyzszem mozliwem w zoladku stezeniu praz rozcienczeniu soku znajduje sie w gra¬ nicach normalnej kwasowosci soku zolad¬ kowego, to jest miedzy 1,5 i 4,0.
2. 2. Sposób wedlug zastrz 1, znamien- -— 4 —ny tern, ze do mieszaniny regulujacej do¬ daje sie srodków leczniczych, których dzia¬ lanie jest skuteczniejsze dzieki utrzymanej normalnej kwasowosci soku zoladkowego. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tern, ze z dwusiarczanu sodu oraz fosfo¬ ranu jednosodowego (NaH2P04J wytwarza sie mieszanine, zawierajaca co najmniej 3% a najwyzej 17% dwusiarczanu sodu. Ferenc Kórósy. Zastepca: Inz. F. Winnicki, rzecznik patentowy.Do opisu patentowego Nr 22145. 10 ZO 50 40 SO 60 70 80 90 100 tOO 90 80 70 60 SO 40 50 20 10 O yoHaHiPOcHiO -«— fig.
3. 3 TJ 6 9 10 ft U fi tO tO lt Z¥ 26 C»,' CO%- Druk L. Boguslawskiego i Ski, Warszawa. PL