Wynalazek niniejszy dotyczy urzadzen do samoczynnego regulowania amplitudy pradów w aparatach z lampami katodowe¬ mi, w szczególnosci we wzmacniaczach ma¬ lej czestotliwosci i ukladach o modulowa¬ nej fali nosnej wielkiej czestotliwosci.Celem wynalazku jest utworzenie ulep¬ szonego wzmacniacza malej czestotliwosci lub ulepszonego nadajnika o modulowanej fali nosnej wielkiej czestotliwosci tak, aby w przypadku wzmacniacza mógl on zapo¬ biegac samoczynnie znieksztalceniom, po¬ wstajacym wskutek osiagania punktów „na¬ sycenia", lub tez w przypadku nadajnika zapobiegac samoczynnie , ,przemodulowy- waniu".Wiadomo, ze wzmacnianie bez znie¬ ksztalcen we wzmacniaczu malej czestotli¬ wosci lub tez modulacje bez znieksztalcen w nadajniku o modulowanej fali nosnej mozna osiagnac pod warunkiem, ze energja wejsciowa wzmacniacza malej czestotliwo¬ sci lub wzmacniacza modulatora (zaleznie od rozpatrywanego przypadku) nie przekra¬ cza pewnych wartosci maksymalnych, zalez¬ nych od wielkosci stalych oraz charaktery¬ styk uzywanych lamp. Jednakze, rzecz ja¬ sna, stosowanie tak malych energij wejscio¬ wych, których maksymalne wielkosci nigdy nie moglyby przekroczyc wspomnianych wyzej wartosci, pociaga za soba oczywiscie nieekonomiczna prace aparatów, poniewazsrednie wzmocnienie lub modulacja bylyby w tym przypadku zbyt male. Z tego wlasnie powodu zaczeto stosowac regulacje wzmoc¬ nienia, to jest sztuczne podnoszenie malych energji wejsciowych i zmniejszanie duzych tak, ze w rezultacie calkowita rozpietosc amplitud zostaje zmniejszona. Do przepro¬ wadzenia takiego regulowania badz to sa¬ moczynnego, badz to nawpól samoczynnego lub tez recznego proponowano juz bardzo duzo rozmaitych urzadzen.Wedlug wynalazku niniejszego unika sie znieksztalcen, powstajacych wskutek nasycenia lampy lub przemodulowywania, dzieki wzmacnianiu energji wejsciowej za¬ pomoca duzego wzmacniacza o malej mocy, zdolnego dawac duze wzmocnienie bez znie¬ ksztalcen i dostarczajacego energji maksy¬ malnej wiekszej od energji, która w na¬ stepnym stopniu moglaby byc wzmacniana bez znieksztalcen lub bez przemodulowy- wan. Energje wyjsciowa tego pierwszego wzmacniacza uzywa sie dalej nietylko jako energje wejsciowa stopnia nastepnego, lecz takze do samoczynnego regulowania wzmoc¬ nienia stopnia nastepnego (nastepnym stop¬ niem moze byc wzmacniacz lub nadajnik zaleznie od tego, czy wynalazek niniejszy odnosi sie do wzmacniaczy malej czestotli¬ wosci, czy tez do ukladów o modulowanej fali nosnej). Regulowanie wzmocnienia od¬ bywa sie tak, aby zapobiec przemodulowa- niu. Rzecz jasna, ze w tych przypadkach, gdzie dysponowana energja wejsciowa jest dostatecznie duza, pierwszy wzmacniacz malej mocy moze byc zbedny, wspomniana zas energja wejsciowa moze byc uzyta bez¬ posrednio jako energja wejsciowa modula¬ tora lub innego wzmacniacza do regulowa¬ nia wzmocnienia tegoz.Wynalazek jest przedstawiony w postaci przykladów na rysunku.Wedlug fig. 1 prady akustyczne lub in¬ ne sygnaly, otrzymywane z mikrofonu 1 i majace byc wzmacniane we wzmacniaczu malej czestotliwosci lub tez przekazywane dalej w razie potrzeby po wzmocnieniu we wzmacniaczu 2, sa zapisywane na tasmie iuchomej, na drucie stalowym lub tez na tarczy z materjalu magnetycznego tak, aby znakom tym odpowiadaly pewne zmiany w namagnesowaniu tego materjalu. Na fig. 1 przedstawiono tasme bez konca 3, zalozona na krazki 4 i poruszana zapomoca tych krazków. Zapisywanie dzwieków odbywa sie zapomoca znanego przyrzadu magnetyczne¬ go 5. W ten sposób mowa lub inne sygnaly z mikrofonu / i wzmacniacza 2 sa zapisy¬ wane w urzadzeniu telegraficznem o do¬ wolnej postaci odpowiedniej.W polaczeniu z tasma, drutem lub tar¬ cza telegrafonu pracuja dwa adaptery 6 i 7, z których jednego (adaptera 6) uzywa sie do odbioru sygnalów, wzmacnianych i stosowanych nastepnie w sposób dobrze znany jako energje wejsciowa stopni na¬ stepnych, np. wzmacniacza imalej czesto¬ tliwosci 8 lub nadawczego urzadzenia mo- dulacyjnego. Wspomniany adapter 6 jest ustawiony wzgledem urzadzenia zapisuja¬ cego Lak, ze istnieje pewna róznica w czasie miedzy chwila zapisywania danego sygnalu zapomoca przyrzadu 5 a chwila odbioru te¬ go sygnalu w adapterze 6, przesylajacego dalej ten sygnal do wzmacniacza lub nadaj¬ nika.Z tasma, drutem lub tarcza 3 wspólpra¬ cuje takze drugi adapter 7, który jest usta¬ wiony tak, ze odbiera dany sygnal wcze¬ sniej od adaptera 6. Sygnaly, odbierane w drugim adapterze 7, sa wzmacniane (jezeli jest to rzecza potrzebna) i stosowane na¬ stepnie do regulowania amplitudy pradów w modulatorze lub innym wzmacniaczu, a to w celu zapobiezenia przemodulowaniu lub znieksztalceniu wskutek zbyt silnych sygnalów.Regulowanie wzmacniacza modulatora lub wzmacniacza innego moze byc osiagnie¬ te w jakikolwiek sposób znany; naprzyklad sygnaly z drugiego adaptera 7 moga byc po wzmocnieniu prostowane i wygladzane, anastepnie tak wyprostowana^ i wygladzona energja wyjsciowa moze byc uzyta der-zmie¬ niania ujemnego napiecia poczatkowego siatki lampy katodowej lub siatek lampka- todowyclfr modulatora lub innego wzmacnia¬ cza 8.Cyfra 9 oznaczono czlon, skladajacy sie ze wzmacniacza^ prostownika* nasteptrjace- go za tym wzmacniaczem, i z obwodu wygla¬ dzajacego. Celem tego czlonu jest dostar¬ czanie ujemnego poczatkowego napiecia siatkowego do lampy (lamp) aparatu 8.W odmianie urzadzenia, przedstawionej na-fig. 2, brak jest adaptera 7, potencjaly zas regulacyjne sa otrzymywane bezposrednio z mikrofonu /lub ze wzmacniacza 2, stoja¬ cego za tym mikrofonem. Wedlug fig. 2 ele¬ mentem, sluzacym do zapisywania drgan, jest tarcza magnetyczna 34. Jak widac, u- rzadzenie wedlug wynalazku jest proste, przyczem przy jego pomocy latwo jest uzy¬ skac róznice czasu, niezbedna do uskutecz¬ niania regtriircjL W urzadzeniu tem sygnal zbyt silny zmniejsza wzmocnienie modula¬ tora lub innego wzmacniacza, zanim doj¬ dzie do samego wzmacniacza, w którym ma byc wzmocniony.Fig 3 i 4 przedstawiaja w przekroju schematycznym najbardziej odpowiednie szczególy telegrafonu z tarcza magnetycz¬ na. Tarcza 34 posiada zaokraglona lub ostra krawedz 34~a, przyrzad zas zapisuja¬ cy 5 oraz adaptery 6, 7 wedlug fig. 1 sa za¬ stapione w tym przypadku ukladem magne¬ sów 5a z cewka wzbudzajaca 5-b. Konce magnesów 5a sa ustawione pod pewnym ka¬ tem wzgledem krawedzi 34-a tarczy 34.Dzieki temu otrzymuje sie silne zageszcze¬ nie pola magnetycznego, a zatem najwiek¬ sze czestotliwosci moga byc zapisywane do¬ brze przy stosunkowo malych szybkosciach tarczy.Urzadzenie wedlug fig. 4 jest podobne w ogólnych zarysach do takiegoz urzadze¬ nia wedlug fig. 3, jednakze tylko krawedz tarczy wedlug fig. 4, wykonanej calkowicie z materjalu nlemagftelycznegfe, jesi wykona¬ na z raatfer^alu magnetycznego np. krawedz te stanoiff odpowiedni drut magnetyczny M-c: Rzecz' Jasna, zes w przypadku, gdy uzy¬ wa s?e telegrafofm z tasma btó konca lub tfelegtafonu podobnego, nalezy stosowac zwykle debrze znane srodki do eliminowa¬ nia niepozadanych sygnalowi zapisanych magnetycznie. Srodki te winny.1 byc: stoso¬ wane tak', aby sygnaly zapisane byly usu¬ wane dopiero po spettiieniu sweg^ zadania, ta jest po tem, jak dany sygnal wykonal re- gulacjs* i zostal wzmoenkusy wzglednie zmo¬ dulowany.Taki srodek do eliminowania oznaczo¬ ny jest liczba 10 na fig; 1 i 2; Wynalazek niniejszy moze znalezc rów¬ niez: zastosowanie w odbiornikach radjo- wych do samoczynnej redukcji*zjawiska po¬ wodowanych dobrze znaneni zanikaniem sygnalów. PL