Dobre oswietlenie i czytelnosc numerów domów ma duze znaczenie dla nalezytej orjentacji w miescie szczególnie w chwilach katastrof zywiolowych i podczas nocnych napadów lotniczych.Poniewaz w takich chwilach miasto za¬ zwyczaj pograzone bywa w ciemnosciach, a pomoc ratownicza, zmierzajaca do domu, w którym zdarzyl sie wypadek, musi jak najszybciej i jak najnieomylniej tam przy¬ byc, przeto nalezy urzadzic latarki dla nu¬ merów domów w taki sposób, aby byly one dobrze widoczne i czytelne dla osób, zbliza¬ jacych sie do nich chodnikiem i ulica. Nato¬ miast w zadnym razie latarki te nie powin¬ ny byc widoczne zgóry i rzucac na chodnik swiatla lub w tym ostatnim wypadku po¬ winny oslabiac to swiatlo do takiego stop¬ nia, aby odblask z oswietlonej przez nie po¬ wierzchni byl zupelnie niedostrzegalny dla lotnika, o ile ten znajduje sie na odleglosci nieco wiekszej, niz dlugosc przecietnej pro¬ stej ulicy miejskiej, która zazwyczaj nie przekracza 3 — 4 kilometrów.Stosowane dotad latarki nie odpowiada¬ ja zupelnie stawianym wymaganiom, daja bowiem zbyt jaskrawe tlo dla numerów lub zbyt jaskrawo oswietlaja same numery, wskutek czego napisy sa zupelnie nieczy¬ telne nawet z odleglosci kilku kroków. Poza tern sa doskonale widoczne zgóry i zwla¬ szcza przy zgaszonych lub przycmionych latarniach ulicznych zarysowuja obie strony ulicy w sposób wybitnie wyrazny dla lotni-ka, znajdujacego sie nawet na bardzo duzej odleglosci.Nalezy zaznaczyc, ze moznosc odczyty¬ wania napisów na dobrej latarce i ich wi¬ docznosc niekoniecznie powinny siegac dale¬ ko. Zupelnie wystarczy jezeli bedzie mozna zobaczyc i przeczytac niimer, znajdujacy sie przewaznie na srodku frontu posesji, z jej granicy, odleglej od tego numeru o 10 — 15 metrów. Faktycznie jednak dla najlep¬ szej orjentacji numer taki na daleka odle¬ glosc powinien byc wogóle zupelnie niewi¬ doczny, gdyz dostrzezenie jednego tylko nu¬ meru juz odrazu daje wyobrazenie o przy¬ puszczalnej odleglosci, na której sie znaj¬ duje numer poszukiwany, a zawsze latwiej jest odczytac jeden numer zbliska, niz kil¬ ka z dalszej odleglosci.Opisany nizej typ latarki usuwa wady latarek, stosowanych dotad, i czyni zadosc wszystkim wymaganiom, jakie tego rodzaju przyrzadom mozna postawic z punktu wi¬ dzenia potrzeb ratownictwa.Latarka, bedaca przedmiotem niniejsze¬ go wynalazku, uwidoczniona zostala na ry¬ sunku, na którym fig. 1 przedstawia widok latarki zprzodu, fig. 2 — przekrój wzdluz linji C — Z) na fig. 5, fig. 3 — widok zgóry, fig. 4 — widok zboku i fig. 5 — przekrój wzdluz linji A — B na fig. 2.Latarka, stanowiaca przedmiot niniej¬ szego wynalazku, posiada trzy scianki dla umieszczenia numeru domu i nazwy ulicy.Dwie z nich 1 i 2 sa prostopadle do tylnej scianki latarki i pochylone do plaszczyzny poziomej pod katem okolo 60°, trzecia, sta¬ nowiaca przednia scianke latarki, jest po¬ chylona pod nieco wiekszym katem do linji przeciecia sie obu pierwszych scianek i ma ksztalt trójkata, zwróconego wierzcholkiem ku dolowi.Na tych trzech sciankach znajduja sie napisy: na pierwszej (1) i drugiej (2) prze¬ znaczone do odczytywania przez przechod¬ niów, idacych chodnikiem, nad którym la¬ tarka jest zawieszona, a na trzeciej (3) trój¬ katnej —- dla szoferów i wozniców, jada¬ cych jezdnia, lub dla przechodniów, idacych chodnikiem przeciwleglym.Te trzy scianki z napisami tworza w su¬ mie lezacy poziomo graniastoslup trójkatny, skierowany ostrzem wdól i ustawiony pro¬ stopadle do tylnej scianki latarki, ale scie¬ ty ukosnie przez plaszczyzne trzeciej trój¬ katnej scianki przedniej. Scianka pozioma wymienionego wyzej graniastoslupa, stano¬ wiaca jego górne zamkniecie, faktycznie nie istnieje, lecz polozenie jej okreslaja dwie górne krawedzie scianek / i 2 oraz linja po¬ zioma na tylnej sciance latarki, laczaca znajdujace sie na niej slady wspomnianych wyzej prostopadlych do niej górnych kra¬ wedzi scianek / i 2. Nad ta wyobrazalna górna scianka pozioma graniastoslupa znaj¬ duje sie lampka 4, oswietlajaca wszyst¬ kie trzy jego sciany od srodka. Jezeli scia¬ ny sa wykonane z blachy malowanej lub emaljowanej z zewnatrz na szafirowo, a nu¬ mery i litery napisu z nazwa ulicy sa prze¬ bite w scianach tych nawylot i osloniete od srodka bialem szklem mlecznem 5, to w dzien przechodzien bedzie widzial napis bia¬ ly na tle ciemno granatowem, a w nocy — zóltawo-bialy na czarnem tle lub tylko zlek- ka szarem. Poniewaz czytelnosc numerów wymagana jest tylko na niewielkich odle¬ glosciach do 10 — 15 m, wobec tego cyfry moga byc niewielkie i rozmiary scianek mo¬ ga nie przekraczac formatu 25 x 18 cm.Trójkatna scianka od ulicy bedzie miala np. podstawe 40, wysokosc 15, a brzegi boczne po 25 cm. Na tej sciance mozna z latwoscia umiescic u góry nazwe ulicy, a w dole numer domu o rozmiarach czytelnych z odleglosci przecietnej szerokosci jezdni, t. j. 8 — 10 m. Azeby swiatlo latarki nie bylo widoczne zgóry, musi ona byc oslonie¬ ta daszkiem, którego okap powinien lezec co najmniej na tym samym poziomie, co naj¬ nizsza linja napisu przeswietlanego. Z dru¬ giej jednak strony, aby caly napis mozna bylo zobaczyc zdaleka, idac w pozycji wy- — 2 —prostowanej, trzeba latarke umiescic moz¬ liwie wyzej. Przyjmujac dla niej normalne ustawienie na balustradzie balkonów pierw¬ szego pietra lub pod oknami tegoz pietra, mozemy te wysokosc przyjac za 4,5 — 5 m.Jezeli teraz damy daszkowi nad latarka pochylenie takie, aby podstawa jego byla pieciokrotnie dluzsza od wysokosci, to moz¬ na bedzie caly napis obaczyc z wysokosci 1,5 metra ponad chodnikiem, znajdujac sie od latarki na odleglosci okolo 10 do 12,5 m.Poniewaz swiatlo latarki, przedostajace sie nazewnatrz przez biale mleczne szklo, be¬ dzie dosc jaskrawe, to na wypadek alarmu mozna je oslabic przez wlozenie do we¬ wnatrz latarki dodatkowych szkiel ciemno szafirowych lub brunatnych. Szkla takie we dnie nie beda widoczne przez mleczne szklo, oslaniajace napis, dzieki czemu napis ten bedzie sie wydawal bialy, w nocy jednak swiatlo lampy wewnetrznej, przechodzace przez szklo kolorowe, a nastepnie mleczne, oslabnie w znacznym stopniu, lecz przy pa¬ nujacej na ulicy ciemnosci bedzie jednak dostatecznie wyraznie widoczne.Wyglad takiej latarki oraz jej urzadze¬ nie przedstawione sa na zalaczonym rysun¬ ku. Latarka ta, jak widac, posiada dosc du¬ ze rozmiary, a to wskutek malego nachy¬ lenia daszka 6, który mimo to jednak mu¬ si okapem swym siegac az do poziomu naj¬ nizszej lin ji napisu, umieszczonego na la¬ tarce. Daszek taki moze byc wykonany z bardzo cienkiej blachy cynkowanej, poma¬ lowanej z pod spodu matowo na jakis ciemniejszy kolor, naprzyklad na szaro lub czarno, aby nie mógl odbijac zbyt jaskrawo swiatel, które trafiaja zdolu z oswietlonych okien domów sasiednich lub przeciwleglych.Ukryta pod daszkiem w jego górnej cze¬ sci lampka 4 gazowa, naftowa lub elek¬ tryczna (w tym wypadku najlepiej o bance ze szkla mlecznego) przepuszcza swiatlo przez szklo mleczne i otwory w sciankach latarki, wyciete w ksztalcie numerów i li¬ ter, wskutek czego swieca one matowo, nie razac oczu. Dzieki matowosci wewnetrznej powierzchni daszka na scianach zewmetrz-r nych latarki oraz na dolnych powierzch¬ niach daszka nie odbijaja sie zadne refleksy z ulicy, wobec czego daja one czarne lub ciemno szare tlo dla numerów i liter, zwiek¬ szajac ich wyrazistosc. Równie dobrze scian¬ ki latarki moga byc wykonane z mlecznego szkla, wówczas litery i numery powinny byc namalowane na nich czarna farba lub wyciete z blachy, pomalowanej równiez na czarno, ale w tym wypadku nalezaloby u- zywac lampek bardzo slabych z obawy, aby nie oswietlaly one scianek latarni zbyt ja¬ skrawo. PL