Wynalazek niniejszy dotyczy urzadzenia do posuwania maszyn górniczych, a w szczególnosci wrebówek, polaczonych z u- rzadzeniem do napelniania wózków, uzy¬ wanych w coraz szerszym zakresie w kopal¬ niach wegla i innych mineralów.Przedmiotem wynalazku jest urzadze¬ nie, które posuwa wrebówke ku filarowi lub scianie wegla lub innego mineralu lub tez odsuwa ja od tej sciany, przyczem urza¬ dzenie jest wykonane w ten sposób, iz nie¬ ma potrzeby zmiany kierunku obrotu jego silnika w celu osiagniecia zmiany kierunku posuwu ciagnionej wrebówki, czyli ze ten silnik zawsze obraca sie w jednym kierun¬ ku, niezaleznie od tego, czy posuwa wre¬ bówke ku scianie wydobywanego mineralu, czy tez odsuwa od niej.Urzadzenie niniejsze pozwala dostoso¬ wywac do warunków pracy jego sile pocia¬ gowa, potrzebna do posuwania wrebówki, przyczem moze ono dzialac dlugi okres cza¬ su z niewielkiem smarowaniem i nieznacz- nem zuzyciem, które zostaje zreszta wy-równane przez ^bardzo proste regulowanie jednej z czesci jego mechanizmu.Urzadzenie niniejsze sklada sie z dwóch bebnów, dzwigni poprzecznej o dwóch osiach wahan oraz drazków*, przesuwaja¬ cych osie obrotu, z których "kazda oddziel¬ nie moze spelniac role punktu obrotu tej dzwigni, w celu laczenia napedu to z jed¬ nym, to z drugim z bebnów, lecz niekiedy obie osie obrotu mozna przesunac naraz w celu jednoczesnego sprzezenia obu bebnów urzadzenia fc napadem.Dzwignia poprzeczna ma postac belki, osadzonej obrotowo na obu koncach i mo¬ gacej naciskac zapotteoca tofrorzm odpo¬ wiednie narzady, np. sprzegla, w celu uru¬ chomienia bebnów. Oba konce tej dzwigni sa osadzone obrotowo w lozyskach, których polozenie mozna zmieniac zapomoca na¬ gwintowanego drazka lub tez przytrzymy¬ wac w okreslonem polozeniu, a wtedy przy¬ trzymany koniec tej dzwigni stanowi jej punkt obrotu, drugi zas koniec moze byc wówczas przesuniety tak, aby dzwignia na¬ cisnela odpowiednie sprzeglo, wlaczajac naped, przyczem ramie dzialania tej dzwi¬ gni mozna dostosowywac do obciazenia urzadzenia przez uzycie punktu obrotu dzwigni, blizszego lub dalszego od sprzegla, które ma byc wlaczone.Na rysunku uwidoczniono przyklad wy¬ konania wynalazku. Fig. 1 przedstawia czesciowy przekrój poziomy, fig. 2 — sche¬ matyczny przekrój poziomy, uwidoczniaja¬ cy inne prowadzenie liny pociagowej, fig. 3 — zebatke i lapke wychwytowa do przy¬ trzymywania bebnów po ich zatrzymaniu sie, fig. 4 — uklad do wlaczania i wylacza¬ nia lapek wychwytowych.Urzadzenie posiada rame 1, na której w lozyskach kulkowych 2 obracane sa równo¬ legle walki 3, 3' z luzno osadzonemi na nich bebnami 5, 5' z nawinieta lina 7. Na jed¬ nych koncach obu walków 3, 3* osadzone sa czolowe kólka zebate 8, 8', zapomoca któ¬ rych silnik elektryczny lub inny mechanizm napedowy (nieuwidoczniony) obraca te walki zapomoca walka 9, zaopatrzonego w czolowe kólko zebate 10, oraz posredniego kólka zebatego 11. Z boków bebnów 5, 5' utworzone sa kielichy 12, 12', mieszczace sprzegla 13, 13', skladajace sie z kilku su¬ chych tarcz ciernych, przenoszacych naped z walków 3, 3' na bebny 5, 5' w chwili sci¬ sniecia tych sprzegiel zapomoca lozysk czo¬ lowych 14, 14', osadzonych przesuwnie na tych-.walkach. v ./•'¦'¦ Wpoprzek bebnów 5, 5' umieszczona jest belkowata dzwignia 1$, osadzona obrotowo na obli koncach 16, 16', z których kazdy moze byc unieruchomiony, a wtedy staje sie punktem obrotu tej dzwigni. Walki 3, 3' sa przeprowadzone nawylot w odpowiednich otworach, wykonanych w tej dzwigni, która dzieki temu moze przesuwac sie wzdluz tych walków. Dzwignia 15 jest ponadto wy¬ posazona w sworznie 30, 30', mogace na¬ ciskac lozyska czolowe 14, 14', w celu wla¬ czania za ich posrednictwem odpowiednich sprzegiel 13, 13' i sprzegania walków 3, 3' z bebnami 5, 5'.Oba kon&e 16, 16' dzwigni 15 sa rozwi¬ dlone i posiadaja ucha, w których moga obracac sie czopki 17, 17', osadzone w prze¬ suwnych lozyskach 18, 18'. Lozyska te sa nasrubowane na nagwintowane drazki 19, 19' w ten sposób, ze zapomoca tych draz¬ ków mozna zmieniac polozenia lozysk 18, 18' wzgledem lozysk czolowych 14, 14'; w tym celu konce drazków 19, 19' sa zaopa- trzcne w kwadratowe konce 4, 4', które mozna obracac zapomoca korbki. Poloze¬ nie lozysk 18, 18' moze równiez ulec zmia¬ nie pod dzialaniem sprezyn 20, 20', nasu¬ nietych na drazki 19, 19' w ten sposób, iz przyciskaja ich konce 4, 4' do glowie 6, 6', utworzonych na korbach 21, 21', obraca¬ nych kolo osi 22, 22'.Kazdy z bebnów 5, 5' jest otoczony kil¬ ku zwojami liny pociagowej, której jedenkoniec moze hyc przymocowany do-bebna.Z bebna 5 drugi koniec nawinietej na nim liny jest skierowany od wrebówki ku przo¬ dowi, gdzie zostaje przywiazany do slupa, lub tez lina powraca po przeprowadzeniu po jednym lub wiecej krazków powrotnych (nieuwidocznionych) do wrebówki i zostaje przywiazana w odpowiedniem miejscu do jej ramy. Z bebna 5' drugi koniec przymo¬ cowanej do niego liny mozna skierowac od wrebówki wtyl, gdzie zostaje przywiazana do slupa lub tez powraca do wrebówki po jednym lub wiecej krazkach powrotnych (nieuwidocznionych) i zostaje przywiazana w odpowiedniem miejscu do jej ramy.W celu polaczenia napedu z jednym z bebnów 5, 5' nalezy pochylic dzwignie 15 ku temu bebnowi, obracajac ja wokolo od¬ powiedniej osi 11, 17' jej obrotu, a wtedy odpowiednie lozysko czolowe 14, 14', osa¬ dzone przesuwnie na jednym z walków 3, 3', zostaje nacisniete ta dzwignia 15, wsku¬ tek czego jedno ze sprzegiel 13, 13' zostaje wlaczone wobec scisniecia jego tarcz cier¬ nych. Kazdy z konców dzwigni 15 mozna unieruchomic (przyczem unieruchomiony koniec bedzie punktem obrotu tej dzwigni) przez takie przesuniecie odpowiedniego drazka 19 lub 19', wsrubowanego w prze¬ suwne lozysko 18 lub 18', aby odpowiednia sprezyna 20 lub 20' ulegla scisnieciu. W tym celu obraca sie jedna z korb 21, 21' tak, aby jej glowica 6 lub 6' nacisnela i przesu¬ nela koniec 4 lub 4' drazka 19 lub 19'.Jezeli np. unieruchomiony zostal koniec 16 dzwigni15, to wtedy sprezyna 20' prze¬ suwa drazek 19' wraz z jego lozyskiem 18' oraz wolnym koncem 16' dzwigni 15, wsku¬ tek czego dzwignia ta obraca sie wokolo swego konca 16 i naciska lozysko czolowe 14', sciskajac tarcze cierne sprzegla 13', wskutek czego zaczyna wtedy obracac sie beben 5'. Aby mozna bylo obracac drugi be¬ ben 5, nalezy przesunac drazek 19 do jego polozenia poczatkowego przez obracanie korby 21 w przeciwnym kierunku, poczem nalezy obrócic korbe 21' tak, aby przesu¬ nac drazek 19', a wtedy punkt obrotu dzwigni 15 znajduje sie juz w drugim jej koncu 16'.Przez wsrubowywanie w mniejszym lub wiekszym stopniu drazków 19, 19' w rucho¬ me lozyska 18, 18' mozna zmieniac napie¬ cie sprezyn 20, 20' tak, aby sprzegla 13, 13' byly naciskane dzwignia 15 w stopniu, do¬ stosowanym do obciazenia urzadzenia. Przy niewielkiem lub sredniem obciazeniu urza¬ dzenia lozysko przesuwne 18 dzwigni 15, przeciwlegle bebnowi, który ma byc obra¬ cany, jest normalnie unieruchomione i two¬ rzy punkt obrotu tej dzwigni, a wówczas jej ruchomy koniec 16' zostaje przesuniety w celu wlaczenia sprzegla 13* bebna, sasiadu¬ jacego z tym koncem dzwigni. Ramie dzia¬ lania tej dzwigni równa sie wiec odleglosci ruchomego jej konca 16' od osi najblizsze¬ go bebna 5', i jezeli L bedzie odlegloscia, dzielaca drazki 19, 19', to odlegloscia, dzie¬ laca jeden z tych drazków od osi najbliz¬ szego mu bebna, bedzie L/4, a X bedzie sila nacisku sprezyny 20, 20' na ten drazek, przyczem sila P nacisku dzwigni 15 na sprzeglo 13' jest równa , czyli . 0,75L y 3 Gdy zas urzadzenie jest bardzo silnie obcia¬ zone, to punkt obrotu dzwigni 15 mozna przeniesc w jej koniec 16, sasiadujacy z bebnem, który ma byc obracany, a wtedy ramie dzialania dzwigni w jej ruchomym koncu 16' staje sie wielokrotna ramienia dzialania dzwigni, otrzymanego w poprzed¬ nim przypadku, a mianowicie jest równe od¬ leglosci walka 3 bebna od konca 16' dzwigni XL 15, czyli jest równe = 4X. Niekiedy 0.25L y moze byc pozadane jednoczesne obracanie obu bebnów, co mozna osiagnac przez zu¬ pelne wsrubowanie drazków 19, 19' w ru¬ chome lozyska 18, 18', w celu przesuniecia obu tych lozysk i jednoczesnego nacisniecia — 3 —obu sprzegiel 13, 13' bebnów 5, 5' dzwignia 15 zapomoca lozysk czolowych 14, 14' pod dzialaniem sprezyn 20, 20'.Po przerwaniu nacisku na sprzegla 13, 13' bebny 5, 5' sklonne sa obracac sie w przeciwnych kierunkach wskutek odwijania sie z nich liny pod dzialaniem jej napreze¬ nia. Aby tego uniknac, na obwodzie obu beb¬ nów utworzone jest uzebienie (fig. 1 i 3), wspóldzialajace z odpowiednia lapka wy¬ chwytowa, naciskana zapomoca sprezyny.Lapki wychwytowe obsuwaja sie po ze¬ bach 23, 23' uzebienia bebnów, gdy li¬ na nawija sie na nie, lecz z chwila zatrzy¬ mania sie bebnów lapki te zaczepiaja o te zeby. W przykladzie wedlug fig. 4 lapki wy¬ chwytowe 24, 24' mozna nastawiac zapomo¬ ca dzwigni 25, osadzonej na walku 26, zao¬ patrzonym w nasady 27, 27', wspóldziala¬ jace z ramionami 28, 28', umocowanemi na osiach 29, 29' lapek, które mozna kazda od¬ dzielnie zapomoca tego mechanizmu scze- piac z uzebieniem bebnów lub odczepiac od tego uzebienia, umozliwiajac w razie po¬ trzeby obracanie sie odpowiedniego bebna w odwrotnym kierunku.Jezeli warunki wymagaja posuwania sie wrebówki tylko w jednym kierunku i obra¬ cania obu bebnów przy najwyzszem obcia¬ zeniu, wtedy nalezy zastosowac uklad, uwi¬ doczniony schematycznie na fig. 2, w któ¬ rym wolne konce lin, otaczajacych bebny 5, 5', sa polaczone ze soba i opasuja slup 31, dzieki czemu mozna uzyc cienszej liny i cia¬ gnac wrebówke na wieksza odleglosc.Dzieki zastosowaniu dzwigni poprzecz¬ nej 15 dolaczenia napedu z kazdym bebnem zosobna, mozliwe sie staje dokladne i spre¬ zyste regulowanie urzadzenia oraz niewiel¬ kie jego zuzycie. Poniewaz najbardziej zu¬ zywaja sie tarcze cierne sprzegiel 13, 13', wiec zuzycie to mozna wyrównac przez nie¬ znaczne wsrubowanie drazków 19, 19' w lo¬ zyska 18, 18' w celu dostosowania dzwigni 15 do luzu, powstalego w tych sprzeglach. PL