Pierwszenstwo: 10 sierpnia 1929 r. dla zastrz. 1—5; 26 marca 1930 r. dla zastrz. 6 i 7 (.Niderlandy).Wynalazek dotyczy elektrycznych rur wyladowczych, tego rodzaju, jak lampy katodowe do odbioru lub wzmacniania drgan elektrycznych, prostowniki oraz ru¬ ry swietlace. Wynalazek posiada szcze¬ gólne znaczenie w tych przypadkach, gdzie chodzi o zmniejszenie wymiaru rur wyla¬ dowczych.Elektrody elektrycznych rur wyla¬ dowczych polaczone sa z zewnetrznemi kontaktami rury zapomoca drutów do¬ prowadzajacych, które sa zazwyczaj wy¬ prowadzone nazewnatrz banki rury po¬ przez jej slupek. Slupek jest utwo¬ rzony zazwyczaj z wystajacej do wne¬ trza rury szklanej rurki kolnierzowej, któ¬ rej kolnierz jest spojony ze scianka rury.W splaszczony koniec wewnetrzny tej rur¬ ki wtopione sa druty doprowadzajace i podpórki elektrod.Wynalazek dotyczy elektrycznych rur wyladowczych odmiennej budowy, nie po¬ siadajacych szklanego slupka, wystajacego do wnetrza rury. Rura wyladowcza wedlug wynalazku posiada zamiast slupka stope metalowa w ksztalcie krazka. Stopa ta mo¬ ze byc spojona krawedzia ze scianka rury; w tym przypadku stope nalezy wykonac z materjalu, nadajacego sie do spojenia ze szklem pod wzgledem swego wspólczynni¬ ka rozszerzalnosci. Mozna zastosowac np< zelazo chromowe. Spajanie moze byc usku-teczniane przy póttlocy magnetycznego po¬ la zmiennego wielkiej czestotliwosci. Pole to indukuje przytem w stopie, posiadaja¬ cej ksztalt krazka, prady, ktqre\nagrzewa¬ ja do wysokiej temperatury stope oraz szklo scianki rury wyladowczej.Na metalowej stopie rury moga byc u- mieszczone narzady do umocowywania ru¬ ry w oprawce oraz narzady, sluzace da po¬ laczenia elektrycznego, jak np. wtyczki kontaktowe, sruby, sprezyny i podobne cze¬ sci. W tym przypadku rura wedlug wyna¬ lazku nie posiada wcale uzywanego za¬ zwyczaj trzonka, przymocowanego, kitem do scianki szklanej, na którym sa umie¬ szczone wspomniane czesci.Osiaga sie dzieki temu znaczna oszczed¬ nosc miejsca, przyczem budowa staje je¬ szcze bardziej odpowiednia, jezeli jedna lub kilka ellektrod rury przymocowuje sie bezposrednio do narzadu dolaczonego, u- mocowanego na stopie metalowej.W tym przypadku zbedny jest nie tylko trzonek, lecz takze i druty doprowadzaja¬ ce, które prowadza od elektrody do slup¬ ka i od tego ostatniego do narzadów do- lacznych na trzonku, staja sie równiez zbedne druty platynowe lub plaszczowe wtopione w szklo.Narzady dolaczne lub przewody dopro¬ wadzajace, przymocowane do stopy meta¬ lowej, musza byc z reguly izolowane od niej. W razie zyczenia jeden z nich moze byc polaczony przewodzaco ze stopa me¬ talowa. Jezeli rura posiada siatke oslonna, to te ostatnia mozna z powodzeniem pola¬ czyc elektrycznie ze stopa metalowa. W ten sposób upraszcza sie wyrób rury wyla¬ dowczej, osiagajac jednoczesnie trwale u- mieszczenie siatki oslonnej, metalowa zas stopa w ksztalcie krazka tworzy jednocze¬ snie czesc siatki oslonnej.Przy umocowywaniu drutów doprowa¬ dzajacych do stopy metalowej poprzez po¬ srednia warstwe szklana napotyka sie cze¬ sto na pewne trudnosci mianowicie wtedy, gdy jest pozadane przesylanie znacznego pradu po tych drutach. Trudnosci te moz¬ na usunac w ten sposób, ze walcowana po¬ wierzchnie stopy metalowej przypawa sie za posrednictwem szkla do stopy metalo¬ wej, drut zas doprowadzajacy elektrody przymocowuje sie do tej czesci rurki, która wystaje ze stopy. W tym przypadku trzeba zwracac nalezyta uwage, azeby pomiedzy rurka, która moze byc wykonana z zelaza chromowego, a czescia drutu doprowadza¬ jacego^ znajdujaca sie w tej rurce znajdo¬ wala sie pewna przestrzen. Izolowane u- mocowanie drutu doprowadzajacego na sto¬ pie metalowej moze byc uskutecznione w ten sposób, ze stope metalowa przed spa¬ waniem powleka sie na stronie rury war¬ stwa szklana, która wypelnia nieszczelno¬ sci w stopie rury naokolo przewodów do¬ prowadzajacych. Taka powloka szklana nietylko izoluje odpowiednio druty dopro¬ wadzajace od stopy, lecz oprócz tego od¬ dziela jeszcze metalowa stope od prózni rury, dzieki czemu mozna nie stosowac sta¬ rannego usuwania gazu z tej stopy.Rura wyladowcza wedlug wynalazku moze zawierac kilka ukladów elektrod, stanowiac np. wielokrotna lampe katodo¬ wa. W tym przypadku stopa rury jest prze¬ dluzona jako czesc scianki wzdluz róz¬ nych ukladów elektrod; przewody dopro¬ wadzajace elektrod wyprowadzone sa na- zewnatrz poprzez stope. Rura tego rodza¬ ju otrzymuje w tym przypadku ksztalt szklanej banki z przypojonem dnem meta- lowem.Poszczególne uklady elektrod moga byc w razie potrzeby oddzielone od siebie za- pomoca przegródek.Wynalazek jest ponizej blizej wyja¬ sniony przy rozpatrywaniu rysunku, które¬ go fig. 1 i 2 przedstawiaja przekroje po¬ dluzne jednego przykladu wykonania, a mianowicie rury wzmacniajacej o czterech elektrodach. Rura tego rodzaju w wykona¬ niu, stosowanem dotychczas, otrzymalaby — 2 —ksztalt, przedstawiony na fig. 3; fig. 4 przedstawia drugi przyklad wykonania ru¬ ry wedlug wynalazku, na fig. 5 podano w widoku perspektywicznym rure wedlug wy¬ nalazku z kilkoma ukladami elektrod, na fig. 6 zas przedstawiono w skali zwiekszo¬ nej przekrój stopy rury z umócowanemi w niej drutami doprowadzajacemi, sluzace- mi do przewodzenia znacznego pradu, Rura, przedstawiona na fig. 1 i 2, po¬ siada banke szklana /, wewnatrz której znajduja sie elektrody, a mianowicie kato¬ da zarowa 2, siatka rozrzadcza 3, siatka pomocnicza 4 oraz anoda 5, otaczajaca te ostatnia. Anoda jest przymocowana do trzymaka 6, do którego przymocowane sa oprócz tego jeszcze preciki szklane 7 i 8. u- trzymujace pozostale elektrody. Siatki sa wykonane z drutu metalowego, nawiniete¬ go na dwóch pionowych podpórkach, któ¬ rych górne i dolne konce sa wtopione w szklane preciki 7 i 8. Katoda zarowa jest przymocowana na dole do drutów, wtopio¬ nych w szklany precik 8, na górze zas — do sprezyny 9, przymocowanej do szklane¬ go precika 7. Rura 1 jest zamknieta na dol¬ nym koncu tarcza metalowa 10, stanowiaca stope rury. Krawedz stopy 10 jest spojona ze szklana scianka banki rury i posiada o- tworki do przeprowadzania przewodów do¬ prowadzajacych. Na górnym koncu rura jest zamknieta metalowym kapturkiem 11, z którym jest polaczona przewodzaco we¬ wnetrzna siatka rury.Stopa metalowa 10 zastepuje nietylko stosowany zazwyczaj wystajacy do we¬ wnatrz slupek szklany, lecz równiez i sto¬ sowany powszechnie trzonek, poniewaz w tej stopie umocowane sa trzpienie kontak¬ towe 13, 14, 15 i 16; trzpienie te sa izolo¬ wane od stopy 10 zapomoca tulejek szkla¬ nych. Do trzpienia 13 jest przymocowany trzymak 6 ukladu elektrodowego; trzymak ten sluzy jednoczesnie za doprowadzenie anody, przymocowanej do niego przewo¬ dzaco. Trzpien 14 jest polaczony przewo¬ dzaco z zewnetrzna siatka 4, natomiast trzpienie 15 i 16 sa polaczone z drutami biegunowemi katody zarowej. Stopa 10 jest powleczona na stronie, zwróconej do wewnatrz rury, warstwa szklana 12, która wypelnia przestrzen pomiedzy trzpieniami przylacznikowemi a stopa metalowa 10 i oddziela te ostatnia szczelnie od prózni, panujacej w rurze.Stopy 10 i 11 rury najlepiej jest wyko¬ nac z zelaza chromowego, które jest malo porowate i którego wspólczynnik rozsze¬ rzalnosci odpowiada wspólczynnikowi roz¬ szerzalnosci zwyklego szkla. Rura, po u- sunieciu z niej powietrza, jest zatapiana w miejscu 17. Azeby wykazac, jak znaczne zaoszczedzenie miejsca osiaga sie dzieki wynalazkowi, oprócz fig. 14 2, które przed¬ stawiaja przekroje rury wyladowczej we¬ dlug wynalazku, na fig. 3 przedstawiono jeszcze rure o podobnych wymiarach ukla¬ du elektrod, lecz zaopatrzona w slupek i trzonek typu zwyklego.Na fig. 4 jest przedstawiona rura wy¬ ladowcza, która jest prawie calkowicie po¬ dobna do rury, przedstawionej na fig. 1. W konstrukcji, przedstawionej na fig. 4, drut doprowadzajacy 39 siatki 4 jest polaczo¬ ny bezposrednio ze stopa metalowa 10, dzieki czemu jest rzecza zbedna umieszcza¬ nie izolujacej warstwy szklanej miedzy tym trzpieniem a stopa metalowa. Pozwala to na proste wytwarzanie rury wyladow¬ czej, przyczem oprócz tego osiaga sie je* szcze trwale przymocowanie drutu dopro¬ wadzajacego do stopy metalowej. Siatka 4 sluzy jako siatka oslonna, wskutek czego stopa metalowa tworzy takze czesc siatki oslonnej.Fig. 5 przedstawia przyklad wykonania rury z trzema ukladami elektrod. Rura ta posiada stope w postaci plytki metalowej 10, przypojonej do brzegu banki szklanej 1 i zaopatrzonej w otworki. W otworkach tych sa umocowane szczelnie izolowane trzpienie kontaktowe, które sa polaczone e- — 3 —lektrycznie z anoda i siatka kazdego ukla¬ du. Trzy uklady 27, 28 i 29 posiadaja wspólna katode zarowa 2, której konce sa przymocowane do trzpieni 15 i 16; katoda jest naprezona zapomoca sprezyny 9 tak, ze nie zwisa przy nagrzewaniu, co zapobie¬ ga zetknieciu sie jej z siatkami. Rure te wklada sie do oprawki 34, zaopatrzonej w pionowe obrzeze 35, posiadajace prowadni¬ ce 36; stopa rury jest wyposazona w wy¬ stajace trzpienie 37, które przy wklada¬ niu rury do oprawki zostaja zacisniete w prowadnicach 36, Na dnie oprawki znajdu¬ je sie kilka sprezyn kontaktowych 38, któ¬ re przy wstawianiu rury do oprawki styka¬ ja sie z trzpieniami kontaktowemi rury.Uklady elektrod moga byc rozmieszczo¬ ne takze w ksztalcie trójkata wzglednie wielokata; w tym przypadku stopa rury moze posiadac ksztalt kolisty. Spawanie stopy z banka szklana jest w tym przypad¬ ku nieco latwiejsze.Taka rura wielokrotna, stanowiaca zwarta calosc o niewielkich wymiarach, nadaje sie do bardzo malych urzadzen od¬ biorczych lub wzmacniajacych, które moga byc zastosowane np. do przyrzadów do slyszenia dla osób gluchych oraz do malych radjoodbiorników przenosnych.Przedstawiony na fig. 6 koniec rury wy¬ ladowczej posiada stope metalowa 10 w ksztalcie tarczy; stope te mozna wykonac np. z zelaza chromowego. Przez stope sa przeprowadzone dwa druty doprowadza¬ jace. Te druty doprowadzajace, na któ¬ rych sa umocowane np. dwie anody rury prostowniczej, nie sa polaczone ze stopa 10 bezposrednio. Stopa rury posiada dwa otwo¬ ry, w które sa wtopione rurki 44, oddzie¬ lone od stopy posrednia izolujaca warstwa szklana 43, która moze byc przedluzona na cala powierzchnie wewnetrzna stopy meta¬ lowej. Rurki 44, przypojone swa walcowa¬ ta powierzchnia, sa wykonane z materjalu, którego wspólczynnik rozszerzalnosci jest prawie równy wspólczynnikowi rozsze¬ rzalnosci zastosowanego sizkla. Do tego celu mozna stosowac z powodzeniem zela¬ zo chromowe. Rurki 44, posiadajace np. grubosc 0,5 mm, wystaja do wewnatrz rury wyladowczej, przyczem do tych wystaja¬ cych czesci sa przymocowane druty dopro¬ wadzajace 41. Czesci 42 drutów doprowa¬ dzajacych, znajdujace sie w rurce 44, po¬ siadaja srednice mniejsza od wewnetrznej srednicy rurek 44, wskutek czego miedzy czesciami 42 drutów a rurkami 44 istnieje pewien luz. Druty doprowadzajace mozna wykonac z dwóch oddzielnych czesci i kaz¬ da taka czesc przymocowac do rurek 44.Druty moga przewodzic dosc silny prad.Poniewaz prad ten nie plynie przez meta¬ lowe rurki 44, przeto miejsca spojenia po¬ miedzy temi rurkami a metalowa stopa nie nagrzewaja sie nadmiernie. Poniewaz mie¬ dzy czesciami 42 drutów doprowadzaja¬ cych a rurkami 44 istnieje pewien luz, prze¬ to druty te moga sie rozszerzac, nie wy¬ wierajac duzego wplywu na miejsce spoje¬ nia. PL