Wynalazek dotyczy urzadzenia do regu¬ lowania barwy dzwieków, odtwarzanych droga elektryczna i ma na celu osiagniecie bardziej doskonalego regulowania zarówno muzyki, jak i mowy, anizeli daje sie to osia¬ gnac zapomoca zwyklych urzadzen.Urzadzenie wedlug wynalazku znajduje zastosowania we wszystkich wzmacniaczach pradów akustycznych, jak równiez w insta¬ lacjach filmów mówiacych, a nastepnie w radjosprzecie, wzmacniaczach do telefonji przewodowej oraz we wzmacniaczach, prze¬ znaczonych do innych celów.W znanych urzadzeniach do regulowa¬ nia dzwieków, odtwarzanych w sposób elek¬ tryczny, mozna wzmacniac lepiej badz tony wysokie, badz tez niskie. Niskie tony beda wystepowaly wyrazniej, gdy glosnik bedzie zablokowany odpowiednim kondensatorem.W miare zwiekszania pojemnosci tego kondensatora natezenia wysokich tonów u- legaja oslabianiu. Natezenia niskich tonów nie zmniejsza sie w tym przypadku, ponie¬ waz prady o czestotliwosciach, odpowiada¬ jacych czestotliwosciom niskich tonów, na¬ potykaja na znacznie mniejsza opornosc indukcyjna uzwojenia glosnika, która w kaz¬ dym badz razie jest mniejsza od opornosci pojemnosciowej najwiekszego, stosowanego w tym przypadku kondensatora.Regulowanie to okazalo sie równie nie¬ wystarczajace, jak i inne znane regulowa¬ nia. Wynalazek ma na celu usuniecie tej trudnosci i polega w zasadzie na tern, zestosuje sie taka regulacje, zapomoca której moze byc dowolnie dobierany stosunek mie¬ dzy natezeniem niskich a natezeniem wyso¬ kich tolnów.Wedlug wynalazku mozna to osiagnac ,w ten sposób, ze równolegle do uzwojenia glosnika lub innego przyrzadu do odtwa¬ rzania dzwieków lub tez rówinolegle do uzwojenia transformatora jednego z trans¬ formatorów wzmacniajacych lub tez trans¬ formatora wyjsciowego lub innej opornosci pozornej, znajdujacej sie we wzmacniaczu, przylacza sie opornosc pozorna, skladajaca sie z dwóch równolegle polaczonych ze so¬ ba galezi, z których jedna przedstawia nie¬ znaczna opornosc pozorna wzgledem pra¬ dów o wiekszej czestotliwosci, opornosc zas pozorna drugiej galezi jest mala wzgledem pradów o mniejszej czestotliwosci. W sze¬ reg z kazda z tych opornosci jest wlaczony opornik lub jakas inna opornosc pozorna, przyczem opornosci te w bardzo malym stopniu zaleza od czestotliwosci Zapomoca odpowiedniego doboru wiel¬ kosci wspomnianych opornosci dodatkowych mozna uwydatniac kazda pozadana barwe, odtwarzanego dzwieku.Wedlug wynalazku urzadzenie moze byc tak wykonane, ze opornosc pozorna, skladajaca sie z oporu omowego, pojemno¬ sci, samoindukdji, drugiej samoindukcji i drugiej pojemnosci, a stanowiaca jeden przyrzad, jest w taki sposób wlaczona do wzmacniacza, ze punkt polaczenia obydwóch samoindukcyj jest dolaczony do jednego konca uzwojenia transformatora, z drugim zas punktem tegoz uzwojenia jest polaczo¬ ny kontakt ruchomy opornika omowego.Wynalazek tytulem przykladu jest bli¬ zej wyjasniony ma rysunku jednej postaci wykonania.Na rysunku tym cyfra 1 jest oznaczona lampa trójelektrodowa, do obwodu anodo¬ wego której jest wlaczone pierwotne uzwo¬ jenie 2 transformatora 3, którego uzwojenie wtórne 4 jest zwarte zapomoca opornika omowego 5. Dolny punkt staly tego oporni¬ ka jest polaczony z katoda nastepnej lampy trójelektrodowej, jego zas punkt ruchomy 8 — z siatka tejze lampy. Równolegle do pierwotnego uzwojenia 2 jest wlaczony u- klad opornosci, skladajacy sie z dwóch rów¬ noleglych galezi 6 C1L1 i 7 C L. Wartosci kondensatora C i cewki L sa dobrane w taki sposób, ze galez L, C jest dostrojona do duzej czestotliwosci slyszalnej, galez zas Ll9 C1 — do malej czestotliwosci sly¬ szalnej.Opory omowe 7 i 6 sa przedstawione na rysunku jako czesci potenejomierza, zaopa¬ trzonego w kontakt slizgowy 9. Zapomoca przesuwania kontaktu slizgowego mozna zmieniac w szerokich granicach wartosci oporów czesci 7 i 6. Jezeli opór 7 jest bardzo maly, wtedy galez 7 — C1 — Lx przedsta¬ wia nieznaczna opornosc pozorna wzgledem pradów o malych czestotliwosciach, podczas gdy galez 6 — C —L, jezeli potencjomierz posiada duzy opór, stanowi praktycznie opór nieskonczenie duzy wzgledem pradów wszystkich czestotliwosci. W tym przypad¬ ku prady o malych czestotliwosciach omija¬ ja uzwojenie 2 transformatora 3. W miare przesuwania kontaktu slizgowego coraz bar¬ dziej w lewo toiny niskie otrzymituja coraz wieksze natezenia. W pojozehiu, w któreni opory 7 i 6 sa jednakowe, caly zakres cze¬ stotliwosci jest silnie odtwarzany, jezeli tylko opory te ze wzgledu na opornosci po¬ zorne L± — Cj i L — C sa dobrane w od¬ powiedni sposób. Jezeli kontakt slizgowy przesuwac coraz bardziej w lewo, wtedy wysokie tony odtwarzanego dzwieku sa co¬ raz bardziej oslabiane, gdy zas opór 6 rów¬ na sie zeru, wtedy pozostaja praktycznie tylko male czestotliwosci.Opornik 5, zwierajacy uzwojenie wtórne, sluzy do regulowania natezenia dzwieków, to jest umozliwia oslabianie wzglednie wzmacnianie wszystkich. jednoczesnie^cze¬ stotliwosci w jednakowym stopniu. ' , Stwierdzono, ze opisane urzadzenie po* — 2 —zwaia na znaczne polepszenie wyrazistosci odtwarzanych slów. Z reguly jestt pozadane dobieranie barwy dzwieku po stronie wiek¬ szej czestotliwosci w przypadku wyglasza- mia slów i po stronie mniejszej czestotliwo¬ sci podczas odtwarzania muzyki.Kontakt slizgowy 9 mozna przekuwac zapOmoca galki, to jest obracajac ja, mozna nastawiac wzmacniacz na kazda pozadana barwe dzwieku. ! PL