Przedmiotem niniejszego wynalazku jest sposób wytwarzania weglanów magne¬ zowych z mineralów, zawierajacych wapn i magnez, np. magnezytu, dolomitu albo krzemianów magnezowych.Sposób ten rózni sie od znanych sposo¬ bów szczególnie tym, ze otrzymuje sie wzgl. odzyskuje sie zpowrotem zawartosc ma¬ gnezu z obrabianych mineralów wraz z u- zytym do wykonania sposobu weglanem alkalicznym w formie, przy stosowanej tem¬ peraturze, rozpuszczalnej soli, natomiast zawartosc wapnia mieszaniny przy tej tem¬ peraturze jest w postaci nierozpuszczonej w stalej pozostalosci.Wynalazek przeto znamionuje sie jako szczególna metoda oddzielania, zapomoca. której mozna zupelnie oddzielic magnez od wapna.Znana juz byla metoda, podlug której magnez z kamienia dolomitowego zostaje oddzielony od wapna, jako dwuweglan ma¬ gnezowy. Metoda taka polega na zjawisku, ze wapn i magnez w wodzie, zawierajacej kwas weglowy, sa rozpuszczalne w rozmai¬ tych stopniach, posiada jednakowoz nie¬ które wady: I. Weglany magnezowy i wapniowy w wodzie, zawierajacej kwas weglowy, sa rozpuszczalne w róznej mierze. Ta róz-nica rozpuszczalnosci nie moze byc zasto¬ sowana do rozdzielania zawartosci wapnia i magnezu, gdyz do rozpuszczenia 1 czesci wagowej MgCo3 w wodzie, nasyconej pod cisnieniem 1 atmosfery dwutlenkiem wegla, potrzeba 700 wagowych czesci wody, a za¬ tem bardzo wielkie ilosci wody, których odparowanie polaczone jest z wielkiemi kosztami.Przez powiekszenie cisnienia kwasu we¬ glowego koszta te nie moga byc zmniejszo¬ ne, gdyz i wagowa czesc MgCo3 wpraw¬ dzie rozpuszcza sie w 50 czesciach wody, gdy woda ta jest nasycona kwasem we¬ glowym przy cisnieniu 7 atmosfer, ale przy otwieraniu naczynia i zmniejszajacem sie przytem cisnieniu MgCo3 opada razem z CaCon i w roztworze pozostaja tylko ma¬ le ilosci dwuweglanu magnezu, odpowied¬ nio do danego cisnienia. 2. Rozpuszczalny w kwasie weglowym oksydwuweglan zelazowy mineralów prze¬ dostaje sie do roztworów wraz z dwuwegla¬ nem magnezowym. 3. Pochlanianie kwasu weglowego przez wode odbywa sie przy zwyklej tem¬ peraturze i zwyklem cisnieniu bardzo wol¬ no, wskutek czego proces rozpuszczania wy¬ maga dluzszego czasu, i zapomoca tego (znanego) sposobu daje sie osiagnac tylko mala wydajnosc i tylko stosunkowo nie¬ znaczne ilosci magnezu moga byc wyciagnie¬ te z surowca.Wszystkie powyzsze wady moga byc usuniete przez sposób stanowiacy przed¬ miot wynalazku, mianowicie zapomoca na¬ syconego kwasem weglowym roztworu we¬ glanu alkalicznego.Wykonanie sposobu polega na tern, ze albo zawierajace magnez pod postacia we¬ glanu mineraly albo otrzymane przez ich wypalanie produkty zostaja drobno zmielo¬ ne, nastepnie zmieszane z weglanami albo dwuweglanami alkalicznemi, rozpuszczone w wodzie nasyconej dwutlenkiem wegla pod cisnieniem albo bez niego, i ogrzane do temp. 60—70° C , przyczem weglan magne¬ zowy z weglanem albo dwuweglanem alka¬ licznym w wodzie, zawierajacej dwutlenek wegla, wytwarza rozpuszczalne podwójne sole kwasu weglowego, a zawartosc wapnia pozostaje, jako nierozpuszczalny weglan wapniowy.Roztwór, zawierajacy podwójne sole kwasu weglowego, zostaje odlany od nie¬ rozpuszczalnego weglanu wapniowego i innych pozostalosci, zawierajacych równiez zelazo z mineralu i wydzielony przez kwas weglowy kwas krzemowy i glin, przez dluz¬ szy czas ogrzewany do temp. 100°C i w tym wypadku podwójne sole kwasu weglanego rozpadaja sie na rozpuszczalny weglan al¬ kaliczny i nierozpuszczalny weglan magne¬ zowy, który wypada z roztworu. Pozostaly w roztworze weglan alkaliczny moze byc uzyty przy obrabianiu dalszych, zawiera¬ jacych wapn i magnez mineralów tak samo, jak i dwutlenek wegla, gdy poczynione zo¬ staly starania dla jego uchwycenia.Przyczyna przemiany, wystepujacej przy tym procesie, moze byc wytlomaczona w na¬ stepujacy sposób: Gdy dwuweglan wapniowy w temp. 60—70° C rozklada sie i wypada jako nie¬ rozpuszczalny weglan, to magnezowy we¬ glan alkaliczny jest w tej temperaturze jeszcze rozpuszczalny; z drugiej strony rozklada sie zawarty w nadmiarze w roz¬ tworze dwuweglan sodowy w tej tempera¬ turze na weglan sodowy i kwas weglowy i utworzony w ten sposób weglan sodowy oddzialywa i tworzy dwuweglan wapniowy i dwuweglan sodowy, które z MgCos w za¬ wierajacym kwas weglowy roztworze two¬ rza rozpuszczalna sól podwójna podlug wzorów: CaH.2 (CoH)2 -\- Na2Coa = CaC03 + 2 NaIICÓB 2 NaHCO, + 2 MgC03 =¦ 2 MgCOz • NaHCO, Prócz tego Na2Co3 gra tu role kataliza¬ tora, który znacznie przyspiesza pochla- — 2 -nianie i oddzialywanie kwasu weglowego przez co równiez znacznie przyspiesza sie tworzenie roztworu magnezowego wzgl. wy¬ ciaganie magnezu z surowców.Wkoncu korzystne dzialanie weglanu alkalicznego polega jeszcze na tern, ze w zwyklych warunkach rozpuszczalna za¬ wartosc zelaza, przy uzyciu weglanu alka¬ licznego, opada wraz z weglanem wapnio¬ wym i umozliwia w ten sposób wytworzenie chemicznie czystego weglanu magnezowego. PL PL