Przedmiot niniejszego wynalazku stano¬ wia ulepszenia gramofonów grajacych bez przerwy i wykonanych w ten sposób, ze graja kolejno pewna ilosc plyt doprowa¬ dzanych na tarcze plytowa ze zbiornika plyt. W szczególnosci dotyczy niniejszy wynalazek takich gramofonów, które moga sie samoczynnie zatrzymywac, gdy ustaje doprowadzanie plyt na tarcze, np. w ten sposób, ze membrana opada ponizej nor¬ malnego polozenia, gdy na tarczy niema zadnej plyty; gdy zatem zbiornik jest próz¬ ny, to ruch opadajacej membrany wyzy¬ skuje sie do uruchomienia urzadzenia za¬ trzymujacego gramofon.Gdy igla membrany doszla do ostatniego zlobka plyty, to w gramofonach tego typu zaczynaja sie rozmaite ruchy samoczynne polegajace np. na podniesieniu membrany w celu zdjecia igly z odegranej plyty, od¬ chyleniu membrany wysoko wgóre, odloze¬ niu odegranej plyty, doprowadzeniu nastep¬ nej plyty i opuszczeniu membrany, aby igla weszla w zlobek swiezo podstawionej plyty.Membrana opuszcza sie zazwyczaj wraz z igla na podlozona plyte, zanim jeszcze poszczególne czesci ruchome samoczynnie dzialajacego urzadzenia powrócily do po¬ lozenia normalnego. Jezeli zatem urzadze¬ nie zatrzymowe moze rozpoczac swe dzia¬ lanie zaraz, gdy na tarczy niema pJyty — np. przez opuszczenie sie membrany do po-lozenia nizszego od normalnego, to gra¬ mofon OCPtoYP^^KS^C* jakkolwiek cykl samoczynnych przestawien nie bylby je¬ szcze ukonczony.Wypadek taki jest niepozadany z wielu wzgledów.Celem niniejszego wynalazku jest wy¬ konanie takiego urzadzenia, które opóznia uruchomienie urzadzenia do zatrzymywa¬ nia gramofonu tak dlugo, dopóki nie jest u- konczony cykl samoczynnych przestawien.Przedmiotem miniejiszego wynalazku jest zatem gramofon wyzej okreslonego typu, zaopatrzony w urzadzenie do uruchomienia urzadzenia zatrzymowego w czasie odby¬ wania sie cyklu samoczynnych przesta¬ wien; (gramofon jest równiez zaopatrzony w urzadzenia pomocnicze do opózniania przejscia urzadzenia zatrrymowego do po¬ lozenia, w którem nastepuje zatrzymanie gramofonu, az do chwili, gdy cykl samo¬ czynnych przestawien jest calkowicie ukon- dzomy, Przyklad wykonania przedmiotu wyna¬ lazku przedstawiono na rysunku, gdzie fig. 1 przedstawia w rzucie gramofon ze zbior¬ nikiem doprowadzajacym plyty samoczyn¬ nie i tz urzadzeniem zatrzymowem; fig. 2— perspektywicznie i w wiekszej skali urza¬ dzenie zatrzymowe i urzadzenie do jego wlaczania; fig. 3 — w wiekszej skali szcze¬ gól urzadzenia.Gramofon wedlug wynalazku nalezy do tego typu maszyn, które isa zaopatrzone w sprzeglo laczace silnik — po ukonczeniu gry — z urzadzeniem, które przestawia sa¬ moczynnie szereg rozmaitych mechani¬ zmów w celu przygotowania go do odegra¬ nia nastepnej plyty.Silnik elektryczny 2 jest przymocowa¬ ny do dolnej strony plyty podstawowej 1, która jest umocowana w pudle. Silnik 2 wprawia w ruch wal 3 tarczy dla plyt, o- sadzony obrotowo w lozysku znajdujacem sie na plycie podstawowej 1. Na wale 3 jest osadzona tarcza 4 na plyty gramofo¬ nowe, oznaczona na fig. 1 linjami punktowa- nemi; srednica tarczy jest mniejisza od srednicy najnizszej plyty gramofonowej. Do walu 3 jest przymocowana plyta sprzego¬ wa 5 i zazwyczaj jest z nim polaczona. Na plycie 6 jest osadzona wahadlowo lukowa dzwignia 7, posiadajaca na wewnetrznej stronie zab 8, który moze wchodzic pomie¬ dzy zeby kola zebatego osadzonego na wa¬ le 3, aby sprzegnac plyte 5 z walem 3, podczas gdy dzwignia 7 moze zmienic swe polozenie, pociagnieta przez sprezyne 9, której koniec jest przymocowany do dzwi¬ gni, a drugi do guzika 10 plyty 5. W cza¬ sie odgrywania plyt, dzwignia 7 pozostaje w polozeniu jalowem (fig. 1), bo jej wolny koniec opiera sie na koncu dzwigni 12 przymocowanej do podstawy 1 obrotowo w miejiscu 13. Dzwignie te mozna odchylic znanym sposobem przy odwróceniu kierun¬ ku ruchu ramienia 14, gdy plyta jest prze¬ grana, mianowicie w ten sposób, ze igla wchodzi w ekscentryczny zlobek wpoblizu srodka plyty gramofonowej/Do tego celu sluzy kolo zebate 15, które z pewnem tar¬ ciem moze wykonac obrót na czopie 16 ra¬ mienia 17 polaczonego z ramieniem 14. Gdy jakas plyta gramofonowa jest przegrywa¬ na, to kolo .zebate 15 przeskakuje zeby lub wyskoki 18 zinajdujaceisiewkoncu dzwigni 12, lecz gdy kierunek ruchu ramienia 14 odwraca sie, to zeby kola 15 chwytaja ze¬ by 18 dzwigni 12 i zmieniaja jej polozenie.Gdy dzwignia 12 odchylila sie w opisany sposób i plyta 5 zostala sprzezona z walem 3, to energja silnika przenosi sie na wal z wystepami 19 za posrednictwem przeklad¬ ni skladajacej sie z nieuwidocznionego na rysunku kola zebatego, które jest polaczo¬ ne sztywno z plyta 5, oraz z kól zebatych 20, 21 i 22, z których kola 20 i 21 sa z soba polaczone, a kolo 22 jest osadzone na wale 19. Na wale 19 jest osadzony szereg krzy¬ wek nieuwidocznionych na rysunku.Krzywki te wywoluja samoczynnie szereg rozmaitych ruchów: podnosza ramie 14, w — 2 —celu zdjecia igly z plyty gramofonowej; od¬ chylaja iratmie 14 nazewnatrz do polozenia, w którem igla znajduje sie ponad punktem poczatkowym zlobka nowej plyty gramo¬ fonowej; usuwaja przegrane plyty gramo¬ fonowe; uruchomiaja urzadzenie doprowa¬ dzajace nowa plyte gramofonowa ze zbior¬ nika na tarcze gramofonu i wreszcie opu¬ szczaja ramie 14 z membrana.Od strony górnej powierzchni kola ze¬ batego 22 wal 19 jest polaczony z pierscie¬ niem 23 zaopatrzonym w wyzlobienie 24, znajdujace sie na jego wewnetrznej stro¬ nie. Na dolnej stronie konca dzwigni 12 znajduje sie czop 25, który miesci sie w wyzlobieniu 24 w czasie przegrywania ply¬ ty gramofonowej.Gdy dzwignia 12 odchyla sie w celu wlaczenia sprzegla, to czop 25 wychodzi z wyzlobienia 24, wskutek czego dzwignia 12 nie moze wrócic do polozenia poczatkowe¬ go dotad, dopóki obraca sie wal 19, ponie¬ waz czopik 25 opiera sie na wewnetrznej scianie pierscienia 23. Gdy wal sterowy wykonal jeden obrót, to dzwignia 12 wra¬ ca do polozenia przedstawionego na fig. 1, w którem naciska koniec dzwigni 7 w celu wylaczenia sprzegla. W czasie, gdy wal ste¬ rowy 19 wykonuje pelny obrót, odbywa sie zamkniety cykl samoczynnych przelaczen.W chwili, gdy wal sterowy 19 zaczyna sie obracac, ramie glosnikowe 14 podnosi sie i podnosi membrane oraz zdejmuje igle 26 z plyty (gramofonowej. Ruch ten moze sie odbywac, poniewaz ramie glosnikowe 14 jest umocowane w ten sposób, ze moze sie przesuwac pionowo na lozyskach czopo¬ wych 27 pionowej nasady rurowej 28. Pio¬ nowa nasada jest tak przymocowana, ze moze sie obracac w lozysku 29 podstawy okolo osi prawie pionowej.Ramie .glosnikowe 14 mozna zatem od¬ chylac pionowo i poziomo.Do obracania ramienia 14 w jego lozy¬ skach 27 sluzy czop 30 osadzony w trzy- makach 31 podstawy 1 w ten sposób, ze moze sie przesuwac w kierunku pionowym.Gzop 30 jest zabezpieczony w trzymakach przeciw obrotowi zapomoca klina.Czop 30 opiera sie na jednym koncu dzwigni 32 osadzonej w lozyskach 33 pod¬ stawy 1 i wahajacej w kierunku pionowym pod dzialaniem krzywki 34 walu sterowego (fig. 3) ( tak ze czop 30 porusza sie w kie¬ runku pionowym. Na górnym koncu czopa jest przymocowana lukowata plyta 35, któ¬ ra opiera sie na nasadzie 36 ramienia 37 gdy czop jest podniesiony.Ramie 37 jest polaczone z ta czescia ra¬ mienia glosnikowego 14, które moze sie po¬ ruszac w kierunku pionowym, przyczem ramie 37 wysuwa sie w kierunku promie¬ niowym.W czasie przegrywania plyty gramofo¬ nowej, lukowata plyta zajmuje polozenie, w którem znajduje sie ponizej nasady 36 i nie styka sie z nia. Do odchylania naize- wnatrz podniesionego ramienia glpsnikowe- go sluzy dzwignia 38 wprawiana w ruch przez krzywke za posrednictwem kierow¬ nicy 39. Dzwignia 38 wptrawia w ruch guzik 16; nasada 36 zesuwa sie wtedy po po¬ wierzchni lukowatej plyty 35. P,rzegrana plyt-C gramofonowa usuwa sie znanym spo¬ sobem, np. pnzez podniesienie czopa 40 za- pomoca dzwigni 41, która wprawia w ruch w stosownej chwili nienarysowana krzyw¬ ka walu sterowego 19. Górny koniec czopa przechyla przegrana plyte gramofonowa, az jej srodkowy otwór zesunie sie z konca walu 3, poczem tarcza gramofonowa obra¬ ca sie i zrzuca plyte do zbiornika 42, pnzy- czem odrzucanie tej plyty ulatwia krazek 43. Do nakladania nowej plyty gramofo¬ nowej ze zbiornika 44 na tarcze gramofo¬ nowa sluzy ramie 45 wprawiane w ruch zapomoca walu sterowego 19 w celu pod¬ niesienia plyty ze zbiornika. Ramie 45 ob¬ raca sie wraz z plyta okolo osi pionowej dopóki plyta nie znajdzie sie ponad tarcza 4, na która potem spada, osiagajac polo¬ zenie robocze. — 3 —Gdy nowa plyta gramofonowa Jest po¬ lozona na tafczy, to ramie glosnikowe 14 opuszcza sie wskutek odchylenia sie dzwi¬ gni 32 i opuszczenia sie czopa 30, tak ze igla 26 dotyka zewnetrznej krawedzi no¬ wej plyty gramofonowej. Czop 30 opuszcza sie az do takiego polozenia, w którem ply¬ ta 35 nie styka sie z nasada 36. Wtedy roz¬ poczyna sie odgrywanie nowej plyty gra¬ mofonowej.Gdy zbiornik jest juz oprózniony z plyt, to igla 26 przy opuszczaniu sie ramienia glosnikowego 14 nie napotyka na zaden o- pór doszedlszy do swego normalnego po¬ lozenia roboczego i wskutek tego opuszcza sie nizej, tak ze ramie glosnikowe dochodzi do polozenia nizszego od normalnego. Ten ruch wyzyskano znanym sposobem do uru¬ chomienia urzadzenia zatrzymowego, które wylacza maszyne samoczynnie.Urzadzenie zatrzymowe sklada sie w omawianym przykladzie wykonania z elek¬ trycznego przelacznika obrotowego, wla¬ czonego w obwód pradu silnika 2 i umie¬ szczonego w oslonie 47 plyty podstawowej 1 (fig. 2)V Na górnej czesci oslony spoczy¬ wa plyta 48, na której znajduje sie mniej¬ sza plyta obrotowa 49 polaczona z kontak¬ tami przelacznika w oslonie 47. Na plycie 49 jesft umocowana w miejiscu 51 dzwignia zabierakowa 50 zaopatrzona w guzik 52 sluzacy do umocowania jednego konca sla¬ bej sprezyny 53, której drugi koniec jest przymocowany do czopika 54 plyty 49.Normalnie zatem dzwignia 50 jest pocia¬ gana na plycie 49 w lewo, przyczem ruch jej w tym kierunku ogranicza odbój znaj¬ dujacy sie na glówce 55 czopar na którym obraca sie plyta 49.Dzwignia zabierakowa 50 jest zaopa¬ trzona w zab 56, który przy zamknietym obwodzie pradu opiera sie na wyskoku 57 dzwigni ryglowej 58, osadzonej obrotowo na plycie 48 w miejscu 59. Dzwignia 58 pozostaje normalnie — pod dzialaniem sprezyny 60 — w takiem polozeniu, w któ¬ rem opiera sie na dzwigni zabierakowej 50, tak ze przelacznik zamyka obwód pradu (% u.Jezeli natomiast dzwignia ryglowa 58 obróci sie na swoim czopie, to zwalnia dzwignie zabierakowa 50 i plyte 40. Wy¬ padek taki zachodzi wtedy, gdy ramie glo¬ snikowe 14 opada ponizej swego normalne¬ go polozenia roboczego, t. j. gdy na tarczy gramofonu niema plyty gramofonowej.Do tego celu sluzy dzwignia 61 osadzo¬ na wahadlowo w miejscu 62 na trzymaku 63. Sprezyna 64 osadzona pomiedzy wy¬ stepami 65 i 66 dzwigni 61, wzglednie trzymaka 63, utrzymuje dzwignie normal¬ nie w polozeniu górnem (fig. 2)* Na górnej stronie dzwigni 61 znajduje sie wystep 67, którego ksztalt jest widoczny na fig. 2. Na wystepie 67 opiera sie glowica 68 przedlu¬ zenia 37* promieniowo wystajacego ramie¬ nia 37, o ile ramie glosnikowe jest opu¬ szczone.Na wolnym koncu dzwigni 61 znajduje sie pochyla powierzchnia 69, która naciska¬ jac koniec dzwigni ryglowej 58, gdy dzwi¬ gnia 61 opada — obraca ja okolo czopa 59 na plycie 48 wbrew dzialaniu sprezyny 60, aby w ten sposób uwolnic dzwignie zabie¬ rakowa 50 i plyte 49 od dzwigni ryglowej 58.Ramie glosnikowe 14 opuszcza sie jed¬ nak, zanim wal sterowy 19 ukonczyl swój obrót, t. j. zanim ukonczyl sie zamkniety cykl ruchów samoczynnych, i dlatego prze¬ widziano urzadzenie, które opóznia ruch plyty 49 i przelacznika otwierajacego ob¬ wód pradu az do chwili, gdy wspomniany cykl ruchów jest ukonczony. Dzwignia 70 jest umocowana wahadlowo na plycie 48, w miejscu 71, zboku plyty 49, która jest odwrócona od dzwigni zabierakowej 50.Dzwignia 70 jest zaopatrzona w podluzna szczeline 72, w która wchodzi czopik 54 plyty 49, tak ze ta ostatnia moze wykonac obrót i otworzyc lub zamknac przelacznik tylko w zwiazku z obrotem dzwigni 70 okolo — 4 —czopa 71 na plycie 48. Sprezyna 73 usiluje obrócic dzwignie 70 w lewo. Na dzwigni 70 znajduje sie wystajacy wgóre guzik 74, któ¬ ry opiera sie na wyskoku 75 znajdujacym sie na koncu dzwigni sprzegowej 12, o ile ta ostatnia znajduje sie w polozeniu roboczem (zaznaczonem na fig. 1 linjami punktowa- nemi w miejscu 75').Gdy ramie glosnikowe 14 opuszcza sie w opisany sposób i ma nacisnac dzwignie 61, a tern samem odchylic dzwignie ryglo¬ wa 58, to plyta 49 usiluje sie obrócic w prawo (fig. 1) pod dzialaniem sprezyny 73, a dzwignia 70 usiluje sie obrócic tak, zeby otworzyc przelacznik, lecz ruch ten nie moze sie odbyc, poniewaz nasada 74 o- piera sie na wyskoku 75 dzwigni sprzego¬ wej 12 tak dlugo — dopóki wal sterowy 19 nie ukonczy swego obrotu, tak ze sworzen 25 zaskakuje w wyzlobienie 24. Dzwignia 12 odchyla sie wtedy do polozenia przed¬ stawionego na fig, 1 pelnemi linjami, po- czem uwolniona dzwignia 70 obraca sie na czopie 71, a tern samem obraca sie równiez plyta 49 i otwiera przelacznik.Do uruchomienia gramofonu sluzy dra¬ zek dajacy sie przesuwac na czopach pro¬ wadniczych 77 podstawy 1 zapomoca guzi¬ ka 78. Drazek 76 opiera sie na dzwigni sprzegowej 12, aby te ostatnia mozna prze¬ stawiac z zewnatrz i wlaczac sprzeglo, wskutek czego nastepuje zamkniecie prze¬ lacznika, poniewaz wyskok 75 dzwigni sprzegowej 12 naciska wystajacy czop 74 dzwigni 70, która jest polaczona z plyta 49 zapomoca czopa 54 i jarzma 72. Gdy sprzeglo jest wlaczone, a obwód pradu za¬ mkniety, to wal sterowy 19 zaczyna sie obracac, a tern samem rozpoczyna sie cykl samoczynnych przestawien. Naprzód pod¬ nosi sie ramie glosnikowe 14 w opisany sposób i uwalnia dzwignie 61, która moze sie wtedy podniesc i podnosi sie tak dlugo dopóki dzwignia ryglowa 58 pod dziala¬ niem sprezyny 60 nie przejdzie do polo¬ zenia, w którem opiera sie na dzwigni za- bierakowej. Plyta 49 i polaczona z nia dzwignia 70 sa zabezpieczone przeciw obro¬ towi — po uwolnieniu dzwigni 70 przez dzwignie sprzegowa 12 — zapomoca wy¬ skoku 75, który odsuwa sie od guzika 74 gdy sprzeglo jest wylaczone.Urzadzenie moze byc jejszcze zaopa¬ trzone w zwykla dzwignie reczna do do¬ wolnego przestawiania dzwigni zabierako- wej 50 w celu przestawienia przelacznika. PL