Przedmiotem wynalazku jest sposób ochrony konstrukcji metalowych przed korozja, w po¬ lu oddzialywania pradów bladzacych. Znane sposoby ochrony konstrukcji metalowych przed korozja elektrolityczna polegaja na ograniczaniu uplywu pradów elektrycznych ze zródel pradu stalego, zwiekszenie rezystancji przejscia pomiedzy ziemia a konstrukcjami pod¬ ziemnymi oraz odprowadzeniu z konstrukcji podziemnych pradów bladzacych do zródel ich powstawania z zastosowaniem tak zwanych drenazy elektrycznych. Regulacje ochrony przepro¬ wadza sie tak aby sredni potencjal konstrukcji metalowej posiadal wartosc - 830 mV wzgle¬ dem nasyconej elektrody siarczano-miedzianej • Dla stwierdzenia zagrozenia korozyjnego kon¬ strukcji metalowej w polu oddzialywania pradów bladzacych, przed zastosowaniem sposobu ochrony konstrukcji metalowych przed korozja elektrolityczna, dokonuje sie pomiaru po¬ tencjalu konstrukcji lub pomiaru odchylen potencjalu konstrukcji w kierunku dodatnim i/lub ujemnym w stosunku do potencjalu stacjonarnego, po czym wyznacza sie wspólczynnik niesymetrycznosci pradów bladzacych (Technika przeciwkorozyjna czesc 2. Praca zbiorowa WSiP, Warszawa 1976). Jako kryterium zagrozenia korozyjnego konstrukcji przyjmuje sie wartosc wspólczynnika niesymetrii pradów g 0,3.Niedogodnoscia opisanego wyzej sposobu ochrony konstrukcji metalowej przed elektro- korozja jest jej klopotliwe stosowanie w warunkach miejskich, gdzie wywoluje ona szkod¬ liwe korozyjne oddzialywania na konstrukcje metalowe zakopane w sasiedztwie konstrukcji chronionej przeciwkorozyjnie. Dodatkowe trudnosci stwarza zwykle koniecznosc stosowania znacznych natezen pradu ochronnego, co pociaga za soba duze zuzycie energii elektrycznej.Wedlug wynalazku sposób ochrony konstrukcji metalowych przed korozja w polu oddzialy¬ wania pradów bladzacych, polegajacy na odprowadzeniu pradów bladzacych z konstrukcji za¬ bezpieczanej do zródla tych pradów, charakteryzuje sie tyoi, ze wyznacza sie procentowy udzial czasu, podczas którego nastepuje polaryzacja anodowa konstrukcji a jej potencjal Jest elektrododatni wzgledem potencjalu stacjonarnego, do calkowitego czasu trwania pomia¬ ru, a nastepnie jesli ten udzial przewyzsza wartosci liczbowe okolo 20 % stosuje sie odpo¬ wiednio znane metody ograniczajace oddzialywanie pradów bladzacych na konstrukcje podziemne.2 140 264 V przedmiotowym sposobie ochrony przeciwkorozyjnej konstrukcji metalowej potrzebne nate¬ zenie pradu w obwodzie ochrony Jest równe lub mniejsze od natezenia pradów bladzacych w miejscu podlaczenia obwodu ochronnego.Zaleta rozwiazania wedlug wynalazku Jest znaczne uproszczenie ceny zagrozenia koro¬ zyjnego i umozliwienie Jej automatyzacji, znaczne obnizenie zuzycia energii do ochrony przy zachowaniu pelnej skutecznosci ochrony przeciwkorozyjnej i wyeliminowanie szkodliwe¬ go zagrozenia korozyjnego sasiednich konstrukcji metalowych zwlaszcza w miastach. Wynala¬ zek Jest blizej zilustrowany przykladami wykonania.Przyklad I. Kabel energetyczny ulozony Jest pod torowiskiem bocznicy kole¬ jowej. Ulega on pod wplywem pradów bladzacych czestym awariom w miejscu skrzyzowania z torowiskiem. W celu oceny zagrozenia korozyjnego kabla w polu oddzialywania pradów bla¬ dzacych zarejestrowano Jego potencjal wzgledem elektrody siarczano-miedzianej w ciagu 40 minut, poprowadzono na tasmie z zapisem prosta na poziomie potencjalu stacjonarnego kabla i obliczono sumaryczny czas polaryzacji anodowej, który wynosil 20 minut. Procentowy sto¬ sunek czasu 50 % wskazuje na duze zagrozenie kabla pradami bladzacymi i potwierdza, ze przyczyna awarii kabla sa prady bladzace uplywajace z bocznicy kolejowej. W celu ograni¬ czenia uplywu pradów bladzacych z trakcji odizolowano elektrycznie bocznice od glównego zelektryfikowanego szlaku kolejowego i ponownie przeprowadzono ocene zagrozenia korozyj¬ nego w analogiczny wyzej opisany sposób. Podczas 40 minutowej rejestracji sumaryczny czas polaryzacji anodowej wynosi teraz 8 minut (procentowy stosunek czasu 20 %) co swiadczy o calkowitym wyeliminowaniu szkodliwego oddzialywania pradów bladzacych na kabel energe¬ tyczny poprzez odizolowanie bocznicy kolejowej. Kabel nie wymaga w tym miejscu specjalnych metod ochrony przeciwkorozyjnej np. drenazy elektrycznych.Przyklad II. W poblizu zakopanego gazociagu wysokopreznego ulozono nowy od¬ cinek torowiska tramwajowego i zaistniala obawa szkodliwego oddzialywania pradów bladza¬ cych na rurociag. Pomiar potencjalu wykazal duze wahania wartosci pod wplywem pola elek¬ trycznego wytworzonego przez prady bladzace. W celu dokonania oceny zagrozenia gazociagu w polu oddzialywania pradów bladzacych zarejestrowano potencjal rurociagu w ciagu 60 mi¬ nut i obliczono sumaryczny czas, przy którym potencjal byl elektrododatni wzgledem poten¬ cjalu stacjonarnego. Czas tak okreslonej polaryzacji anodowej wynosil 6 minut co w prze¬ liczeniu na procentowy stosunek czasu daje wartosc 10 % i swiadczy o braku zagrozenia ga¬ zociagu pradami bladzacymi uplywajacymi z nowego odcinka trakcji tramwajowej. Rurociag nie wymaga w tym miejscu stosowania specjalnych i kosztownych metod ochrony przeciwkoro¬ zyjnej np. drenazy elektrycznych.Przyklad III. Do rurociagu cieplowniczego i siarczano-miedzianej elektrody odniesienia podlacza sie rejestrator napiecia stalego o wysokiej rezystancji wewnetrznej.Rurociag usytuowany jest w poblizu sieci tramwajowej. Pomiar prowadzi sie w okresie rze¬ czywistego natezenia ruchu. Na zarejestrowanym zapisie potencjalu rurociagu w czasie 60 minut, rysuje sie prosta na poziomie potencjalu stacjonarnego. Suma odcinków tej prostej odpowiadajacych dodatnim odchyleniom potencjalu od potencjalu stacjonarnego wynosi 36 mi¬ nut i okresla procentowy udzial równy 60 %. W celu ochrony konstrukcji odprowadza sie z niej prady bladzace poprzez podlaczenie drenazu wzmocnionego, do cieplociagu i szyn tram¬ wajowych. W czasie pracy urzadzenia reguluje sie parametry elektryczne urzadzenia w obwo¬ dzie ochrony tak, aby przy ponownym okresleniu procentowego udzialu czasu, w czasie 60 minut obserwacji potencjal-czas odpowiadajacy dodatnim zmianom potencjalu wynosil 12 minut co okresla procentowy udzial równy 20 %.140 264 3 Zastrzezenie patentowe Sposób ochrony konstrukcji metalowych przed korozja w polu oddzialywania pradów bla¬ dzacych, polegajacy na odprowadzaniu pradów bladzacych z konstrukcji zabezpieczanej do zródla tych pradów, znamienny tym, ze wyznacza sie procentowy udzial czasu, podczas którego nastepuje polaryzacja anodowa konstrukcji i Jej potencjal jest elektro- dodatni wzgledem potencjalu stacjonarnego, do calkowitego czasu trwania pomiaru, a naste¬ pnie jezeli ten udzial przewyzsza wartosci liczbowe okolo 20 % stosuje sie odpowiednio znane metody ograniczajace oddzialywanie pradów bladzacych na konstrukcje podziemne* PL