Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do pomiaru plaskosci powierzchni plyt grzejnych we wnetrzu jedno lub wielopólkowej prasy dla tworzyw drzewnych. Dotychczas nie prowadzi sie pomiarów plaskosci powierzchni plyt grzejnych zainstalowanych w prasie dla tworzyw drzewnych. Plaskosc plyt mierzy sie wylacznie w trakcie ich wykonywania, a przed ich za¬ montowaniem w prasie. Stosuje sie do tego celu plyte traserska, wzgledem której za pomoca mikromierza okresla sie plaskosc poszczególnych plyt grzejnych, to znaczy stwierdza sie czy plyta ma wynioslosci i wglebienia, czy tez stanowi plaszczyzne równa w pojeciu makro¬ skopowym. Mozliwosc okresowego sprawdzania tych wlasciwosci plyty grzejnej w trakcie eksplo¬ atacji prasy ma istotne znaczenie dla jakosci plyt drewnopochodnych wytwarzanych w prasie.W technice pomiarów nierównosci powierzchni znane sa urzadzenia zawierajace czujnik- -przetwornik usytuowany w obudowie i przemieszczajacy sie wzdluz prowadnic stanowiacych baze odniesienia dla pomiaru, z którego sygnaly przekazywane sa do miernika badz rejestra¬ tora. Z opisu patentowego ZSRR nr 260 194 znane jest urzadzenie do pomiaru prostoliniowo- sci powierzchni, które charakteryzuje sie tym, ze wzdluz prowadnic rowkowych stanowiacych baze odniesienia przemieszcza sie wózek zaopatrzony w koncówke pomiarowa kontaktujaca sie z kontrolowana powierzchnia i polaczona z zegarowym wskaznikiem.Z brytyjskiego opisu patentowego nr 1 379 488 znane jest urzadzenie pomiarowe zawie¬ rajace czujnik w obudowie umieszczonej na mechanizmie jezdnym skladajacym sie z dwóch pro¬ stopadlych i przesuwnych wzgledem siebie prowadnic. Koncówka pomiarowa tego czujnika moze wykonywac ruch wzdluz wszystkich trzech osi ukladu wspólrzednych prostokatnych. Z brytyj¬ skiego opisu patentowego nr 1 422 235 znane jest urzadzenie do wykrywania naciec na krawe¬ dziach przesuwajacej sie tasmy, zawierajace umieszczony w obudowie czujnik-przetwornik sprzezony z osadzona na dzwigni koncówka pomiarowa. W opisie patentowym RFN nr 2 532 117 opisane jest wykonane w postaci wózka urzadzenie pomiarowo-rejestrujace z bezstykowymi czuj¬ nikami nierównosci powierzchni wyposazone w elektroniczny uklad synchronizujacy przesuw tas¬ my rejestratora z obrotami rolki pomiaru przesuwu wózka wzdluz badanej linii.2 140 241 Zadne z powyzszych rozwiazan nie moze byc w prosty sposób wykorzystane do pomiaru plaskosci plyt grzejnych zamontowanych w prasach ze wzgledu na panujaca tam wysoka tem¬ perature. Nalezy miec przy tym na uwadze fakt, ze wiarygodny pomiar plaskosci plyt w prasie wielopólkowej moze byc przeprowadzony tylko wtedy, gdy prasy osiagnely tempe¬ rature robocza. Podwyzszona temperatura moze bowiem wywolac naprezenia plyt powodujace ich deformacje. Nalezy takze uwzglednic, ze podwyzszona temperatura moze wplywac nieko¬ rzystnie na przyrzady pomiarowe i ich dzialanie.Zadaniem wynalazku jest skonstruowanie urzadzenia pozwalajacego na dokonywanie po¬ miaru plaskosci plyt w czynnej goracej prasie jedno lub wielopólkowej przeznaczonej do wyrobu plyt drewnopochodnych. Zadanie to zostalo rozwiazane w ten sposób, ze w konstru¬ kcji urzadzenia wykorzystano znany czujnik-przetwornik majacy koncówke pomiarowa styka¬ jaca sie z mierzona powierzchnia, przekazujacy sygnal do rejestratora. Wykorzystano rów¬ niez znane obudowy czujników przemieszczajace sie na polaczonych z napedem kolach jez¬ dnych wzdluz prostej prowadnicy stanowiacej baze odniesienia dla koncówki pomiarowej.Zgodnie z wynalazkiem czujnik-przetwornik i urzadzenie napedowe kól jezdnych usytu¬ owane sa w termoizolacyjnej obudowie, przy czym urzadzenie napedowe kól jezdnych wykona¬ ne jest w postaci napedzanej powietrzem turbiny o stabilizowanych obrotach, która po¬ przez przekladnie jest polaczona z kolami obudowy, a wyplywajace z turbiny sprezone po¬ wietrze stanowi czynnik chlodzacy wnetrze obudowy, natomiast prowadnica urzadzenia jest zaopatrzona w elektromagnesy mocujace ja do mierzonej plyty, wynalazek umozliwia prowa¬ dzenie pomiarów plaskosci zarówno dolnej jak i górnej powierzchni plyty w sposób ciagly wzdluz dowolnej linii wyznaczonej na plaszczyznie tej plyty. Dzieki zastosowaniu elektro¬ magnesów mozliwe jest mocowanie urzadzenia takze do tej powierzchni plyty grzejnej, która jest skierowana w dól. Pomiary plaskosci mozna zatem wykonywac zarówno na górnej jak i na dolnej powierzchni kazdej z plyt grzejnych. Pomiary prowadzone byc moga zarówno w prasie zimnej jak i nagrzanej, gdyz zastosowanie termoizolacyjnej obudowy i tloczenie zimnego, sprezanego powietrza, stanowiacego czynnik chlodzacy gwarantuje skuteczne chlodzenie me¬ chanizmów pomiarowych i umozliwia prowadzenie pomiarów nawet przy nagrzaniu plyt do tem¬ peratury 200°C. Wynalazek pozwala zatem na prowadzenie biezacej analizy plaskosci plyt grzejnych i w konsekwencji na poprawe jakosci wytwarzanych w prasie plyt drewnopochodnych.Przyklad wykonania urzadzenia wedlug wynalazku uwidoczniony jest na rysunku, na któ¬ rym fig. 1 przedstawia to urzadzenie w przekroju pionowym, a fig. 2 - to samo urzadzenie w przekroju wzdluz linii A-A na fig. 1. Jak to pokazano na rysunku urzadzenie zawiera obudowe 1 z umieszczona w niej turbina 2, do której sprezone powietrze o temperaturze pokojowej doprowadzone jest przewodem 3 zakonczonym dysza 4. Przewód 3 jest polaczony z nieuwidocznlonym na rysunku zródlem sprezonego powietrza. Turbina 2 jest wyposazona w znany odsrodkowy regulator obrotów 5. Regulator ten jest zbudowany nastepujaco: na osi turbiny sa umocowane symetrycznie sprezyste wieszaki, a na kazdym z nich jest zawieszony jeden bezwladnik.Wyzej wymienione elementy skladowe regulatora sa zainstalowane w cylldrycznej nieru¬ chomej obudowie, wspólosiowej w stosunku do turbiny. Po uruchomieniu turbiny sily odsro¬ dkowe dzialajace na bezwladniki powoduja odchylanie sprezystych wieszaków wraz z bez- wladnlkami, &z do momentu zetkniecia sie bezwladnlków z cylindryczna obudowa. Na skutek tarcia obroty turbiny zostaja zahamowane do lego stopnia, by sila sprezysta wieszaków od¬ ciagnela nieco bezwladniki od wewnetrznej sciany obudowy. Ta droga ustala sie równowage pomiedzy sila napedzajaca turbine a sila hamowania, a tym samym obroty turbiny uregulowa¬ ne zostaja z wystarczajaca dokladnoscia. Turbina 2 polaczona jest, poprzez mechaniczna przekladnie 6, z jezdnymi kolami 7 ulozyskowanymi wzgledem obudowy 1. Kola te opierajac sie o ksztaltowa belke 8 stanowiaca tor, po którym obudowa moze byc przetaczana w kie¬ runku wzdluznym. Ksztaltowa belka 8 ma plaska dolna powierzchnie, równolegla do toru, po którym tocza sie kola obudowy. Do tej dolnej powierzchni sa docisniete rolki 9 ulozysko- wane w obudowie 1. Rolki te zapewniaja stabilne prowadzenie obudowy 1 wzgledem ksztalto¬ wej belki B. We wnetrzu obudowy 1, oprócz turbiny 2, jest usytuowany czujnik-przetwornik140 241 3 10 wartosci przemieszczen liniowych na elektryczne. Wykonany on Jest w postaci rezysto¬ ra róznicowego z drutu, którego rezystancja wlasciwa w malym stopniu zalezy od zmian temperatury, Czujnik-przetwomik 10 Jest wyposazony w suwak 11, który z kolei polaczony Jest z uchylna dzwignia 12, do której przymocowana Jest pomiarowa koncówka 13* Koncówka ta Jest wyprowadzona na zewnatrz obudowy poprzez otwór wykonany w Jej górnej scianie.Górny koniec koncówki 13 Jest dociskany do, nieuwidocznionej na rysunku, badanej plyty grzejnej za pomoca sprezyny 14. Czujnik-przetwornik 10 Jest polaczony elektrycznym prze¬ wodem 15 z nieuwidocznionym na rysunku, rejestratorem. Do górnej czesci ksztaltowej belki 8 sa przymocowane elektromagnesy 16, sluzace do przytwierdzania urzadzenia do ba¬ danej plyty grzejnej.Urzadzenie dziala w nastepujacy sposób. Urzadzenie przymocowuje sie do badanej po¬ wierzchni plyty grzejnej za pomoca elektromagnesów 16. Nastepnie uruchamia sie rejestra¬ tor, a Jednoczesnie przewodem 3, poprzez dysze 4, doprowadza sie sprezone powietrze do turbiny 2, która dzieki temu osiaga obroty ustalone na stalym poziomie regulatorem 3* Powietrze wyplywajace z turbiny stanowi czynnik chlodzacy wnetrze obudowy i zawarte w nim mechanizmy pomiarowe. Turbina 2, poprzez przekladnie 6, napedza kola 7, na których obudo¬ wa przemieszcza sie wzdluz ksztaltowej belki prowadzacej 8. Podczas tego ruchu teflonowa koncówka pomiarowa 13 przesuwa sie po powierzchni badanej plyty, a ruch koncówki w kie¬ runku pionowym powoduje przesuwanie suwaka 11, co z kolei wywoluje zmiany rezystancji czujnika-przetwornika 10, której chwilowa wartosc zapisywana Jest na tasmie rejestrato¬ ra przesuwajacej sia ze stala predkoscia wzgledem Jego pisaka. Na tasmie rejestratora uzyskuje sie zatem wykres nierównosci plyty grzejnej. Równoczesne uruchomienie napedu turbiny czujnika-przetwornika i tasmy rejestratora przy zapewnieniu ich posuwu ze stabi¬ lizowana predkoscia na przyklad dziesieciokrotnie mniejsza predkoscia przesuwu tasmy re¬ jestratora niz posuwu czujnika oraz zastosowanie wzmacniacza elektrycznego powodujacego zwiekszenie amplitudy rejestrowanych wartosci w stosunku do rzeczywistych zmian odleglo¬ sci pomiedzy plyta grzejna a ksztaltownikiem powoduje polepszenie czytelnosci wykresu i przyczynia sie do zwiekszenia dokladnosci wykonywanych pomiarów.Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do mierzenia plaskosci powierzchni plyt grzejnych we wnetrzu Jedno lub wielopólkowej prasy dla tworzyw drzewnych, w którym wykorzystano czujnik-przetwornik przekazujacy sygnaly do rejestratora, majacy koncówke pomiarowa stykajaca sie z mierzo¬ na powierzchnia plyty, przy czym czujnik-przetwomik umieszczony jest w obudowie prze¬ mieszczajacej sie na polaczonych z napedem jezdnych kolach wzdluz prostej prowadnicy stanowiacej baze odniesienia dla koncówki pomiarowej, znamienne tym, ze w termoizolacyjnej obudowie (1) usytuowany jest zarówno czujnik (10) jak i urzadzenie napedowe jezdnych kól (7) obudowy (1) wykonane w postaci napedzanej sprezonym powietrzem turbiny (2) o stabilizowanych obrotach, która poprzez przekladnie (6) jest polaczona z kolami (7), a sprezone powietrze wyplywajace z turbiny (2) stanowi czynnik chlodzacy wnetrze obudowy (1), natomiast prosta prowadnica (8) jest wyposazona w magnesy (16) mo¬ cujace ja do mierzonej plyty.140 241 f3 10 11 15 3 Jh JJJJ\ fig. Z.Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz Cena 130 zl PL