Przedmiotem wynalazku jest generator sterowa¬ ny fazowo, zwlaszcza do ukladów tyrystorowych.Znane uklady sterowanych fazowo generatorów impulsów wyzwalajacych, stosowane w ukladach tyrystorowych, zawieraja komparator porównujacy sygnal synchronizujacy z sygnalem sterujacym oraz generator impulsów wyzwalajacych monostabilny lub astabilny, w którym faza impulsów wyzwalaja¬ cych wzgledem sygnalu synchronizujacego zalezna jest od sygnalu sterujacego. W ukladach o specjal¬ nie wysokich wymaganiach funkcje komparatora i generatora sa rozdzielone. Komparatory budowa¬ ne sa z zastosowaniem wzmacniaczy operacyjnych.Generator wedlug wynalazku posiada wzmacniacz operacyjny, do którego wejscia odwracajacego do¬ laczony jest sumator rezystorowy i którego wyjscie polaczone jest z katoda diody o anodzie polaczonej przez rezystor z baza tranzystora, którego emiter polaczony jest z potencjalem dodatnim zasilania wzmacniacza. Generator charakteryzuje sie tym, ze kolektor tranzystora laczy sie z anoda diody pola¬ czonej katoda przez rezystor z wezlem polaczonym, przez kondensator, z potencjalem zerowym zasila¬ nia, a przez rezystor z potencjalem ujemnym zasi¬ lania oraz z anoda diody przylaczonej katoda do wejscia nieodwracajacego wzmacniacza, polaczone¬ go rezystorem z punktem zerowym zasilania.Zastosowanie ukladu generatora wedlug wyna¬ lazku pozwala na uzyskanie sygnalów impulsowych o parametrach dostosowanych do wymagan sta¬ wianych przez sterowany uklad tyrystorowy.Generator wredlug wynalazku jest przedstawiony w przykladowym wykonaniu na rysunku w postaci schematu ideowego.Jak przedstawiono na rysunku do wejscia odwra¬ cajacego wzmacniacza operacyjnego 4 doprowadzo¬ ny jest przez rezystor 1 sygnal sterujacy, a przez rezystor 2 sygnal synchronizujacy. Wejscie nieod- wracajace wzmacniacza 4 polaczone jest przez re¬ zystor 3 z punktem zerowym zasilania ukladu. Do wyjscia wzmacniacza 4 dolaczona jest katoda dioda 5, której anoda laczy sie przez rezystor 6 z baza tranzystora 8 o strukturze pnp. Emiter tranzystora 8 przylaczony jest do zacisku napiecia zasilania +Z. Miedzy emiter i baze tranzystora 8 wlaczony jest rezystor 7. Kolektor tranzystora 8 polaczony jest przez rezystor z anoda diody 10 i anoda diody 12, której katoda stanowi wrejscie B sygnalu blo¬ kady. Dioda 13 laczy sie katoda z baza tranzystora 11 o strukturze npn. Emiter tranzystora 11 przy¬ laczony jest do punktu zerowego zasilania. Miedzy baze i emiter tranzystora 11 wlaczony jest rezys¬ tor 13. Kolektor tranzystora 11 polaczony jest przez rezystor 14 z zaciskiem napiecia zasilania +V- Ponadto do tego kolektora dolaczony jest szerego¬ wo uklad zlozony z rezystora 22, kondensatora 23 i uzwojenia pierwotnego transformatora 24. Koniec tego uzwojenia pierwotnego dolaczony jest do punktu zerowego. Równolegle do uzwojenia wtór- 135 8943 135 894 4 nego transformatora 24, którego konce stanowia wyjscia generatora dolaczona jest dioda 25, przy¬ laczona anoda do poczatku uzwojenia. Kolektor trarizystora 11 laczy sie z baza tranzystora 8- przez kondensator 15 polaczony szeregowo z rezystorem 16. po kolektora tranzystora 8 dolaczona jest anoda diody, 17, której katoda polaczona jest z anoda diody 21 przez rezystor 19. Anoda diody 21 polaczo¬ na jest przez kondensator 20 z punktem zerowym oraz przez rezystor 18 z zaciskiem napiecia zasi¬ lania —Z.Uklad wedlug wynalazku dziala w nastepujacy sposób. W okresie, w którym suma sygnalów ste¬ rujacych i synchronizujacego jest mniejsza od zera wyjscie wzmacniacza 4 ma dodatni potencjal na¬ sycenia. Tronzystor 8 jest w stanie odciecia. W sta¬ nie odciecia jest równiez tranzystor 11. Kondensa¬ tor 23 laduje sie do napiecia +V» Prad ladowania zamyka sie do napiecia +V» Prad ladowania za¬ myka sie w uzwojeniu wtórnym transformatora 24 przez diode 25. Kondensator 20 laduje sie do na¬ piecia —Z. Z chwila gdy suma sygnalów wejscio¬ wych wzrosnie powyzej zera na wyjsciu wzmac¬ niacza 4 pojawi sie ujemny potencjal nasycenia powodujac przez diode 5 i rezystor 6 wysterowanie tranzystora 8 do stanu nasycenia. Prad plynacy przez rezystor 9 i diode 10 wysteruje tranzystor 11 powodujac rozladowanie kondensatora 23. Wy¬ sterowanie tranzystora 8 powoduje przez diode 17 i rezystor 19 ladowanie kondensatora 20 do napie¬ cia +Z. Z chwila gdy napiecie kondensatora 20 doprowadzone przez diode 21 do wejscia nieod- wracajacego wzmacniacza 4 przekroczy sume syg¬ nalów wejsciowych doprowadzonych do wejscia od¬ wracajacego wyjscie wzmacniacza 4 przejdzie w stan nasycenia. 20 25 30 Wysterowanie tranzystora 8 potftorayifiywane Jest jednak nadal przez kondensator 15 i rezystor 16.W chwili rozladowania kondensatora 15 tranzystory 8 i 11 przechodza w stan odciecia. Z chwila ta kondensator 20 zaczyna sie rozladowywac przez rezystor 18. Gdy jego napiecie spadnie ponizej po¬ tencjalu wejscia odwracajacego wzmacniacza 4, wyjscie wzmacniacza 4 przechodzi w stan nasyce¬ nia powodujac ponowne wysterowanie tranzysto¬ rów 8 i 11. Czas trwania impulsu wyznaczony jest stala czasowa obwodu zlozonego z rezystora 16 i kondensatora 15. Czas przerwy miedzy impulsami okresla stala czasowa obwodu zlozonego z konden¬ satora 20 i rezystora 18. Polaczenie wejscia blo¬ kujacego B z potencjalem —Z lub' potencjalem ze¬ rowym uniemozliwia generowanie sygnalów na wejsciu ukladu.Zastrzezenie patentowe Generator sterowany fazowo, zwlaszcza do ukla¬ dów tyrystorowych posiadajacy wzmacniacz ope¬ racyjny, do którego wejscia odwracajacego dola¬ czony jest sumator rezystorowy i którego wyjscie polaczone jest z katoda diody o anodzie polaczo¬ nej przez rezystor z baza tranzystora, którego emi¬ ter polaczony jest z potencjalem dodatnim zasilania wzmacniacza, znamienny tym, ze kolektor tranzys¬ tora (8) laczy sie z anoda diody (17) polaczonej katoda, przez rezystor (19), z wezlem polaczonym, przez kondensator (20), z potencjalem zerowym zasilania, a przez rezystor (18) z potencjalem ujem¬ nym zasilania (—Z) oraz z anoda diody (21) przy¬ laczonej katoda do wejscia nieodwracajacego wzmacniacza (4), polaczonego rezystorem (3) z punk¬ tem zerowym zasilania.OZGraf. Z.P. Dz-wo, z. 514 (90+15) 12.86 Cena 100 zl PL