Przedmiotem wynalazku jest automatyczny sygnalizator spadku rezystancji izolacji kabli telekomunikacyjnych przeznaczony do kontroli stanu rezystancji izolacji kabli telekomunikacyj¬ nych w systemie telefonii nosnej TN60T.Znane urzadzenie do automatycznej kontroli stanu rezystancji izolacji kabli telekomunikacyj¬ nych, przedstawione w instrukcji „Automatyczny sygnalizator spadku opornosci izolacji zyl kablo¬ wych typu KASS-1" wydanej przez Zjednoczone Zaklady Gospodarcze „INCO" Wroclaw w 1963 roku, kontroluje stan izolacji kabla w stosunku do ziemi za pomoca kontrolowanego napiecia stalego o jednej biegunowosci i o wielkosci tego napiecia powyzej 150V wysylanego w kabel.Urzadzenie sklada sie z rezystora polaczonego równolegle z kondensatorem i lampa stabilizacyjna.W obwód lampy stabilizacyjnej j€st wlaczony przekaznik sygnalizacyjny. Napiecie kontrolne powoduje przeplyw pradu z urzadzenia poprzez szeregowo polaczone: rezystor i rezystancje izolacji kabla do ziemi. Zasada pracy urzadzenia jest podzial napiecia pomiarowego miedzy rezystor urzadzenia a rezystancje izolacji kabla i porównanie wielkosci spadku napiecia na rezysto¬ rze, oraz spadku napiecia bedacego funkcja wielkosci rezystancji izolacji, z napieciem zaplonu lampy stabilizacyjnej. Przy obnizeniu wielkosci rezystancji izolacji do wartosci przyjetej za pro¬ gowa, spadek napiecia na rezystorze jest równy napieciu zaplonu lampy stabilizacyjnej. Nastepuje zaplon lampy, zadzialanie przekaznika w jego obwodzie i uruchomienie alarmu akustycznego.Wada tego urzadzenia jest to, ze z powodu wysokiego napiecia kontrolnego nie moze byc uzyte w telekomunikacyjnych kablach dla telefonii nosnej systemu TN60T, poniew7az wszystkie pary w tych kablach sa zabezpieczone przed napieciami udarowymi przepieciowymi bezpiecznikami a na czesci par wystepuje dwubiegunowe wzgledem ziemi stale napiecie zdalnego zasilania. Napiecie kontrolne urzadzenia do automatycznej kontroli stanu izolacji powoduje zaplon przepieciowych bezpieczników i zwarcie urzadzen zdalnego zasilania oraz falszywy alarm urzadzenia. ObnizJna rezystancja izolacji w kablu ze zdalnym zasilaniem wystepuje prawie zawsze ze stalym potencjalem wzgledem ziemi. Znak potencjalu, zwany nizej napieciem podkladu, i jego wielkosc sa wynikiem ukladu sprzezen przez obnizona rezystancje izolacji miedzy parami z napieciem zdalnego zasilania i parami z kontrolowana rezystancja izolacji a ziemia. Urzadzenie nie zadziala równiez popraw nie2 131 205 przy obnizonej rezystancji wystepujacej z podkladem napiecia o tej samej biegunowosci co napiecie kontrolne, gdyz efektywne napiecie pomiarowe jest mniejsze o napiecie podkladu, przy czym efektywne napiecie pomiarowe jest algebraiczna suma napiecia kontrolnego i napiecia podkladu.W zaleznosci od wielkosci napiecia podkladu, zadzialanie nastapiloby przy mniejszej niz progowa wartosc rezystancji izolacji — a wiec pózniej albo nie nastapiloby wcale.Istota wynalazku polega na zastosowaniu do kontroli stanu rezystancji izolacji kabli napiecia kontrolnego o naprzemian zmienianej w czasie biegunowosci realizowana przez automatyczny sygnalizator spadku rezystancji izlacji kabli telekomunikacyjnych, a który jest zlozony z ukladu porównania napiecia polaczonego z kierunkowa zwrotnica napiecia, z sygnalizatorem, z wyswiet¬ laczem stanu ukladów porównujacych i z ukladem przelaczajacym. Drugi uklad porównania napiecia jest polaczony z kierunkowa zwrotnica napiecia, z sygnalizatorem, z wyswietlaczem stanów ukladów porównujacych i z drugim ukladem przelaczajacym. Generator sterujacy jest polaczony z ukladem przelaczajacym, z kierunkowa zwrotnica i z ukladem przelaczajacym a filtr dolnoprzepustowy ma polaczenie z kierunkowa zwrotnica napiecia i z zabezpieczeniem przepiecio¬ wym. Zasilacz sieciowy jest polaczony z dwoma ukladami porównania napiecia, z dwoma ukla¬ dami przelaczajacymi, z generatorem sterujacym, z sygnalizatorem i z wyswietlaczem stanu ukladów porównujacych.Zaleta automatycznego sygnalizatora spadku rezystacji izolacji kabli telekominiakcyjnych wedlug wynalazku jest poprawne dzialanie niezaleznie od wystapienia napiecia podkladu i jego kierunku. Automatyczny sygnalizator nie powoduje zaplonu zabezpieczen przepieciowych zainsta¬ lowanych w kablu dla telefonii nosnej TN60T.Zasada dzialania automatycznego sygnalizatora jest podzial napiecia kontrolnegoo zmienia¬ nej co pól godziny biegunowosci miedzy rezystancje sygnalizatora a rezystancje izolacji kabla.Wielkosc spadku napiecia na rezystancji izolacji kabla jest funkcja wielkosci tej izolacji i jest porównywalna z napieciem odniesienia wzmacniacza operacyjnego w ukladzie porównania napie¬ cia. Dla kazdego kierunku napiecia pomiarowego sa zainstalowane oddzielne uklady porównania napiecia, wlaczane i wyuczane na przemian w takt zmian kierunku napiecia kontrolnego. Z chwila wystapienia obnizonej rezystancji izolacji kabla z napieciem podkladu, zadzialanie sygnalizatora nastapi w przedziale pólgodzinnym o takim kierunku napiecia pomiarowego, przy którym obnize¬ nie rezystancji izolacji przyjete za progowe, spowoduje progowa zmiane napiecia na rezystancji kabla. Jezeli rezystancja izolacji wystapi bez napiecia podkladu to progowa zmiana napiecia wystapi niezaleznie od kierunku napiecia kontrolnego. Przy takiej zasadzie dzialania sygnalizatora, wielkosc napiecia kontrolnego moze byc mala rzedu kilku woltów, gdyz w pelnym cyklu godzin¬ nym dla kazdego przypadku wystapienia obnizonej rezystancji izolacji a wiec: rezystancja bez napiecia podkladu, rezystancja z napieciem podkladu ujemnym, rezystancja z napieciem podkladu dodatnim, to efektywne napiecie kontrolone nie bedzie mniejsze od napiecia kontrolnego.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie jego wykonania na rysunku, na którym przedstawiono schmat blokowy automatycznego sygnalizatora spadku rezystancji izolacji kabli telekomunikacyjnych z uwidoczniona zaleznoscia funkcjonalna poszczególnych bloków.Jak przedstawiono na rysunku automatyczny sygnalizator spadku rezystancji izolacji kabli telekomunikacyjnych jest zlozony z ukladu porównana napiecia I polaczonego z kierunkowa zwrotnica napiecia II, z sygnalizatorem III, z wyswietlaczem stanu ukladów porównujacych IV i z ukladem przelaczajacym V.Uklad porównania napiecia VIjest polaczony z kierunkowa zwrotnica napiecia II, z sygnalizatorem III, z wyswietlaczem stanu ukladów porównujacych IV i z ukladem przelaczajacym VII. Generator sterujacy VIII jest polaczony z ukladem przelaczajacym V, z kierunkowa zwrotnica napiecia II, z ukladem przelaczajacym VII. Filtrdolnoprzepustowy IX jest polaczony z kierunkowa zwrotnica napiecia II i z zabezpieczeniem przepieciowym X. Zasilacz sieciowy XI jest polaczony z ukladami porównania napiecia I i VI, z ukladami przelaczajacymi V i VII, z generatorem sterujacym VIII, z sygnalizatoremIII i z wyswietlaczem stanu ukladu porównu¬ jacych IV.Automatyczny sygnalizator spadku rezystancji izolacji kabli telekomunikacyjnych dziala w nastepujacy sposób: Na wyjscu generatora sterujacego VIII w ciagu polowy okresu jego pracy istnieje napiecie stale o kierunku dodatnim, a w ciagu drugiej polowy napiecie o kierunku uje¬ mnym. Napiecie dodatnie generatora sterujacego VIII przez uklad przelaczajacy V powoduje131205 3 natychmiastowe wylaczenie ukladu porównania napiecia I a przez uklad przelaczajacy VII po 2 minutach i 15 sekundach wlaczenie ukladu porównania napiecia VI. Napiecie generatora steruja¬ cego VIII jest podawane przez kierunkowa zwrotnice napiecia II ma wejscie ukladu porównania napiecia VI. Kierunkowa zwrotnica napiecia II nie pozwala na podawanie napiecia dodatniego na wejscie ukladu porównania napiecia I. Do kierunkowej zwrotnicy napiecia II doprowadzona jest równiez przez filtr dolnoprzepustowy IX kontrolowana rezystancja izolacji kabla. Jezeli rezystan¬ cja izolacji kabla jest prawidlowa to napiecie dodatnie na wejsciu ukladu porównawnama napiecia VI nie ulega zmianie a na wyjsciu tego ukladu porównania napiecia VI napiecia równa sie zeru.Obnizenie tej rezystancji powoduje zmniejszenie wielkosci napiecia na wejsciu ukladu porównania napiecia VI. Jezeli jest to wielkosc progowa to na wyjsciu ukladu porównania napiecia VI wystapi napiecie ujemne, które uruchomi sygnalizator III przez jedno z jego wejsc. Sygnalizator III spowoduje uruchomienie alarmu akustycznego. Napiecie wyjsciowe ukladu porównania napiecia VI spowoduje równiez zaswiecenie czerwonej lampki w wyswietlaczu stanu ukladów porównuja¬ cych IV. W drugiej polowie okresu pracy generatora sterujacego VIII, z chwila wystapienia najego wyjsciu napiecia ujemnego, nastapi natychmiastowe wylaczenie przez uklad przelaczajacy VII, ukladu porównania napiecia VI a po 2 minutach i 15 sekundach, przez ukladu przelaczajacy V zostanie wlaczony uklad porównania napiecia I.Do kierunkowej zwrotnicy napiecia II na wejscie ukladu porównania napiecia I, zostanie podane napiecie ujemne. Kierunkowa zwrotnica napiecia II nie pozwoli na podanie napiecia ujemnego na wejscie ukladu porównania napiecia VI.Progowe obnizenie rezystancji izolacji kabla, przez filtr dolnoprzepustowy IX spowoduje obnizenie napiecia ujemnego na wejsciu ukladu porównania napiecia I a najego wyjsciu wystapi napiecie dodatnie. Napiecie to przez drugie wejscie sygnalizatora III spowoduje zadzialanie sygnalizacji, która uruchomi sygnal akustyczny. W wyswietlaczu stanu ukladów porównujacych IV napiecie dodatnie z wyjscia ukladu porównania napiecia I spowoduje zapalenie sie czerwonej lampki. Zabezpieczenie przepieciowe X chroni automatyczny sygnalizator spadku rezystancji izolacji kabli przed napieciami udarowymi powsta¬ jacymi podczas wyladowan atmosferycznych. Wyswietlacz stanu ukladów porównujacych IV przez celowe obciazenie kierunkowej zwrotnicy napiecia II rezystancja o wartosci progowej pozwala na sprawdzenie czasu okresu pracy generatora sterujacego VIII, oraz czasóu opóznien ukladów przelaczajacych V i VII.Opóznienie o 2 minuty i 15 sekund wylaczenia ukladów porównania napieciaI i VI po zmianie kierunku napiecia generatora sterujacego VIII, koniczne jest do ustalenia napiecia na pojemnosci kabla. Pojemnosc ta wystepuje równolegle z kontrolowana rezystancja izolacji. Bez tego opóznie¬ nia automatyczny sygnalizator spadku rezystancji izolacji kabli dalby w chwilach przelaczania kierunku falszywy alarm.Zastrzezenie patentowe Automatyczny sygnalizator spadku rezystancji izolacji kabli telekomunikacyjnychf znamienny tym, ze ma zastosowane stale napiecie kontrolne o naprzemian zmienianej w czasie biegunowosci i jest zlozony z ukladu porównania napiecia (I) polaczonego z kierunkowa zawrotnica napiecia (II), z sygnalizatorem (III), z wyswietlaczem stanu ukladów porównujacych (IV) i z ukladem przelacza¬ jacym (V), a uklad porównania napiecia (VI) ma polaczenie z kierunkowa zwrotnica napiecia (II), z sygnalizatorem (III), z wyswietalczem stanu uklasów porównujacych (IV) i z ukladem przelaczaja¬ cym (VII), a generator sterujacy (VIII) ma polaczenia z ukladem przelaczajacym (V) z kierunkowa zwrotnica napiecia (II), z ukladem przelaczajacym (VII) i jest zaopatrzony w filtr dolnoprzepu¬ stowy (IX), któryjest polaczony z kierunkowa zwrotnica napiecia (II) i z zabezpieczeniem przepie¬ ciowym (X), oraz ma zasilacz sieciowy polaczony z ukladami porównania napiecia (I i VI), z ukladami przelaczajacymi (V i VII), z generatorem sterujacm (VIII), z sygnalizatorem (III) i z wyswietlaczem stanu ukladów porównujacych (IV).131205 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl PL