Przedmiotem wynalazku jest tranzystorowy uklad próbkujacy do próbkowania sygnalów elektrycznyeh* W dotychczasowej technice pomiarowej stosowane sa rózne uklady bramkujace. Wsród nich szczególnie wiele zalet ma uklad tranzystorowy opisany w RFE nr 9, 1977 r»» str.310 "Integrierte Torschaltung mit hóher stabilitat"* Uklad ten sklada sie z dwóch zródel pra¬ dowych, dwóoh par tranzystorów, ozterech kondensatorów, opornika i dwóch wzmaonlaozy* Pierwsze irodlo pradowe polaczone jest z ujemnym biegunem pierwszego zródla napieola zasi¬ lania oraz z dwoma polaczonymi ze soba emiterami pary tranzystorów przelaczajacych n-p-n+ Kolektor kazdego z tych tranzystorów polaczony jest z kolektorem tranzystora z drugiej pary tranzystorów p-n-p, których polaozone ze soba emitery dolaozone sa do drugiego zródla pradowego polaczonego z dodatnim biegunem drugiego zródla napieoia zasilania* Bazy obu par tranzystorów sa tak spolaryzowane, ze dwa polaozone ze soba kolektorami tranzystory komple¬ mentarne przewodza, a pozostale dwa równiez polaozone kolektorami sa odciete* Do baz tranzystorów odoietych dolaozone sa poprzez kondensatory wejscia przeciwfazowe generatora impulsów kluczujacych* Do kolektorów pary komplementarnych tranzystorów przewodzacych dolaczony Jest uziemiony z drugiej strony kondensator 1 wejscie wzmacniacza, którego syg¬ nal wyjsolowy steruje wartoscia pradu pierwszego zródla pradowego* Do polaczonych ze soba kolektorów drugiej pary tranzystorów komplementarnych dolaczony jest kondensator uziemiony z drugiej strony, zbooznikowany rezystorem 1 wejscie wzmacniacza, na którego wyjsciu re¬ jestruje sie sygnal uzyteczny* Wzmacniacz ten sklada sie z polaczonych ze soba: zródla pradowego dolaczonego do ujemnego bieguna napiecia zasilajacego, dzielnika zlozonego z dwóch polaczonych ze soba szeregowo rezystorów, tranzystora polowego, którego zródlo polaczone jest z poczatkiem dzielnika, bramka stanowi wejscie wzmacniacza, a dren pola¬ czony jest z emiterem tranzystora n-p-n polaczonego kolektorem z dodatnim biegunem napie-2 128 68% ola zasilajaoego* Pomiedzy dodatnia biegunem napieola zasilajaoego a baza tranzystora n-p-n niaozony jest razystor a pomiedzy baza tranzystora n~p-n a zródlem tranzystora polowego wlaczona Jest dioda Zenera* Wyjsoie wzmaoniaoza stanowi punkt polaczenia obu rezystorów* Zaletami tego ukladu saj duza szybkosc przelaczenia, niewielka amplituda impulsów sterujacych 1 symetria ukladuj oo zapobiega przenoszeniu na wyjscie ukladuf sygnalów sterujacych* Uklad ten ma równie! 1 wady takie Jak koniecznosc doboru ldentyoznyoh tranzy¬ storów P-n-p i n-p-n w kluczu tranzystorowym, dosyc duza opornosc wyjsciowa wzmacniacza wyjsciowego oraz przenikanie na wyjscie ukladu sygnalu kasujacego doprowadzonego do wejsoia sygnalowego wzmaoniaoza wyjsolowego i niewielka szybkosc powtarzania impulsów* Istota wynalazku polega na tym, ze do kolektorów pierwszej pary tranzystorów komple¬ mentarnych dolaczone sa dwa zródla pradowe, korzystnie poprzez dzielnik rezystorowy dola¬ czony z drugiej strony pomiedzy punkt polaczenia pierwszego zródla pradowego z ujemnym biegunem zródla napieola zasilania a punkt polaczenia drugiego zródla pradowego z dodatnim biegunem drugiego zr&dla napiecia zasilania, przy czym baza kazdego tranzystora polaozona jest galwanioznie z odrebnym wyjsciem generatora sygnalów kluozujaoyoh, zas do kolektorów drugiej pary tranzystorów komplementarnych, równolegle z bramka tranzystora polowego wzma¬ cniacza wyjsoiowego dolaozony Jest kondensator kompensujacy i dren tranzystora kluozujace- gof które sa sterowane z dodatkowego generatora* Wzmacniacz wyjsciowy wyposazony jest w dodatkowy tranzystor, którego baza dolaczona jest do punktu polaczenia obu rezystorów dzielnika, kolektor do dodatniego bieguna napiecia zasilajacego, a emiter polaczony z anoda diody Zenera, stanowiacy wyjsoie wzmaoniaoza, dolaczony Jest poprzez rezystor do ujemnego bieguna napieola zasilajacego* Uklad ten ma wszystkie zalety znanego rozwiazania a ponadto nie wymaga doboru tranzys¬ torów kluczujacych, ma mala lmpedanoje wyjsoiowa, przystosowany Jest do pracy z duza czesto¬ scia powtarzania impulsów próbkujacych i ma wystarczajace zabezpieczenie przed przedosta¬ waniem sie na Jego wyjsoie napiecia sterujacego kasowaniem sygnalu wyjsoiowego* Przedmiot wynalazku uwidoczniony Jest w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig* 1 przedstawia schemat ideowy ukladu, a fig* 2 schemat ideowy wzmacniacza wyjsoiowego* Uklad sklada sie z dwóoh zródel I., I_ pradowych, do któryoh dolaczony jest komple¬ mentarny przelaoznlk zbudowany na tranzystorach TY, TY, TY, TY« Jeden zaolsk zródla pra¬ dowego I4 polaczony jest z ujemnym biegunem zródla na£ieoia zasilania E4, a drugi z emi¬ terami tranzystorów T4, T2» Kolektor tranzystora T« polaczony Jest z kolektorem tranzysto¬ ra TY. a kolektor tranzystora T2 z kolektorem tranzystora TY* Baza tranzystora T1 polaozona jest z wyjsoiem a generatora G1 sygnalów kluozujaoych, a baza tranzystora TY z wyjsoiem b generatora G1* Z wyjsoiem o generatora G1 polaozona jest baza tranzystora TY, a z wyjsciem d baza tranzystora TY* anitery tranzystorów TY, T^ dolaczone sa do jednego zacisku zródla pradowego I2, któ¬ rego drugi zacisk dolaczony jest do dodatniego bieguna drugiego zródla napieola zasilania E2# Pomiedzy punktem polaczenia zródla pradowego I4 z ujemnym biegunem zródla napiecia zasila¬ nia £4 a punktem polaczenia zródla pradowego I2 z dodatnim biegunem drugiego zródla napie¬ cia zasilania E2 wlaozone sa rezystory R4 1 Rg, a miedzy tymi rezystorami R4, R2 dolaczony jest jeden konleo rezystora R«» którego drugi konieo dolaczony Jest do kolektorów tranzys¬ torów TY, TY* Do tych kolektorów dolaozony Jest uziemiony z drugiej strony kondensator C4 1 wejsoie wzmaoniaoza KI, którego napiecie wyjsolowe U steruje wartoscia pradu zródla pradowego I4* Do kolektorów tranzystorów Tg, T^ dolaozony jest uziemiony z drugiej strony kondensator C2, wejsoie wzmaoniaoza K2 oraz dren tranzystora polowego TY i kondensator kompensujacy C~, którego druga okladka polaozona Jest z wyjsoiem a generatora G2, zas z wyjsoiem b tego generatora polaozona jest bramka tranzystora TY*128 634 3 Wejscie wzmacniacza K2 stanowi bramka tranzystora T^t którego zródlo poprzez szere¬ gowo polaczone rezystory Rjlj R~ polaczone jest ze zródlem pradowym I- dolaczonym do ujemnego bieguna napiecia zasilajacego -E, Dren tranzystora TV polaczony jest z emitera tranzystora T~f którego kolektor Jest dolaczony do dodatniego bieguna napiecia zasila** Jacego +E# Baza tranzystora T- jest wlaczona miedzy rezystor R^, dolaozony z drugiej strony do dodatniego bieguna napiecia zasilajacego +Ef a katode diody Zenera D, której anoda dolaozona jest do emitera dodatkowego tranzystora Tg polaczonego poprzez rezys¬ tor R~ z ujemnym biegunem napiecia zasilajacego -E# Baza tego tranzystora dolaozona jest miedzy rezystory Rk a R-j kolektor jest dolaczony bezposrednio do dodatniego bie¬ guna napiecia zasilajacego +E, a emiter stanowi wyjsoie wzmacniacza K2 i wyjsoie Yy skompensowanego tranzystorowego ukladu próbkujacego* Uklad wedlug wynalazku dziala w nastepujacy sposób, 2ródla pradowe I1f I2 stero¬ wane sa sygnalem badanym tak, ze sygnal ten powoduje wzrost natezenia pradu z jednego zródla a zmniejszenie z drugiego zródla* Tranzystory T., T^, T«, Tl stanowia uklad kiuozujacy, ¥ okresie gdy sygnal nie Jest próbkowany, przewodza tranzystory T1 i T^# Róznica pradów kolektorwyeh tranzystorów T. i T. powoduje zmiane napiecia na kondensa¬ torze CA» Zmiana ta poprzez wzmacniacz E1 steruje natezeniem pradu zródla pradowego I1.Stan ustalony na kondensatorze C1 odpowiada idealnej równosci pradów kolektorwyeh tranzystorów T. i T-. Kondensator C1 ma wystarczajaco duza wartosc aby usrednic szyb¬ kie zmiany pradów kolektorowych tranzystorów T. i T. zwiazane ze zmianami napiecia próbkujacego* V okresie pobierania próbki na wyjsciach generatora G1 pojawiaja sie Impulsy na¬ piecia tak dobrane* ze otwarte zostaja tranzystory T~ i Tk a zamkniete tranzystory T. i f^» V okresie próbkowania polaryzacja zródla pradowego I,, nie zdazy sie zmienic i przez kondensator C-, plynie prad, którego natezenie jest zalezne od chwilowej wartosci napiecia odpowiadajacej równym pradom kolektorowym tranzystorów T1 i T~# Do wyrównania pradów kolektorowych tranzystorów T2 i T. sluzy dzielnik zlozony z rezysto¬ rów R.j R2, R-, Wartosci tych rezystorów sa tak dobrane, aby napiecie na kondensatorze C2 bylo równe zero gdy sygnal podlegajacy próbkowaniu jest równy zero. Napiecie poja¬ wiajace sie na kondensatorze C~ po próbkowaniu jest wzmacniane we wzmacniaczu K2, Yzmacniaoz K2 zapewnia dobra separacje i mala opornosc wyjsciowa.Dolaczony do nieuziemionej okladki kondensatora C^ tranzystor T~ sterowany z wyjscia generatora G2 stanowi kluoz, przez który kondensator C^ rozladowuje sie przed kolejnym próbkowaniem* Przez kondensator C_ podaje sie impuls o polaryzaojl przeciwnej do impulsu otwierajacego tranzystor T-# V ten sposób kompensuje sie przeni¬ kanie impulsu otwierajacego przez pojemnosc dren - bramka tranzystora T„, Tranzystor polowy Tir wzmacniacza K2 pracuje Jako wtórnik, którego prad zródla jest staly i nie zalezy od napiecia U. na wejsoiu wzmacniacza K2+ Tranzystor Tg stanowi drugi wtórnik i napiecie na jego wyjsciu wynosi zero gdy napiecie wejsciowe U. jest równe zero.Tranzystor T~ pracuje w ukladzie wtórnika przenoszacego zmiany napiecia wyjsciowego U~ na dren tranzystora Tr« Dzieki temu napleola miedzy bramka a drenem i miedzy bramka a zródlem tranzystora Tg sa stale i nie zaleza od wart os oi napiecia U1# Ze wzgledu na to wzmacnlaoh K2 ma bardzo mala pojemnoscia ze wzgledu na wtórnikowe wyjscie z tran¬ zystora Tg ma mala opornosc wyjsciowa.Zastrzezenia patentowe 1, Tranzystorowy uklad próbkujaoy skladajacy sie ze sterowanego sygnalem badanym zródla pradowego, które z jednej strony dolaczone jest do ujemnego bieguna zródla " napiecia zasilania, a z drugiej strony do polaczonych ze soba emiterów pierwszej pary tranzystorów, przy czym ich kolektory polaczone sa parami z kolektorami drugiej pary tranzystorów, których emitery sa polaczone ze soba i dolaczone do drugiego zródla128 6Sk pradowego sterowanego tym samym sygnalem badanym i dolaozonego a drugiej strony do dodatniego bieguna drugiego zródla napiecia zasilania, a ponadto do polaczonych ze so¬ ba kolektorów jednej dwójki komplementarnych tranzystorów z obu par dolaozony Jest kondensator, o uziemionej Jednej okladce i wejscie wzmaoniaoza, którego sygnal wyjsolo¬ wy steruje wartoscia pradu pierwszego zródla pradowego, a do kolektorów drogiej dwójki komplementarnych tranzystorów dolaozony Jest kondensator, o uziemionej jednej okladce oraz wzmacniacz wyjsciowy, którego wejscie stanowi bramka tranzystora polowego, a dren polaozomy jest z emiterem tranzystora n-p-n dolaozonego kolektorem do dodatniego bie¬ guna napieoia zasilajacego a poprzez rezystor do swojej bazy, do której Jest dolaczona katoda dioda Zenera zas zródlo tranzystora polowego poprzez polaozone szeregowo rezys¬ tory polaozone jest ze zródlem pradowym dolaczonym do ujemnego bieguna napieoia zasila¬ jacego, znamienny tym, ze do kolektorów pierwszej pary komplementarnych tranzystorów /TAi T^/ dolaozone sa oba zródla pradowe /XA$ X2/9 korzystnie poprzez dzielnik rezystorowy /R^ R2, R^/ dolaczony z drugiej strony pomiedzy punkt polaozenia pierwszego zródla pradowego /Z^/ z ujemnym biegunem zródla napieoia zasilania /E / a punkt polaczenia drugiogo zródla pradowego /X2/ z dodatnim biegunem drugiego zródla napiecia zasilania /E2/- przy czym baza kazdego tranzystora /Tj, T2, T-, T^/ polaczona jest galwanicznie z odrebnym wyjsciem /a, b, c, d/ generatora /G1/ impulsów kluczuja¬ cych, zas do kolektorów drugiej pary komplementarnych tranzystorów /T2, TjV równolegle z bramka tranzystora polowego /T6/ wzmacniacza wyjsoiowego /K2/ dolaozony jest konden¬ sator kompensujaoy /C^/ i dren tranzystora kluczujacego /?J$ które sa sterowane z dodatkowego generatora /OZ/. 2. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze wzmaeniaoz wyjsciowy /K2/ wyposazony Jest w dodatkowy tranzystor /Tq/, którego baza dolaczona jest do punktu polaczenia obu rezystorów /Rj^, R^/ dzielnika, kolektor do dodatniego bieguna napiecia zasilajacego /+E/, a emiter polaczony z anoda diody Zenera /D/ stanowiacy wyjscie wzmacniacza /K2/, polaczony jest poprzez rezystor /R^ z ujemnym biegunem napiecia zasilajacego /-E/# FI6 2 Pracownia Poligraficzni UP PRL. Naklad 100 e§/.Cena 100 zl PL