Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do sterowania wprowadzane w ruch recznie, wyposa¬ zone w jeden pojedynczy element sterujacy w postaci dzwigni, wspóldzialajacy z dwoma elemen¬ tami sterowanymi jednoczesnie i niezaleznie.Znane urzadzenie do jednoczesnego i niezaleznego sterowania dwoma elementami sterowa¬ nymi z pomoca jednej dzwigni ze zgloszenia patentowego nr P. 148 315 p.t. „Urzadzenie do jednoczesnego niezaleznego sterowania dwóch elementów przy pomocy jednej dzwigni recznej"* zawiera tuleje nastawcza z wycieciami na jej powierzchni walcowej osadzona przesuwnie za pomoca wpustu na walku glównym zamocowanym obrotowo w korpusie urzadzenia. Nad walkiem glównym prostopadle do jego osi w sciankach korpusu urzadzenia zamocowany jest nieruchomy sworzen, na którym obrotowo osadzona jest oslona w ksztalcie splaszczczonej gruszki. Wewnatrz tej oslony znajduje sie dzwignia sterujaca z galka chwytna na koncu. Osadzenie dzwigni w oslonie jest takie, ze moze ono wykonywac w plaszczyznie splaszczenia oslony, prostopadlej do osi walka glównego — wahliwe ruchy, a jego koniec wyposazony w element zebaty wspólpracujacy z kólkiem zebatym osadzony na walku glównym, powoduje jego obrót, a tym samym obrót tulei nastawczej.Ruch wzdluzny tulei nastawczej na walku glównym uzyskuje sie na skutek obrotu oslony wraz z dzwignia na nieruchomym sworzniu poprzez wprawienie w ruch elementu posredniego, osadzo¬ nego suwliwie na sworzniu pomocniczym laczacym koniec oslony z odpowiednim elementem na tulei nastawczej. Os dzwigni i nieruchomego sworznia sa wzgledem siebie prostopadle i tworza plaszczyzne prostopadla do osi walka glównego. Ruchy obrotowe lub wzdluzne tulei nastawczej powoduja, dzieki nacieciom na jej powierzchni walcowej, przesuwanie niezalezne lub jednoczesne odpowienich suwaków sterujacych zadzialaniem dwóch niezaleznych urzadzen sterowanych.Pomiedzy suwakami sterujacymi i tuleja nastawcza znajduja sie czopy wodzace w wycieciach tulei nastawczej i osadzone w dzwigniach odchylnych, polaczonych przegubowo z suwakami.Dolna czesc splaszczonej oslony ma odpowiednie wyciecie umozliwajacejej przechylanie w zgledem walka glównego, a dzwignia sterujaca sklada sie z trzech czesci polaczonych przegubowo, przy czym kazda czesc osadzona jest obrotowo na sworzniu zamocowanym w sciankach splaszczonej obudowy.2 127488 Urzadzenie umozliwa sterowanie niezalezne lub jenoczesne dwoma odrebnymi elementami sterowanymi. Posiada jednak wyjatkowo skomplikowana kinematyke i maly zakres wykonania ruchów sterujacych, umozliwajacych praktycznie wykonywanie czynnosci typu „zalaczono"; „wylaczono".Rozwiazanie znene z opisu patentowego nr 72 889 p.t. „Jednodzwigniowy mechanizm niezale¬ znego sterowania dwóch ruchów w szczególnosci do sterowania ruchem glowicy narzucarki fornierskiej" ma dzwignie sterujaca osadzona obrotowo na sworzniu, którego konce zamocowane sa w ramce posiadajacej czop usytuowany prostopadle do geometrycznej osi sworznia i ulozysko- wany obrotowo w odpowiednim wsporniku* Przedluzenie dzwigni sterujacej stanowi czop, na którym obrotowo osadzone jest wygiete ramie, z którym polaczona jest równiez obrotowo za pomoca specjalnego czopa druga ramka zamocowana wahliwie na odpowiednim czopie we wspor¬ niku korpusu. Do kazdej z ramek przymocowana jest krzywka wprawiana w ruch na skutek wahniec odpowiedniej ramki. O krzywki opieraja sie konce dzwigienek osadzonych na sworzniach w korpusie mechanizmu. Drugie konce tych dzwigni posiadaja regulowane styki, naprzeciw których umieszczone sa odpowiednie przelaczniki migowe. Mechanizm ten równiez umozliwa praktycznie wykonywanie jedynie czynnosci typu „wlaczyc", „wylaczyc44 urzadzenie.Zadaniem wynalazku jest konstrukcja urzadzenia sterujacego wyposazonego w jedna dzwig¬ nie sterujaca, przeznaczonego do jednoczesnego i niezaleznego sterowania dwoma odrebnymi elementami sterowanymi o wiekszym zakresie polozen dzwigni oraz prostszej i bardziej niezawod¬ nej budowie.Istota wynalazku polega na tym, ze w jednej z dwu prostopadlych wzgledem siebie scianek korpusu usytuowany jest czop jednym koncem obrotowo, na którego drugim swobodnym koncu wykonany jest przelotowy, wzdluzny otwór w ksztalcie rowka wpustowego. We wnetrzu tego otworu na usytuowanym poprzeczenie do jego osi sworzniu osadzona jest obrotowo dzwignia sterujaca z galka chwytna na koncu. Na sasiedniej sciance korpusu na identycznej wysokosci osadzony jest równiez obrotowo czop z odgietym koncem oraz wzdluznym przelotowym otworem.Odgiecie konca jednego z czopów umozliwia, ze wykonane na ich zakonczeniach wzdluzne otwory przelotowe w ksztalcie rowka wpustowego, usytuowane poprzeczenie wzgledem siebie na skutek prostopadlosci osi obrotu obydwu czopów— znajduja sie jeden na drugim, dzieki czemu dzwignia sterujaca przechodzi przez kazdy z tych otworów, a jej os w polozeniu zerowym urzadzenia sterujacego tworzy wraz z osiami obrotu czopów — uklad wspólrzednych prostokatnych. Punkt obrotu dzwigni sterujacej w czasie pracy urzadzenia lezy zawsze w poczatku tego ukladu.Na kazdym z obrotowo osadzonych czopów zamocowany jest sztywno element zebaty w ksztalcie wycinka kola zebatego z piasta, który zazebiony jest z odpowienim kolem na osi elementu sterowanego np. mikorsterownika z wielopolozeniowym zakresem ustawien. Wspomniane odgie¬ cie koncówki czopa w urzadzeniu wedlug wynalazku ma ksztalt przestrzennej ramki, w której w dwóch równoleglych do osi obrotu czopa bokach wykonane sa dwa wzdluzne otwory przelotowe w ksztalcie rowka wpustowego, przez które przeprowadzone sa konce dzwigni sterujacej. Ramka ta polaczona jest rozlacznie z czopem w znany sposób. Takiezakonczenie czopa umozliwa latwiejszy jego obrót za pomoca dzwigni sterujacej. W obydwu sciankach korpusu od wewnetrznej strony urzadzenia na wysokosci osadzenia w nich obrotowych czopów usytuowane sa plytki wsporcze w celu zapewnienia podparcia obrotowo osadzonych koncówek czopów w dwóch punktach i zwiek¬ szenia sztywnosci ich osadzenia w sciankach korpusu.Ruchy dzwignia sterujaca w kierunkach odpowiednio równoleglych do osi obrotu kazdego z czopów umozliwaja niezalezne, ciagle sterowanie dwoma oddzielnymi mikrosterownikamiz wielo- polozonym zakresie ustawien bez potrzeby wycofywania dzwigni sterujacej do polozenia zero¬ wego. Natomiast ruchy dzwignia w pozostalych kierunkach powoduja jednoczesny obrót obydwu czopów, co powoduje jednoczesne uruchomienie obydwu mikrosterownikówprzy czym zaleznosc pomiedzy wybranymi w ten sposób wartosciami polozen w obydwu mikrosterownikach w zale¬ znosci od polozenia dzwigni sterujacej — ma charakter liniowy.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój pionowy urzadzenia sterujacego, fig. 2 widok z góry.W sciance korpusu 1 osadzony jest obrotowo czworokatny czop 2 z przelotowym otworem wzdluznym 3 w ksztalcie rowka wpustowego. Wewnatrz tego otworu znajduje sie usytuowany poprzeczenie do jego osi sworzen 4, na którym osadzona jest oborowo dzwignia sterujaca 5. W127488 3 sasiedniej sciance korpusu 6 usytuowany jest równiez obrotowo czworokatny czop 7 z odgietym koncem 8 w ksztalcie ramki wzdluznym przelotowym otworem 9 w ksztalcie rowka wpustowego.Na kazdym z czworokatnych czopów 2 i 7 w poblizu scianek korpusu 1 i 6 sa osadzone sztywno elementy zebate 10 i 11 w ksztalcie wycinka kola zebatego z piasta. Od wewnetrznej strony urzadzenia na wysokosci osadzenia czworokatnych czopów 2 i 7 usytuowane sa plytki wsporne 121 13 z zacisnietymi tulejkami 14 i 15. Identyczne tulejki 16 i 17 osadzone sa w sciankach korpusu 1 i 6.W polowie dlugosci czworokatnego czopa 2 wykonanejest podciecie 18 pod dzielom pierscien 19, o który opiera sie tuleja z kolnierzem 20 dociskana do pierscienia 19 poprzez element zebaty 10 i tuleja 21 plytka dociskowa 22 za pomoca sruby 23 i podkladki 24. Tulejki 20 i 21 osadzone sa w tulejkach 14 i 16 obrotowo. Sposób osadzenia i uzbrojenia czworokatnego czopa 7 jest identyczny jak dla czopa 2. Wygiety element w ksztalcie ramki polaczony jest z czworokatnym czopem 7 za pomoca wkretów 25 i 26. Scianki korpusu 1 i 6 posiadaja wywiniete krawedzie 27 i 28 z otworami 29. W sciankach tych osadzone sa równiez mikosterowniki 30 i 31 z kolami zebatymi 32 i 33.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie z dzwignia do recznego sterowania dwoma elementami sterowanymi, zwlaszcza mikrosterownikami, znamienne tym, ze w sciance korpusu (1) ma obrotowo usytuowany czop (2) z przelotowym otworem (3) w ksztalcie rowka wpustowego, wewntarz którego na usytuowanym poprzecznie do jego osi sworzniu (4) osadzona jest obrotowo dzwignia sterujaca (5), a prostopadle do czopa (2) w sasiedniej sciance korpusu (6) usytuowany jest równiez obrotowo czop (7) z odgietym koncem (8) i wzdluznym przelotowym otworem (9) w ksztalce rowka wpustowego, przez który przeprowadzona jest dzwignia sterujaca (5), przy czym na obydwu czopach (2 i 7) w7 poblizu scianek korpusu (1 i 6) osadzone sa sztywno elementy zebate (10 i 11). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze elemety zebate (10 i 11) maja ksztalt wycinka kola zebatego z pisata. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze odgieta koncówke (8) czopa (7) stanowi element w ksztalcie ramki polaczony rozlaczenie z czopem (7), a w sciankach korpusu (1 i 6) od wewnetrznej strony urzadzenia na wysokosci osadzenia czopów (2 i 7) usytuowane sa plyki wsporcze (12 i 13).12748* VA 20 14 19 18 28 F*j.1 Fig. 2 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl PL