Przedmiotem wynalazku jest uklad wlaczania elektromagnesów wybieraka krzyzowego lacznic telefonicznych zwlaszcza energetycznych. Wynalazek dotyczy zespolów stanowiacych indy¬ widualne wyposazenie telefonicznych laczy abonenckich i miedzycentralowych, spelniajacych jednoczesnie funkcje zespolów polaczeniowych laczonych ze soba laczami wewnetrznymi.W znanych rozwiazaniach ukladów lacza wewnetrzne tworzone sa zazwyczaj przez zwielok¬ rotnienie drazkowe wyjsc mostków wybieraków krzyzowych, skladajacych sie na pole komuta¬ cyjne lacznicy. Zestawienie polaczenia polega na wlaczeniu w pierwszej kolejnosci elektromagnesów drazkowych odpowiadajacych laczu wewnetrznemu, które ma posluzyc do polaczenia zespolów, w wybierakach do których mostków dolaczone sa zespoly obslugiwane przez urzadzenia sterujace lacznicy. W drugiej kolejnosci wlaczone zostaja elektromagnesy mostkowe, do których dolaczone sa wspomniane zespoly.Z chwila przyciagniecia elektromagnesów mostko¬ wych, elektromagnesy drazkowe moga zostac rozlaczone, natomiast mostki powinny miec zapew¬ nione podtrzymanie dzialania przez caly czas trwania polaczenia.Znane jest w szczególnosci rozwiazanie lacznicy firmy IN Kricsson Szwecja o symbolu ARD316 dolaczajacego uzwojenie elektromagnesów drazkowych wybieraka krzyzowego do obwodów sterujacych ich praca oraz majace rozdzielone obwody przyciagania elektromagnesów mostkowych wybieraka. W celu zestawienia polaczenia, urzadzenie sterujace lacznicy podaja oddzielnie potencjal na przewód okreslajacy wybierak krzyzowy pola komutacyjnego, powodujacy wlaczenie odpowiadajacych temu wybierakowi dwóch przekazników, dolaczajacego uzwojenia elektromagnesów drazkowych do obwodów okreslajacych wlaczane elektromagnesy i dolaczaja¬ cego uzwojenia elektromagnesów mostkowych do obwodów okreslajacych mostek, który ma zostac wlaczony. Oddzielnie natomiast jest wlaczony potencjal na przewód okreslajacy mostek, który nalezy w danym wybieraku wlaczyc, kolejno dla zespolu stanowiacego wyposazenie zada¬ nego lacza abonenckiego lub miedzycentralowego i zespolu stanowiacego indywidualne wyposaze¬ nie inicjujacego polaczenie lacza abonenckiego lub miedzycentralowego. Znany uklad narzuca urzadzeniom sterujacym niekorzystna logike uruchamiania elementów ukladu wlaczania elektro¬ magnesów wybieraka krzyzowego jak i samych elektromagnesów wybieraków krzyzowych, przy zachowaniu kolejnosciowego dolaczania do lacza wewnetrznego pola komutacyjnego obslugiwa-2 127 464 nych przez urzadzenia sterujace zespolu.Odbywa sie to w kolejnosci: zespól stanowiacy indywi¬ dualne wyposazenie zadanego lacza abonenckiego lub miedzycentralowego i dalej dopiero zespól stanowiacy indywidualne wyposazenie inicjujacego polaczenia lacza abonenckiego.Wynalazek powinien spelniac zadanie wyeliminowania wskazanej wady niekorzystnej logiki wlaczania elementów ukladu centrali i zapewniac jak najkrótsza, racjonalna droge uruchamiania polaczenia. Zalozony cel spelnia uklad wlaczania elektromagnesów wybieraka krzyzowego lacznic telefonicznych zwlaszcza energetycznych wedlug wynalazku, w którym uzwojenie przekaznika zamykajacego swoimi zestykami obwody wlaczania elektromagnesów drazkowych wybieraka krzyzowego, polaczone jest jednym koncem z potencjalem ujemnym zródla zasilania i drugim koncem z rozwierna strona przylaczonego zestyku czolowego conajmniej jednego elektromagnesu mostkowego. Jego biegun polaczony jest z katoda diody, której anoda polaczona jest z zestykiem zwiernym przekaznika przyciagajacego oraz z zestykiem przekaznika polaczonego z zestykiem czolowym wymienionego elektromagnesudrazkowego wybieraka krzyzowego, wymieniony zestyk zwiemy przekaznika przyciagajacego z drugiej strony polaczony jest z potencjalem dodatnim zródla zasilania, a wymieniony zestyk zwiemy przekaznika polaczonego ze zwierna strona wspo¬ mnianego zestyku czolowego elektromagnesu i uzwojeniem tego elektromagnesu, polaczonego drugim swym koncem z potencjalem ujemnym zródla zasilania.Uklad wedlug wynalazku zapewnia poprawna logike wlaczenia elektromagnesów wybieraków krzyzowych i umozliwia jednoczesne dolaczenie do lacza wewnetrznego zespolów, co upraszcza urzadzenie sterujace, a zwlaszcza cechownik.Uklad wlaczania drogi polaczeniowej nie zawiera elementów ukladu przeliczania numeru katalogowego abonentów i laczy miedzycentralowych na pozycje dolaczenia zespolów stanowia¬ cych indywidualne wyposazenie laczy abonenckich i miedzycentralowych do pola komutacyjnego lacznicy co upraszcza znacznie obwody ukladu przelicznika.Uklad wlaczania elektromagnesów wybieraka krzyzowego lacznic telefonicznychjest szczegó¬ lowo opisany na przykladzie jego wykonania i zobrazowany na rysunku, na któ rym fig. 1 przedsta¬ wia schemat funkcjonalny ukladu, fig. 2 jego schemat ideowy ukladu i fig. 3 schemat ideowy przykladu wykonania ukladu w strukturze centrali telefonicznej. Uklad w przykladowym wykona¬ niu przedstawionym na uproszczonym rysunku (fig. 3) sklada sie z dowolnej liczby n zespolów Zl — Zn stanowiacych indywidualne wyposazenie laczy abonenckich lub miedzycentralowych. Sa one polaczone wszystkie do wspólnego stopnia rejestrowego G laczacego je poprzez rejestr R lacznicy z cechownikiem C (fig. 1). Jest to zrealizowane w taki sposób, ze umieszczony w rejestrze R zestyk gr przekaznikajest przylaczony do zestyku +w2 wylacznika W. Drugi zestyk * wl tego wylacznikajest dolaczony do zestyku odpowiednio gl — gn w kazdym z zespolów zl — zn i dalej przewodami odpowiednio cl —en poprzez diody odpowiednio Dl — Dn i zestyki czolowe odpowiednio vi — vn elektromagnesów mostkowych wybieraka krzyzowego pola komutacyjnego F do wspólnego dola¬ czajacego przekaznika A elektromagnesów drazkowychHI — Hk zestykami al — ak okreslajacego ukladu E drazków elektromagnesów drazkowych. Ponadto przylaczone do przewodów cl — en zestyki bl — bn przekaznika dolaczajacego, sa przylaczone równolegle do czolowych zestyków vi — vn elektromagnesów mostkowych oraz do uzwojen VI —Vn tychze elektromagnesów. Zesty¬ kami bl — bn dolaczone uzwojenie przekaznika B jest polaczone z ukladem h zestyków czolowych elektromagnesów drazkowych HI —Hk. Dzialanie tak zestawionego ukladu jest nastepujace: odebrane przez rejestr, przykladowo z zespolu Zl (bedacego indywidualnym wyposazeniem inicju¬ jacego polaczenie lacza abonenckiego lub miedzycentralowego) numeru zespolu bedacego indywi¬ dualnym wyposazeniem zadanego lacza abonenckiego lub miedzycentralowego, powoduje wywolanie przez rejestr cechownika C. W wyniku zidentyfikowania przez cechownik C wywolania, nastepuje dolaczenie rejestru R do cechownika C na skutek przyciagniecia w rejestrze R przeka¬ znika gr. Proces zestawienia polaczenia odbywa sie po dokonaniu przez cechownik C pozytywnej próby zespolu bedacego wyposazeniem zadanego lacza abonenckiego lub miedzycentralowego, oraz + pozytywnej próby laczy wewnetrznych. Efektem pierwszej próby jest przyciagniecie w próbowanym zespole przekaznika dolaczajacego ten zespól do cechownika. Na przyklad w zespole Zn przekaznika wyposazonego w zestyk gn. Efektem próby laczy wewnetrznych (Dl Dn) jest nacechowanie przez zestyki E ukladu próby przewodów 1 k, odpowiadajacych elektromagne¬ som drazkowym wybieraków pola komutacyjnego, odpowiadajacych pozytywnie wypróbowanemu127464 3 laczu wewnetrznemu. Rozpoczecie procesu zestawiania polaczenia ma miejsce w chwili przyciagnie¬ cia wyposazonego w zestyki wl, w2 przekaznika W, Zestyk wl posredniczy w dolaczeniu do lacza wewnetrznego zespolu, bedacego indywidualnym wyposazeniem zadanego lacza abonenckiego lub miedzycentralowego. Zestyk w2 posredniczy w dolaczeniu do lacza wewnetrznego zespolu, beda¬ cego indywidualnym wyposazeniem inicjujacego polaczenie lacza abonenckiego lub miedzycentra¬ lowego. Zestyk wl zamyka nastepujacy obwód przyciagania przekaznika A: w4af zestyk wl, zestyk gn, przewód en, dioda Dn, zestyk vn, uzwojenie przekaznika A, „—M. Zestyk w2 zamyka nastepujacy obwód przyciagania przekaznika A: „+a, zestyk gr, jeden z komutowanych przez stopien rejestrowy G przewodów, przewód cl, dioda Dl, zestyk czolowy vi elektromagnesu mostkowego VI uzwoje¬ nie przekaznika A, „—". Przyciagniecie przekaznika A powoduje dolaczenie uzwojen elektromagne¬ sów drazkowych HI Hk wybieraka zestykami al ak do odpowiednich przewodów, w wyniku czego przyciagna elektromagnesy drazkowe wyznaczajace wypróbowane lacze wewnetrz¬ ne. Zestyki czolowe przyciagnietych elektromagnesów drazkowych wlaczonych w uklad h zamyka¬ ja obwód przyciagania przekaznika B wyposazonego w zestyki bl bn. Zestyk bl zamyka obwód przyciagania elektromagnesu mostkowego V4: „*" na przewodzie cl, zestyk bl, uzwojenie elektro¬ magnesu mostkowego VI, „—". Zestyk bn zamyka obwód przyciagania elektromagnesu mostko¬ wego Vn: „*u na przewodzie en, a zestyk bn uzwojenie Vn, „—u. Przyciagniecie obu elektromagnesów mostkowych VI, Vn powoduje przerwanie obwodu przekaznika A, który z kolei swoimi zestykami al ak przerywa obwody elektromagnesów drazkowych, a te przerywaja obwód przekaznika B. Przekaznik B zwalniajac, powoduje przerwanie obwodów przyciagania elektromagnesów VI, Vn, które podtrzymuja sie w obwodach: »** na przewodzie cl, dioda Dl, przelaczony zestyk vi, „—u i „*" na przewodzie en, dioda D2, przelaczony zestyk v2, uzwojenie V2, „—". Po rozlaczeniu sie cechownika i rejestru R przez czas trwania polaczenia, mostki podtrzymy¬ wane sa drugim ich uzwojeniem (w obwodzie nie pokazanym na rysunku).Zastrzezenie patentowe Uklad wlaczania elektromagnesów wybieraków krzyzowych lacznic telefonicznych zwlaszcza energetycznych, w których komutowane zespoly polaczone sa z biegunami mostków wybieraków krzyzowych o drazkowym zwielokrotnieniu wyjsc znamienny tym, ze uzwojenie (A) przekaznika zamykajacego swoimi zestykami obwody wlaczania elektromagnesów drazkowych wybieraka krzyzowego, polaczone jest jednym koncem z potencjalem ujemnym zródla zasilania i drugim koncem z rozwierna strona przylaczonego zestyku czolowego (V),conajmniej jednego elektromag¬ nesu mostkowego, którego biegun polaczony jest z katoda diody (D),której anoda polaczona jest z zestykiem zwiernym (c) przekaznika przyciagajacego oraz z zestykiem zwiernym (b) przekaznika polaczonego z zestykiem czolowym (V) elektromagnesu drazkowego wybieraka krzyzowego, przy czym zestyk (c) z drugiej strony polaczony jest zpotencjalem dodatnim zródla zasilania, a zestyk (b) ze zwierna strona wspomnianego zestyku czolowego (V) elektromagnesu i uzwojeniem tego elek¬ tromagnesu, polaczonego drugim swym koncem z potencjalem ujemnym zródla zasilania.127 464 $-* F,c ~-jpiL-\* iyli . 6 H3- HI Hk \£, Tyfg1 d ^iT vfc p { w j i • 11 u bn R3 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Ctna 100 zl PL