Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie stanowiace wyposazenie automatycznej linii produk¬ cji grzejników centralnego ogrzewania, sluzace do wstepnego, przed obróbka mechaniczna spraw¬ dzania szczelnosci i na podstawie wyniku do przeprowadzenia odpowiedniej segregacji czlonów.Urzadzenie wykonuje w ciagu technologicznym kolejna operacje po odlaniu i oczyszczeniu odlewu, a przed dalsza obróbka mechaniczna szlifowania, gwintowania, skrecania czlonów w zestawy grzejnikowe oraz sprawdzania szczelnosci zestawu.Znane z opisu patentowego NRD nr 91 575 urzadzenie do sprawdzania czlonów grzejniko¬ wych posiada zespól zaciskowo-napelniajacy sluzacy do ustalenia i napelnienia wewnetrznej przestrzeni czlonu sprezonym powietrzem oraz uklad pomiarowy. Uklad pomiarowy sklada sie ze zbiornika porównawczego w postaci czlonu wzorcowego, miernika róznicy cisnienia w czlonie badanym i wzorcowym oraz instalacji zaworowo-przewodowej. Po napelnieniu sprezonym powie¬ trzem i odcieciu instalacji napelniajacej mierzy sie róznice cisnien po uplywie odpowiednio dobra¬ nego czasu próby. Wedlug róznicy w spadkach cisnienia okreslona zostaje szczelnosc czlonu i klasyfikacja na czlony dobre, naprawialne i nienaprawialne.Przedstawione urzadzenie przystosowane jest do pojedynczego sprawdzania czlonów, co przy ustalonym technologicznie czasie pomiaru stanowi o dlawieniu wydajnosci produkcji. Przy pro¬ dukcji masowej zmusza to do instalowania wielu urzadzen sprawdzajacych, w wyniku ulegaja rozbudowaniu ciagi transportowe oraz zwiekszona jest ilosc pracowników obslugi.Rozwiazanie wedlug wynalazku ma w ramach jednego urzadzenia o duzej wydajnosci spelnic warunki pelnego zautomatyzowania operacji sprawdzenia i segregacji czlonów. W tym celu kon¬ strukcja oparta zostala o przenosnik ze swobodnymi wózkami dla poszczególnych czlonów, którego tor zamkniety jest w plaszczyznie pionowej. Galaz górna i dolna pochylone sa w kierunku zgodnym z obiegiem wózków, co umozliwia wykorzystanie przemieszczania grawitacyjnego. Na górnej galezi kolejno wystepuja: strefa ladowania, strefa sprawdzajaco-kodujaca zakonczona zespolem blokady oraz rozciagajaca sie równiez na luk maly toru strefa segregacji. Strefa sprawdzajaco-kodujaca ma zamocowane w podzialce stykajacych sie wózków szereg zespolów zaciskowo-napelniajacych z ukladami pomiarowymi. Sygnal miernika cisnienia kazdego ukladu2 125 870 pomiarowego steruje silownikiem oddzialywujacym na polozenie zamocowanej na wózku krzywki kodu. Strefa segregacji posiada dozownik wózków i ustalona w zakresie malego luku odchylna zsuwne lub kilka zsuwni. Polozenie zsuwni dla danego czlonu okresla silownik sterowany od krzywki kodu wózka. Na koncu dolnej galezi, w poblizu luku duzego zamocowany jest podajnik przepychajacy wózki na galaz górna.Urzadzenie umozliwia przy ciaglej produkcji czlonów automatyczne wykonanie operacji uwarunkowanej sztywno czasem trwania próby szczelnosci. W wymaganym czasie próby dokonuje sie jednoczesnie ladowania wózków czlonami splywajacymi z linii, jak z segregacji czlonów wedlug kodu szczelnosci.Przykladowe rozwiazanie wedlug wynalazku zobrazowane jest na rysunku, którego fig. 1 przedstawia widok z boku urzadzenia, fig. 2 przekrój poprzeczny wedlug linii A-A z fig. 1, natomiast na fig. 3 pokazane jest przykladowe rozwiazanie strefy segregacji w oparciu o trzy odrebne zsuwnie czlonów. Na rysunkach nie pokazano ukladów pomiarowych, których rozwiaza¬ nie jest znane z opisanego stanu techniki, a które umieszczone sa w szafach sterowniczych nie zwiazanych konstrukcyjnie z urzadzeniem. Ponadto, z uwagi na przejrzystosc rysunku nie zostaly wrysowane instalacja oraz elementy ukladu sterujacego, stanowiace technicznie znane i oczywiste rozwiazania.Osnowe urzadzenia stanowi przenosnik ze swobodnymi wózkami 7, na których ustalone czlony 26 grzejników transportowane sa przez poszczególne zespoly zamocowane na torze przenos¬ nika. Na konstrukcji nosnej 6 zamocowany jest tor zamkniety w plaszczyznie pionowej, którego galaz górna 2 i dolna 3 pochylone sa w kierunku zgodnym z obiegiem wózków 7, i polaczone na koncach lukiem malym 4 i duzym 5. Na górnej galezi 2 kolejno od luku duzego 5 wystepuja: strefa ladowania I czlonów 26 na wózki 7, strefa sprawdzajaco-kodujaca II oraz strefa segregacji III.Strefa sprawdzajaco-kodujaca II posiada szesc zamocowanych na konstrukcji nosnej 6 obok siebie i w podzialce wózków 7 zespolów zaciskowo-napelniajacych 9. Ilosc zespolów 9 wynika z wielkosci produkcji wykonywanej w czasie próby szczelnosci, czyli w opisywanym przykladzie w ustalonym na 15 sekund czasie próby z linii produkcyjnej naplywa w sposób ciagly 6 sztuk czlonów. Zespoly zaciskowo-napelniajace 9 oprócz silowników zaciskowych, uchwytów uszczelniajacych oraz insta¬ lacji zasilajacej posiadaja pneumatyczne silowniki 10 i 11 oddzialywujace tloczyskami na zamoco¬ wane wychylnie, po obu stronach kazdego wózka 7 krzywki kodu 12 szczelnosci czlonu spoczywajacego na wózku. Silowniki te sterowane sa w zaleznosci od wykazanej, na mierniku nieuwidocznionego w przykladzie ukladu pomiarowego, róznicy w spadkach cisnien czlonu bada¬ nego 26 i wzorcowego. Róznice w spadkach cisnienia doswiadczalnie podzielone zostaly na trzy zakresy wielkosci, odpowiadajace: prawidlowej szczelnosci czlonu, czlonu nadajacego sie do naprawy na przyklad przez spawanie oraz czlonu stanowiacego brak nienaprawialny. Sygnal miernika cisnienia przeksztalcany jest w ukladzie sterowania na impuls uruchamiajacy silownik 10 czlonów naprawialnych, albo przesterowujacy silownik 11 czlonów nienaprawialnych, wzglednie w przypadku czlonu szczelnego nie wystepuje ruch silowników — tloczyska nie zmieniaja poloze¬ nia krzywki 12. Na koncu strefy sprawdzajaco-kodujacej II znajduje sie zespól blokady ,13, który sklada sie z silownika pneumatycznego odchylajacego dzwignie wprowadzana w przestrzen przeta¬ czania sie wózków 7 po torze. Dzwignia stanowi ruchomy zderzak dla wózków 7, utrzymujacyje w czasie próby szczelnosci w strefie II mimo, ze wózki ze strefy segregacji III kolejno ja opuszczaja.Strefa segregacji III ma dozownik 14 wózków, zapewniajacy pojedyncze, w odpowiednich odste¬ pach staczanie sie wózków 7 na luk maly 4 toru. Na luku malym 4 zamocowana jest zsuwnia 15, odchylana trójpozycyjnym silownikiem 19, zbudowanym z polaczonych tylnymi pokrywami dwóch silowników pneumatycznych. Silownik 19 sterowany jest w zaleznosci od kodu szczelnosci ustalonego krzywkami 12 danego wózka, a odczytanego przez bezdotykowe laczniki elektromag¬ netyczne zamocowane na torze. Zsuwnia 15 na krzywiznie luku malego 4 odbiera z wózka 7 czlon grzejnika 26 i przekazuje go na odpowiednia rynne segregujaca 31. Rynna 31 ma trzy slizgi doprowadzajace czlon 26 do przenosników odbierajacych czlony szczelne 27, czlony naprawialne 28 i czlony nienaprawialne 29. Opróznione wózki 7 staczaja sie torem luku malego 4 do konca galezi dolnej 3. Na trasie napotykaja zespól kasowania kodu 25, mechanicznie ustalajacy wyjsciowe polozenie krzywek 12 kazdego wózka 7. Na koncu dolnej galezi 3 zamocowany jest podajnik wózków 23, który przepycha je po luku duzym 5 na górny poziom galezi 2. Praca podajnika 23125 870 3 oparta jest na silowniku pneumatycznym, oddzialywujacym w ruchu wysuwania tloczyska na wózek przez odchylny zabierak. Wózki znajdujace sie na luku duzym 5 w czasie cofania sie tloczyska utrzymuje zapadka 24. Frzy wypelnionej wózkami strefie ladowania I zamocowany na jej poczatku zespól blokady zaladunku 8 zabezpiecza przed wynikajacym z pracy podajnika 23 silowym a nie grawitacyjnym dociskiem miedzy wózkami.Na fig. 3 przedstawiony jest fragment innego rozwiazania urzadzenia, w którym strefa segregacji III rozciaga sie poza luk maly 4 na galaz dolna 3 toru. Segregacja wedlug ustalonego na krzywkach 12 kodu szczelnosci dokonuje sie na trzech odrebnych zsuwniach czlonów dobrych 16, czlonów naprawialnych 17 oraz nienaprawialnych 18. Zsuwnia 16 i 17 umiejscowione na luku malym 4 odchylane sa w zaleznosci od sygnalu z ukladu sterujacego silownikami pneumatycznymi.Nieruchoma zsuwnia czlonów nienaprawialnych 18 usytuowana jest na galezi dolnej 3, której pochylenie w warunkach przesuwania czlonów po zsuwni wymaga wspomagania z ciagaczem wózków 30. Zadanie to zespól ciagacza spelnia przy pomocy silownika pneumatycznego z zamoco¬ wanym do tloczyska szeregiem ustalonych w podzialce wózków zabierakami.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do sprawdzania szczelnosci oraz segregacji czlonów grzejników centralnego ogrzewania, wyposazone w zespól zaciskowo-napelniajacy sprezonym powietrzem, uklad pomia¬ rowy z czlonem wzorcowym i miernikiem wzglednego spadku cisnienia, znamienne tym, ze posiada przenosnik ze swobodnymi wózkami (7), o torze zamknietym w plaszczyznie pionowej, którego galaz górna (2) i dolna (3) pochylone sa w kierunku zgodnym z obiegiem wózków (7), a na którego górnej galezi (2) kolejno wystepuja: strefa ladowania (I), strefa sprawdzajaco-kodujaca (II) zakon¬ czona zespolem blokady próby (13) a wyposazona w zamocowane w podzialce wózków zespoly zaciskowo-napelniajace (9) polaczone z ukladami pomiarowymi, przy czym sygnal miernika cisnienia kazdego ukladu pomiarowego steruje silownikiem (10,11) oddzialywujacym na zamoco¬ wana na wózku (7) krzywke kodu (12), strefa segregacji (III) z dozownikiem (14) wózkówi ustalona w zakresie malego luku (4) odchylna zsuwnia (15) lub zsuwniami (16, 17, 18), której polozenie okresla silownik (19) sterowany od krzywki kodu (12), natomiast na koncu dolnej galezi (3) w poblizu luku duzego (5) znajduje sie podajnik (23) wózków (7) na galaz górna (2). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze dlugosc strefy sprawdzajaco-kodujacej (II) jest równa lub mniejsza od strefy ladowania (I), jak i od odcinka strefy segregacji (III) zawartego miedzy zespolem blokady próby (13) a dozownikiem (14). 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 2, znamienne tym, ze dlugosc strefy sprawdzajaco-kodujacej (II) jest równa lub mniejsza od dlugosci odpowiadajacej ilosci wózków (7)jaka moze byc rozdzielona w strefie segregacji (III) w czasie sprawdzania szczelnosci czlonu.125870 JL Jt/ jj UJ jJ JL r/p. / F/g 2 iRRftflf Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl PL