Przedmiotem wynalazku jest sposób barwienia aluminium, stosowany zwlaszcza do czernie¬ nia elementów, wykonanych z czystego aluminium lub z jego stopów, które miedzy innymi zawieraja krzem, zelazo i mangan.Znane sposoby barwienia aluminium charakteryzuja sie tym, ze do kapieli dodawany jest czynnik stabilizujacy. Wedlug opisu patentowego Stanów Zjednoczonych numer 4018628, jako stabilizator procesu barwienia aluminium uzywana jest trójetanoloamina. Czynnik ten wplywa nieznacznie na utrzymanie roztworu kapieli w pelnej sprawnosci produkcyjnej przez dluzszy okres czasu, jak równiez nie ma wiekszego wplywu na polepszenie jakosci barwnego pokrycia.Sposób barwienia aluminium wedlug wynalazku, polega na tym, ze najpierw powierzchnie aluminiowa aktywizuje sie w kapieli cynkowej srednio cyjankalicznej przez czas 10-30 sekund. Po wyplukaniu aluminium barwi sie przez okres 5-10 minut w kapieli, której 11 zawiera 80-150 g molibdenianu amonowego oraz 5-15 ml kwasu fluoroborowego. Temperature roztworu barwia¬ cego utrzymuje sie w granicach 70-90°C, a jego parametr pH zachowuje sie w zakresie 6,5-7. Do kapieli dolewa sie 30% wode utleniona w ilosci okolo 0,1-0,5 ml/l roztworu, która spelnia role regeneratora kapieli.Zaleta wynalazku jest znaczne polepszenie wydajnosci kapieli oraz powazne przedluzenie jej zywotnosci technologicznej. Jak okazalo sie, dolewana do roztworu woda utleniona calkowicie rozklada sie chemicznie, nie wprowadzajac do kapieli zadnych szkodliwych zwiazków wplywaja¬ cych niekorzystnie na jakosc barwionej powierzchni i dzieki temu, przy prawidlowej obsludze kapieli, czas eksploatacji roztworu barwiacego moze byc prawie nieograniczony.Przyklad. Przeznaczone do barwienia elementy aluminiowe przygotowuje sie w ten sposób, ze w pierwszej kolejnosci odtluszcza sieje w triochloroetylenie i w kapieli chemicznej. Nastepnie plucze sie je w goracej, a potem w zimnej wodzie, po czym przeprowadza sie trawienie tych elementów. Przed wlasciwym procesem barwienia powierzchnie aluminium poddaje sie operacjom rozjasniania, podwójnego plukania i aktywizacji, które dokonuje sie w kapieli cynkowej sredniocy- jankalicznej przez czas okolo 10-15 sekund dla wyrobów wielkogabarytowych, wieszanych na2 124 409 zawieszakach, lub przez okolo 30 sekund dla drobnych detali umieszczonych w obracajacym sie bebnie. Do tej kapieli elementy plucze sie w wodzie zwyklej oraz w wodzie demineralizowanej.Sporzadzanie kapieli do barwienia aluminium polega na tym, ze wanne napelnia sie do 3/4 jej objetosci woda demineralizowana, która podgrzewa sie do temperatury 90°C i malymi porcjami daje sie do niej odpowiednio odwazona ilosc molibdenianu amonowego, mieszajac energicznie roztwór tak, by dodawana kazdorazowo porcja tego zwiazku zostala calkowicie rozpuszczona.Nastepnie dolewa sie wlasciwie odmierzona objetosc kwasu fluorobarowego i mieszajac cala zawartosc wanny, uzupelnia sie ja woda do stanu roboczego. Przed przystapieniem do barwienia produkcyjnego korzystnie jest nowoprzyrzadzona kapiel poddac operacji przepracowania poprzez dokonanie wstepnego procesu barwienia zabrakowanych uprzednio wyrobów aluminiowych.Sam proces wlasciwego barwienia aluminium charakteryzuje sie tym, ze do kapieli, przygoto¬ wanej wedlug powyzszego opisu, zanurza sie elementy, albo wieszajac je na zawieszakach, albo wsypujac je luzno do obracajacego sie bebna kapielowego. Barwienie przeprowadza sie przez okres czasu okolo 5-10 minut, przy czym dla roztworu utrzymuje sie parametr pH w granicach 6,5-7, natomiast temperature kapieli ustala sie na okolo 70-90°C.Istotna czynnoscia procesu barwienia aluminium jest dolewanie do kapieli wody utlenionej w ilosci okolo 0,1-0,5 ml na kazdy litr roztworu wówczas, gdy po pewnym czasie stosowania kapieli na powierzchni barwionego aluminium pojawia sie niedopuszczalne jasne plamki.Zabarwione elementy aluminiowe plucze sie ostatecznie w goracej wodzie demineralizowanej, która ich gladkiej powierzchni nadaje powloke blyszczaca, zwykle o intensywnej barwie czarnej.Zastrzezenie patentowe ^Sposób barwienia aluminium, zwlaszcza jego czernienia, dokonywany dwuetapowym proce¬ sem elektrochemicznym, przy czym w pierwszym etapie naklada sie cynkowa powloke antykoro¬ zyjna, a w drugim etapie wykonuje sie wlasciwa operacje barwienia, znamienny tym, ze powierzchnie aluminiowa aktywizuje sie wstepnie w kapieli cynkowej sredniocyjankalicznej przez okres czasu 10-30 sekund, nastepnie po wyplukaniu barwi sieja przez 5-10 minut w kapieli, która w 11 roztworu zawiera 80-150 g molibdenianu amonowego oraz 5-15 ml kwasu fluoroborowego, utrzymujac temperature tego roztworu w granicach 70-90°C oraz jego parametr pH w zakresie 6,5-7, przy czym do kapieli barwiacej dodaje sie wode utleniona o stezeniu 30%, która dolewa sie w ilosci okolo 0,1-0,5 ml na 11 roztworu.Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 120 egz.Cena 100 zl PLThe subject of the invention is a method of dyeing aluminum, used in particular for blackening elements made of pure aluminum or its alloys, which, among others, contain silicon, iron and manganese. Known methods of dyeing aluminum are characterized by the addition of a stabilizing agent to the bath. According to United States Patent No. 4,018,628, triethanolamine is used as a stabilizer in the aluminum dyeing process. This factor slightly affects the maintenance of the bath solution at full production efficiency for a longer period of time, and also does not have any significant effect on the improvement of the quality of the colored coating. The method of dyeing aluminum according to the invention consists in the first activation of the aluminum surface in a medium cyanide zinc bath for 10-30 seconds. After the aluminum has been rinsed, it is stained for 5-10 minutes in a bath containing 80-150 g of ammonium molybdate and 5-15 ml of fluoroboric acid. The temperature of the dye solution is in the range of 70-90 ° C, and its pH is in the range of 6.5-7. 30% hydrogen peroxide is added to the bath in an amount of about 0.1-0.5 ml / l of the solution, which acts as a bath regenerator. The advantage of the invention is a significant improvement in the efficiency of the bath and a significant extension of its technological life. As it turned out, the hydrogen peroxide added to the solution completely decomposes chemically, without introducing any harmful compounds into the bath, which would adversely affect the quality of the colored surface, and therefore, with the correct handling of the bath, the life of the coloring solution can be almost unlimited. The aluminum elements to be colored are prepared in such a way that they are first degreased in trichlorethylene and in a chemical bath. They are then rinsed in hot and then cold water, followed by the digestion of these elements. Before the actual dyeing process, aluminum surfaces are subjected to brightening, double rinsing and activation operations, which are carried out in a medium-cyanal zinc bath for about 10-15 seconds for large-size items hung on hangers, or for about 30 seconds for small details. placed in a rotating drum. For this bath, the elements are rinsed in ordinary water and in demineralized water. The preparation of the bath for dyeing aluminum consists in filling the bath to 3/4 of its volume with demineralized water, which is heated to a temperature of 90 ° C and in small portions it is allowed to Here, a properly weighed amount of ammonium molybdate, stirring the solution vigorously so that the portion of this compound added each time is completely dissolved. Then the properly measured amount of fluorobaric acid is added and, by mixing the entire contents of the bath, water is added to the working condition. Before commencing production dyeing, it is advantageous to subject the newly-made bath to a working operation by performing a preliminary dyeing process of previously missing aluminum products. The process of proper aluminum dyeing is characterized by the fact that the elements are immersed in the bath, prepared according to the above description, or by hanging them on hangers, or by pouring them loosely into the rotating bathing drum. Dyeing is carried out for a period of about 5-10 minutes, the pH parameter for the solution is maintained in the range of 6.5-7, and the bath temperature is set at about 70-90 ° C. The main activity of the aluminum dyeing process is adding to the bath 0.1-0.5 ml of hydrogen peroxide for each liter of solution when, after some time of bathing, unacceptable bright spots appear on the surface of the colored aluminum. Colored aluminum parts are finally washed off in hot demineralized water, which their smooth surface it gives a glossy coating, usually of an intense black color. Patent claim The method of dyeing aluminum, especially its blackening, is carried out by a two-stage electrochemical process, with a zinc anti-corrosion coating being applied in the first stage, and the appropriate dyeing operation in the second stage, characterized in that the aluminum surface is pre-activated in a zinc medium cyanide bath for a period of 10-30 seconds, then, after rinsing, they are stained for 5-10 minutes in a bath, which in the 11th solution contains 80-150 g of ammonium molybdate and 5-15 ml of fluoroboric acid, keeping the temperature of this solution within the range of 70-90 ° C and its pH parameter in the range of 6.5-7, while 30% hydrogen peroxide is added to the dye bath, which is added in an amount of about 0.1-0.5 ml per 11th solution. . Mintage 120 copies Price PLN 100 PL