Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie hydra¬ uliczne do próbnego obciazania naciskiem i praca pras mechanicznych — nazywane dalej hydra¬ uliczna poduszka pomiarowa.Znane urzadzenia hydrauliczne do obciazania naciskiem i praca pras mechanicznych dzialaja na ogól na zasadzie dlawienia wyplywu cieczy tloczonej sila wywierana przez suwak obciazanej prasy na tlok umieszczony w masywnym korpusie.W znanej konstrukcji hydraulicznych poduszek po¬ miarowych wedlug polskiego opisu patentowego nr 45484 zawór dlawiacy jest sterowany krzywka, przy czym powiazanie miedzy ruchomym elementem zaworu dlawiacego, a rolka toczaca sie po krzywce jest kinematycznie sztywne, co oznacza, ze wielkosc otwarcia przelotu zaworu dlawiacego praktycznie nie zalezy od sil hydrodynamicznych dzialajacych na ruchomy element dlawiacy.Obciazenie prasy proporcjonalne do cisnienia pod tlokiem poduszki, szybko wzrasta ze wzrostem predkosci przeplywu cieczy w dlawiacej szczelinie zaworu.Przy okreslonym otwarciu zaworu dlawiacego predkosc przeplywu w tej szczelinie jest propor¬ cjonalna do predkosci suwaka prasy pchajacego tlok poduszki pomiarowej. W razie niezamierzonego podwyzszenia predkosci uderzenia suwaka w' tlok poduszki dochodzic moze do niebezpiecznych w sku¬ tkach przeciazen, gdyz:. sztywne powiazanie kine¬ matyczne miedzy krzywka a elementem dlawiacym 10 15 20 25 30 nie pozwala, w znanych poduszkach na powieksze¬ nie otwarcia zaworu w celu zmniejszenia predkosci przeplywu w szczelinie dlawiacej.Obsluga znanych poduszek pomiarowych wymaga wiec zachowania duzej ostroznosci i wykonywania dodatkowych manipulacji w celu niedopuszczenia do przypadkowych przeciazen. Ponadto ze wzgledu na koniecznosc utrzymania dostatecznie duzych — z uwagi na naciski jednostkowe — promieni ksztal¬ tu krzywki, znane uklady sterowania poduszek uniemozliwiaja uzyskiwanie nieciaglych przebiegów obciazania, dostatecznie nasladujacych procesy wykrawania charakteryzujace sie naglym zmniej¬ szeniem sily na suwaku prasy w chwili przecie¬ cia blachy.Wynalazek ma na celu Wyeliminowanie wymie¬ nionych niedogodnosci oraz podwyzszenie bezpie¬ czenstwa pracy i usprawnienie obslugi hydraulicz¬ nej poduszki pomiarowej Cel ten osiagnieto wedlug wynalazku przez za¬ stosowanie dodatkowego cylindra pneumatyczne¬ go umocowanego do korpusu hydraulicznej po¬ duszki pomiarowej, zapewniajacego docisk rolki sterujacej zaworem dlawiacym do krzywki pola¬ czonej z tlokiem poduszki. Ruchy tej rolki prze¬ ksztalcane sa za posrednictwem dzwigni o prze¬ stawnym punkcie obrotu w proporcjonalne ruchy elementu dlawiacego.Na przewodzie doprowadzajacym sprezone po¬ wietrze do wspomnianego cylindra zainstalowany 124380124 380 jest zawór redukcyjny, którym tak mozna nasta¬ wie sile na tloku umieszczonym w cylindrze, ze kiedy cisnienie cieczy wyplywajacej spod tloka poduszki osiagnie okreslona wartosc moment od sily wynikajacej z tego cisnienia dzialajacej na 5 element dlawiacy "przezwyciezy moment na wspo¬ mnianej dzwigni, pochodzacej od oddzialywania tloka cylindra pneumatycznego, a wówczas zawór dlawiacy otworzy sie wiecej nizby to wynikalo z ksztaltu krzywki i nie dopusci do nadmiernego. 10 wzrostu cisnienia pod tlokiem poduszki pomiarowej.W-celu nasladowania procesu wykrawania mozna wymienionyj cylinder z tlokiem zastapic cylindrem z zaworem grzybkowym o duzym przelocie otwie¬ ranym do atmosfery. W chwili, kiedy oddzialy- 15 wanie cisnienia tloczonej cieczy na element dla¬ wiacy przezwyciezy oddzialywanie cisnienia spre¬ zonego powietrza na grzybek zaworu wtedy zawór ten otworzy sie i natychmiast wypusci powietrze z malej przestrzeni w cylindrze powodujac pelne 20 otwarcie zaworu dlawiacego i nagle uderzeniowe odciazenie ukladu poduszka — prasa.Wedlug korzystnej alternatywy wynalazku zawór grzybkowy jest wbudowany w tlok cylindra pne¬ umatycznego i w prosty sposób moze byc odblo- 25 kowany, tak ze hydrauliczna poduszka pomiaro¬ wa mozna, bez demontazu elementów tego cylin¬ dra szybko przestawiac ze sterowania krzywkowego na obciazenie uderzeniowe.Przedmiot wynalazku jest pokazany w przykla- 30 dach wykonania na rysunku, na* którym fig. 1 przedstawia pomiarowa poduszke hydrauliczna czesciowo w przekroju pionowym, |ig. 2 — poduszke w przekroju poziomym z uwidocznionym rozwiaza¬ niem cylindra pneumatycznego, w którym zawór 35 grzybkowy wbudowany jest w tlok, fig. 3—rozwia¬ zanie wymiennego cylindra pneumatycznego a fig. 4 — zastepujacy go cylinder *% zaworem grzybkowym. pomiarowa poduszka hydrauliczna ma masywny 40 korpus 1, w którym umieszczony jest glówny tlok 2 przenoszacy nacisk suwaka prasy.Dotloka 2 przymo¬ cowana jest plyta 3, do której zamocowane sa zde¬ rzakowe sruby 4, sluzace do nastawiania wzniosu tego tloka oraz przylaczona jest wymienna krzyw- 45 ka 5 przeznaczona do sterowania przebiegiem obciazenia.Z krzywka 5 wspólpracuje mechanizm steru¬ jacy umocowany do kofcpuw 1 poduszki skladajacy sie z. rolki 6 lozyskowanej w trapieniu 7, z trzpie- 50 nia fc na koncu którego umieszczony jest element dlawiacy 9 dociskany wstepnie miekka sprezyna 10 do wymiennej dyszy 11 zaworu dlawiacego. Drugim swoim koncem trzpien 8 wkrecony jest w zabezpie¬ czona przed obrotem oporowa koncówka 12. Na 55 trzpieniu 8 osadzone jest kolo zebate 13 zazebia¬ jace sie z kolem zebatym 14 osadzonym na walku recznego pokretla 15.Trzpien 7 oraz poprzez koncówke 12 trzpien 8 opieraja sie o dzwignie 16, której os obrotu 17 60 moze byc przemieszczana za pomoca pokretla 18.Swobodny koniec dzwigni 16 opiera sie o rol¬ ke; 19 lozyskowana w obsadzie 20, w która wkre¬ cone jest tloczysko Zla lub tloczysko 21b (fig3) grzybkowego (fig. 4). Pneumatyczny cylinder 23a z tlokiem 25a lub pneumatyczny cylinder 23b z tlokiem 25b albo pneumatyczny cylinder 24 za¬ woru grzybkowego z grzybkiem" 26b mocowane sa do korpusu 1 poduszki; Cylinder 23a jest z jed¬ nej strony otwarty a w tloku 25a wykonane sa du¬ ze otwory zamkniete grzybkiem 26a polaczonym z tloczyskiem 21a. Na grzybek 26a i 26b wywiera na¬ cisk sprezyna 27. Grzybek 26a dociskany bywa do tloka 25a poprzez nakladana tuleje 28 nakret¬ ka 29. Na przewodzie doprowadzajacym cisnienie sprezonego powietrza do pneumatycznego cy¬ lindra 23a i 23b wzglednie 24 umieszczony jest zawór redukcyjny 30 i zawór trójdrogowy 31 z zapadkowym ryglowaniem elementu przestero- wujacego, który w polozeniu normalnym otwiera wylot z pneumatycznego cylindra do atmosfery.Do cylindra 23a i 23b przylaczony jest niewielki, wyrównawczy zbiornik 32 na sprezone powietrze.Zapas cieczy roboczej do zasilania poduszki po¬ miarowej znajduje sie pod cisnieniem sprezonego powietrza w zbiorniku 33 wyposazonym w chlod¬ nice 34.Przy zaworze dlawiacym poduszki pomiarowej po stronie odplywu do zbiornika 33 jest umie¬ szczony amortyzator uderzen hydraulicznych z plywajacym tlokiem 35 Urzadzenie wedlug wynalazku dziala w sposób nastepujacy: ciecz robocza doplywa ze zbiornika 33 pod cisnieniem sprezonego powietrza przez zawór zwrotny 36 pod glówny tlok 2 poduszki i unosi go na wysokosc nastawiona zderzakowymi sruba¬ mi 4. Poruszajacy sie suwak obciazanej prasy na¬ trafiajac na tlok 2 wymusza wyplyw cieczy robo¬ czej przez zawór dlawiacy. Przyrost cisnienia pod tlokiem 2 zalezy od predkosci suwaka i odwymiarów pierscieniowej szczeliny miedzy dysza 11 a elemen¬ tem dlawiacym 9, na który za posrednictwem trzpie¬ nia 8 oddzialywuje dzwignia 16. Dzwignia 16 docis¬ kana jest sila wynikajaca z cisnienia sprezonego powietrza panujacego w cylindrze 23a, 23b. Sila ta nie moze jednak zamknac calkowicie zaworu dla¬ wiacego, gdyz podparta jest trzpieniem 7, którego rolka 6 toczy sie po krzywce 5, poruszajacej sie zgodnie z ruchem tloka 2. W ten sposób otwarcie zaworu dlawiacego zmienia sie wedlug ksztaltu krzywki '5 i odpowiednio zmienia sie opór przetla¬ czania cieczy, na który natrafia suwak obciazanej prasy.Kiedy jednak sila na trzpieniu 8 wynikajaca z cisnienia przetlaczanej cieczy da wzgledem osi obrotu 17 dzwigni 16 moment wiejkszy niz moment pochodzacy od sily iia tloku 25a, 25b cylindra pneu¬ matycznego, wówczas szczelina zaworu dlawiacego powiekszy sie bardziej niz to wynika z ksztaltu krzywki 5 nie dopuszczajac do nadmiernego przy¬ rostu cisnienia pod tlokiem 2 poduszki.Zmieniajac za pomoca zaworu redukcyjnego 30 cisnienie sprezonego powietrza w cylindrze 23a, 23b mozna nastawic bezpieczna granice olxaaziania ba¬ danej prasy. Aby nie dopuscic do niepozada¬ nych, zaklócajacych wahan cisnienia w cylindrze pneumatycznym spowodowanych ruchdmi tloka podczas toczenia sie rolki 6 po zarysie krzywki 5 cylindra pneumatycznego albo trzpien 22 zaworu ii przewidziano przylaczenie do tego cylindra niewiej-kiego wyrównawczego zbiornika 32. Przy stalym zarysie krzywki 5 mozna zmienic amplitude ruchów elementu dlawiacego $ przez przesuwanie za po¬ moca pokretla 18 srodka obrotu dzwigni 16, a. tym samym zmieniac zakres wahan obciazenia prasy * w jednym cyklu roboczym bez wymiany krzywki 5.Wstepne otwarcie zaworu dlawiacego^ od którego zalezy poczatkowa wartosc sily w chwili zetkniecia suwaka prasy z tlokiem 2 poduszki nastawia sie pokretlem15. 10 Do szybkiego wylaczania obciazenia prasy bez zatrzymywania ruchu jej suwaka i bez zmiany na¬ staw pokretel 15 i 18 sluzy zawór trójdrogowy 31 odcinajaco-upustowy.Przdstawienia hydraulicznej poduszki pomiaro- 15 wej na udarowy sposób obciazania detonuje sie w zaleznosci od rozwiazania konstrukcyjnego: albo przez zdjecie tulei 28 (fig. 2), przy czym wykreca sie tloczysko 21a z obsady 20 tak aby tlok 25a oparl sie o-wystep w cylindrze 23a, albo przez odlacze- 20 nie od korpusu 1 poduszki cylindra 23b wraz z tlo¬ kiem 25t (fig. 3) i umocowanie na tym miejscu cylindra 24 wraz z grzybkiem 26b. Do cylindra 23a, 23b doplywa sprezone powietrze pod cisnieniem nastawionym zaworem redukcyjnym 30. 25 Kiedy cisnienie cieczy roboczej, podczas wywie¬ rania przez suwak prasy nacisku na tlok 2, wzra¬ stac bedzie na tyle, ze oddzialywanie trzpiena 8 na dzwignie 16 przezwyciezy sile zamykajaca grzy¬ bek 26a, 26b, wówczas natapi jego otwarcie i na- 30 tychmiastowe wypuszczenie malej objetosci spre¬ zonego powietrza z cylindra 23a, 24 pociagajac za soba nagle odciazenie prasy. Nastepnie sprezyna 27 znowu zamknie grzybek 26a, 26b i proces powtórzy sie przy ponownym uderzeniu suwaka prasy. 35 Szczytowe wartosci obciazenia prasy mozna zmie¬ niac nastawiajac odpowiednio cisnienie powietrza zaworem redukcyjnym 30.Aby uzyskac wysoka dokladnosc nastawiania cisnienia w cylindrze 23a, 23b lub 24 i zapobiec w mozliwosci niekontrolowanych przyrostów obciaze¬ nia w razie nieszczelnosci zaworu redukcyjnego 31 zastosowano zawór dlawiacy 37 o malym prze¬ locie zapewniajacy staly nieznaczny przeplyw sprezonego powietrza do otoczenia. 43 Wartosc obciazenia (nacisku) prasy okresla sie na podstawie pomiaru cisnienia pod tlokiem 2 po¬ duszki odpowiednio zabezpieczonym manometrem 38 lub za pomoca nie pokazanego na rysunku indy¬ katora wzglednie innego rejestratora, który spo- M rzadza wykres cisnienia w funkcji przesuniecia tloka 2. Pole tego wykresu jest proporcjonalne do wartosci pracy wykonywanej przez suwak prasy.Do zlagodzenia uderzen hydraulicznych sluzy amortyzator z plywajacym tlokiem 35, na który 55 z jednej strony dziala cisnienie sprezonego powie¬ trza wyzsze od cisnienia w zbiorniku 33. Dawka cieczy wyplywajacej nagle spod glównego tloka 2 poduszki akumulowana jest chwilowo w amortyza¬ torze, a nastepnie wypychana pod naciskiem tlo- M ka 35 do zbiornika 33, w którym jest chlodzona.Aby goraca ciecz robocza nie powracala bezposred¬ nio pod tlok 2 poduszki, z chwila kiedy ustaje wy¬ plyw spod tloka 2 element dlawiacy 9 zostaje docisniety miekka sprezyna 10 do kolnierza dy- « * szy 11 zamykajac przeplyw w odwrotnym, kierunku.Pomiarowa poduszka hydrauliczna wedlug wyna¬ lazku moze pracowac przy pionowym i poziomym ustawieniu osi tloka 2.Przy szczelnym zamknieciu zaworu dlawiacego przez silne docisniecie elementu dlawiacego 9 do kolnierza dyszy 11 i przylaczeniu pompy wysoko¬ cisnieniowej do wlotowego otworu zaworu zwrot¬ nego 36 urzadzenie moze byc równiez uzyte do statycznego obciazania pras mechanicznych.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie hydrauliczne do próbnego obcia¬ zania naciskiem i praca pras mechanicznych, dzialajace na zasadzie sterowanego dlawienia wyplywu cieczy spod tloka umieszczonego w ma¬ sywnym korpusie i poruszanego suwakiem obcia¬ zonej prasy, znamienne tym, ze ma pneumatyczny cylinder (23b) z umieszczonym w nim uszczelnio¬ nym i oddzielajacym przestrzen ze sprezonym po¬ wietrzem od otoczenia tlokiem (25b) polaczonym za pomoca tloczyska (21b) z rolka (19) toczaca sie po dzwigni (16), o która opiera sie trzpien (7) polaczony dowolnym znanym sposobem z rolka (6) toczaca sie po- krzywce (5) polaczonej wymiennie dowolnym znanym sposobem z glównym tlokiem (2) urzadzenia, na który wywiera nacisk suwak prasy, przy czym o wymieniona dzwignie (16) opiera sie równiez oporowa koncówka (12) polaczona nasta¬ wnie dowolnym znanym sposobem z elementem dlawiacym (9) wyplyw cieczy roboczej spod glów¬ nego tloka (2). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze na przewodzie doprowadzajacym sprezone po¬ wietrze do pneumatycznego cylindra (23b) umie¬ szczony jest zawór redukcyjny (30) i zawór trój- drogowy (31) z zapadkowym ryglowaniem elementu przesterowujacego, który w polozeniu normalnym otwiera wylot z pneumatycznego cylindra (23b) do atmosfery. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, ze do przestrzeni cisnieniowej pneumatycz¬ nego cylindra (23b) przylaczony jest zawór dla¬ wiacy (37) laczy te przestrzen z atmosfera. 4. Urzadzenie hydrauliczne- do próbnego obcia¬ zania naciskiem i praca pras mechanicznych, dzia¬ lajace na zasadzie sterowanego dlawienia wyplywu cieczy spod tloka umieszczonego w masywnym kor¬ pusie i poruszanego suwakiem obciazanej prasy, znamienne tym, ze ma pneumatyczny cylinder (24), w którym umieszczony jest grzybek (26b) dociska¬ ny sprezyna (27) do stozkowej powierzchni pneu¬ matycznego cylindra (24) i polaczony za pomoca trzpienia (22) z rolka (19) toczaca sie po dzwigni (16), o która opiera sie oporowa koncówka (12) polaczona nastawnie dowolnym znanym sposobem z elementem dlawiacym (9) wyplyw cieczy robo¬ czej spod glównego tloka (2). 5. Urzadzenie wedlug zastrz. 4, znamienne tym, ze na przewodzie doprowadzajacym sprezone po¬ wietrze do pneumatycznego cylindra (24) umie¬ szczony jest zawór redukcyjny (30) i zawór trój- drogowy (31) z zapadkowym ryglowaniem elementu przesterowujacego, który w polozeniu normalnymtum otwiera wylot z tego pneumatycznego cylindra do atmosfery. 6. Urzadzenie wedlug. zastrz. 4 albo 5, mamien- ne tym, ze do przestrzeni cisnieniowej pneuma¬ tycznego cylindra (24) przylaczony jest zawór dla¬ wiacy (37) laczacy te przestrzen z atmosfera. 7. Urzadzenie hyrauliczne do próbnego obcia¬ zania naciskiem i praca pras mechanicznych, dzia¬ lajace na zasadzie sterowanego dlawienia wyplywu cieczy spod tloka umieszczonego w masywnym kor¬ pusie i poruszanego suwakiem obciazanej prasy, znamienne -tym, ze ma pneumayczny cylinder (23a) z umieszczonym w nim uszczelnionym i oddziela¬ jacym przestrzen ze sprezonym powietrzem od oto¬ czenia tlokiem (25a) z duzymi otworami zamyka¬ nymi grzybkiem (26a) dociskanym sprezyna (27) do tloka (25*), a tlok (25a) jest dociskany do grzyb¬ ka (26a) nakretka <29) poprzez tuleje (28) nakla¬ dana na przedluzone tloczysko (2la) zakonczone rolka (19) toczaca sie po dzwigni (16), o która opie¬ ra sie trzpien <7) polaczony dowolnym znanym spo¬ sobem z rolka (6) toczaca sie po krzywce (5) pola¬ czonej wymiennie dowolnym znanym sposobem z glównym tlokiem (2) urzadzenia, na który wywiera nacinsk suwak prasy, przy czym o wymieniona • dzwignie (16) opiera sie równiez oporowa kon¬ cówka (12) polaczona nastawnie dowolnym znanym sposobem z elementem dlawiacym (9) wyplyw cieczy roboczej spod glównego tloka. 10 8. Urzadzenie wedlug zastrz. 7, znamienne tym, ze na przewodzie doprowadzajacym sprezone po¬ wietrze do pneumatycznego cylindra (23a) jest umieszczony zawór redukcyjny (30) i zawór trój- drogowy (31) z zapadkowym ryglowaniem eleme- 15 ntu przesterowujaicego, który w polozeniu norma¬ lnym otwiera wylot z tego pneumatycznego cylin¬ dra (23a) do atmosfery. 9, Urzadzenie wedlug. zatrz, 7 albo 8, znamienne tym, ze do przestrzeni cisnieniowej pneumatycznego ao cylindra (23a) jest przylaczony zawór dlawiacy (37) laczacy te przestrzen z atmosfera. <«M/W* k/////////m fic.f124 380 <§h-c£i-<|. \sl zkm!?jL \&\&&i\2L\£l Fe2124386 37 32 Fig. 3 Fig. 4 LZGraf. Z-d Nr 2 — 1398/85 85 egz. A-4 Cmi IN il PL