% Wynalazek dotyczy drezyny silnikowej i ma na celu wykonanie takiej drezyny, która mimo prostej konstrukcji pozwala¬ laby w szerokich granicach na latwe prze¬ stawianie lozysk i dokladne nastawianie, wzglednie naprezanie przekladni, i która moglaby byc latwo uruchomiana i obslugi¬ wana nawet przez osoby niewykwalifiko¬ wane.Wedlug wynalazku cel ten osiaga sie wT taki sposób, ze wal, na którym sa osa¬ dzone kola pojazdu, jest przegubowo osa¬ dzony w ramie pojazdu, wpoprzek pojazdu i moze byc zamocowywany w polozeniach odchylonych. Oprócz tego drezyna silniko¬ wa wedlug wynalazku posiada urzadzenie napedzajace, poruszane recznie lub noznie, i urzadzenie sprzegajace, umozliwiajace sprzeganie urzadzenia napedzajacego z sil¬ nikiem dla uruchomiania tego ostatniego oraz umozliwiajace sprzeganie urzadzenia napedzajacego z kolami napednemi po¬ jazdu.Na rysunku jest przedstawiona jako przyklad wykonania wynalazku drezyna silnikowa. Fig. 1 przedstawia w widoku zboku mechanizm napedny drezyny silni¬ kowej z walem napednym; fig. 2 przedsta¬ wia czesc ukladu lozysk walu napednego w przekroju podluznym i w wiekszej ska¬ li; fig. 3 przedstawia przekrój wedlug linji /// — /// (fig. 2); fig. 4 przedstawia przekrój wedlug linji IV — IV (fig. 2).Na fig. 5 jest przedstawiony w wiekszej skali przekrój podluzny mechanizmu na¬ pednego, wzdluz walu napednego.1 Oznacza wal napedny pojazdu; 2, 3, 4, 5 *— lozyska walu flapednego; 6, 7 — kola napedne pojazdu..Pojazd jest zaopatrzony w silnik, nie- przedstawiony na rysunku, napedzajacy kolo lancuchowe 10. Ponadto pojazd po¬ siada urzadzenie napedzajace x, porusza¬ ne recznie lub noznie- Na przedstawionym przykladzie wykonania urzadzenie nape¬ dzajace jest dostosowane do napedu noz¬ nego i sklada sie z dowolnie w drezynie o- sadzonego walui 12, na którym sa zaklino¬ wane kolo lancuchowe 13 i korby 14, 15, skierowane w przeciwnych kierunkach. Na korbach sa osadzone pedaly 16, 17.Wal napedny 1 jest przegubowo osa¬ dzony w ramie pojazdu na osi A — A, biegnacej wpoprzek pojazdu i moze byc zamocowywany w polozeniach odchylo¬ nych. Przegubowe osadzenie walu 1 moze byc urzeczywistnionie w najróznorodniej- szy sposób. Na przedstawionym przykla¬ dzie wykonania lozyska 2 i 5 sa osadzone na ramionach 70, polaczonych przegubo¬ wo ze wspornikami 73 zapomoca sworzni 72, umieszczonych na osi A — A. Ramiona 70 posiadaja wyciecia 74, przez które prze¬ chodza sruby zamocowujace 75. Wyciecia 74 sa lukowe i srodek ich krzywizny znaj¬ duje sie na osi sworzni 72. Wsporniki 73 sa przymocowane do poprzecznej rury ra¬ mowej 77.Lozyska 3, 4 posiadaja czopy nastaw- cze 80, osadzone przesuwalnie w tulejach 81. Tuleje 8/ sa przy jednym ze swych konców uksztaltowane jako pochwy zaci¬ skowe; w tym celu posiadaja wyciecie 82 (fig. 4), po którego obydwu stronach sa przewidziane ucha 83 do srub zaciskowych 84. Tuleje 81 sa zaopatrzone w1 pochwe za¬ ciskowa 87, której otwór skierowany jest prostopadle do otworu tulei 81. 88 oznacza srufby zaciskowe pochew zaciskowych 87.Lozyska 3, 4 moga sie obracac koto osi B— B, równoleglej do osi A — A.Kolo lancuchowe 10 (fig. 1) nape¬ dza za posrednictwem lancucha 20 kolo lancuchowe 21, którego piasta 22 (fig. 5) moze sie swobodnie obracac na wale na- pednym 1. Kolo lancuchowte 13 (fig. 1) przenosi ruch zapomoca Lancucha 24 na kolo zebate 25, którego piasta moze sie swobodnie obracac na wale napednym 1.Pojazd posiada urzadzenie sprzegajace y (fig- 5), które sklada sie z dwóch sprze¬ giel y' i y" i ma na celu sprzeganie urza¬ dzenia napedzajacego x (fig. 1) z silnikiem albo z walem napednym /. Sprzeglo y slu¬ zy do laczenia urzadzenia napedzajacego x z silnikiem, a sprzeglo y" sluzy do lacze¬ nia urzadzenia napedzajacego x z walem napednym 1. Siprzeglo y* dziala tylko w czasie obrotu—kola 25 w jednym kierunku, zas sprzeglo y" dziala w czasie obrotu—ko¬ la 25 w obydwóch kierunkach. Sprzeglo y stanowi sprzeglo klowe o klach sprzega¬ jacych 30, 31, wznoszacych sie skosnie ku górze w kierunku obrotu. Kly sprzegajace 30 sa wykonane na jednej z krawedzi tu¬ lei 34, osadzonej przesuwnie na piascie 26 zapomoca klina 35 i zlobka 36. Kly sprze¬ gajace 31 sa wykonane na jednej z krawe¬ dzi piasty 22.Sprzeglo y" stanowi równiez sprzeglo klowe. Kly 40 sa wykonane na krawedzi tulei 44, osadzonej przesuwnie na piascie 26 zapomoca klina 45 i zlobka 46. Kly 41 sa wykonane na piascie 48 tarczy hamulco¬ wej 49, zaklinowanej na wale 1. Tuleje sprzegajace 34, 44 sa ze soba polaczone drazkiem 50, który przechodzi przez otwór 51 w kole lancuchowem 25.Na jedna z tulei sprzegajacych 34, 44 (w przedstawionym przykladzie wykona¬ nia na tuleje 44) dziala mechanizm wla¬ czajacy, zapomoca którego mozna na zmia¬ ne wlaczac i wylaczac sprzegla y i y".Mechanizm wlaczajacy sklada sie z obra¬ cajacej sie kolo osi 54 (fig. 5) dzwigni 55, której jedno ramie zaskakuje w pierscie¬ niowe wyzlobienie 56 tulei 44. Drugie ra¬ mie dzwigni 55 posiada ksztalt uchwytu. — 2 —Miedzy kolem lancuchowem 21 a wa¬ lem napednym 1 jest przewidziane sprze¬ glo z, umozliwiajace naped walu 1 zapo- moca silnika. Sprzeglo z (fig, 5) stanowi sprzeglo plytkowe, którego plytki 60 sa sciskane zapomoca sprezyny 61. Wlacza¬ nie i wylaczanie sprzegla z moze sie od¬ bywac zapomoca dzwigni 63, obracajacej sie dokola czopa 64. Czolowa powierzch¬ nia piasty dzwigni 63 posiada skosne pla¬ szczyzny sterujace 65, które podczas obro¬ tu dzwigni 63 nasuwaja sie, wzglednie zsu¬ waja sie z ulozonych nieruchomo pla¬ szczyzn sterujacych 66.Polozenie czesci mechanizmu napedne- go, przedstawione na fig. 1 i 2, odpowiada napedowi walu 1 przez silnik pojazdu.Sprzeglo z jest wlaczone, a obydwa sprze¬ gla y i y" sa wylaczone. (Dzwignia wlacza¬ jaca 55 zajmuje polozenie posrednie III (fig. 1). Ruch silnika zostaje przenoszony z kola lancuchowego 10 przez lancuch 20, kolo lancuchowe 21 i sprzeglo z na wal napedny 1.Do uruchomienia silnika zapomoca u- rzadzenia napedzajacego x wystarczy przesunac dzwignie 55 do polozenia /. W polozeniu tern zostaje wlaczone sprzeglo y. Jednoczesnie nalezy wylaczyc sprzeglo z przez obrót dzwigni wylaczajacej 63.Wprawiajac w ruch zapomoca pedalów 16, 17 kolo lancuchowe 13, a jednoczesnie cze¬ sci 24, 25, 26, 35, 36, 34, 30, 31, 22, 21, 20, uruchomia sie kolo lancuchowe 10 oraz silnik. Gdy silnik zacznie dzialac, wówczas obraca on kolo 21 wraz z tuleja 22 i kla¬ mi 31 szybciej, niz obraca sie tuleja 34 wraz z klami 30. Skosne powierzch¬ nie 3V klów 31 wystepuja przytern ze skosnych powierzchni 30* klów 30 i wy¬ woluja samoczynne wylaczenie sprze¬ gla y i powrót dzwigni wlaczajacej 55 do posredniego polozenia ///. Jezeli dre¬ zyna ma byc poruszana napedem noz¬ nym, to dzwignie wlaczajaca 55 nalezy przesunac do polozenia //. Dzieki temu zostaje wlaczone sprzeglo y", wskutek czego ruch obrotowy kola lancuchowego 13 przenosi sie zapomoca czesci 24, 25,26, 45, 46, 44, 40, 41, 48 na wal napedny /. W po¬ lozeniu // dzwigni 55 sprzeglo z moze byc wlaczone lulb wylaczone. Gdy sprzeglo z jest wlaczone, nastepuje naped mieszany, t. j., ze wal napedny 1 zostaje poruszany zarówno przez silnik, fak i sila nóg. Gdy sprzeglo z jest wylaczone, wówczas istnie¬ je tylko naped nozny w kierunku jazdy naprzód luJb wstecz.Niniejszy wynalazek pozwala równiez na uruchomianie silnika przy pomocy sily zywej poruszajacego sie pojazdu. W tym celu nalezy przesunac dzwignie wlaczaja¬ ca 55 do polozenia /// i wlaczyc sfprzeglo z.Po rozluznieniu srub ustawcrych 75 i srub zaciskowych 84, 88 mozna obrócic wal napedny 1 i kola pojazdu 6, 7 dokola osi A — A. Podczas tego obrotu ramiona 70 obracaja sie dokola sworzni 72, a czesci podpierajace 80, 81 — dokola rury ramo¬ wej 77, przyczem czesci te 80, 81 zostaja wsuniete jedne w drugie. Dzieki dokrece¬ niu srub 75, 84, 88 mozna ustalic lozyska 2, 3, 4, 5 w nadanem im polozeniu.Urzadzenie to pozwala na dowolne na¬ stawienie lozysk 2, 3, 4, 5 walu 1 i ponadto na naprezanie ciegien 20, 24 przekladni. 0 ile przekladnie skladaja sie, np. z zaze¬ biajacych sie ze soba kól zebatych, wów¬ czas dzieki przestawieniu walu 1 mozna takze wyrównac ewentualny luz kól zeba¬ tych, f ¦ PL