PL117446B2 - Set of samples for tribologic examinations - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazkujest zespólpróbek do badantribologkznych, a zwlaszcza do badan odpornosci na zuzycie metoda slizgowa wspólpracujacych ze soba elementów maszyn.Wedlug znanego stanu techniki do badan tribologicznych modelujacych w sposób wzgledny wplyw naturalnego srodowiska, a zwlaszcza przy badaniu odpornosci na zuzycie metoda slizgowa wspólpracuja¬ cych ze soba elementów maszyn, stosuje sie zazwyczaj dwa zespoly próbek, z których jedne wykonane sa w postaci zamocowanych obrotowo pierscieni kolowych, odpowiadajace katowi 90°. W trakcie przeprowadza¬ nych badan odpornosci na zuzycie metoda slizgowa próbki segmentowe dociskane sa cala powierzchnia luków wewnetrznych do zewnetrznych obwodowych powierzchni próbek pierscieniowych wykonujacych ruch obrotowy (Komitet Budowy Maszyn Polskiej Akademii Nauk, Sekcja Tarcia, Zuzycia i Smarowania: Zagadnienie tarcia, zuzycia i smarowania —próbki typu Amsler'a z, 6/70, ss. 205-240, PWN Warszawa oraz patent tymczasowy PRL nr 102802 w Int. Cl,2C01N 19/02).Zgodnie z istota wynalazku wspólpracujaca z próbka pierscieniowa segmentowa próbke stanowi wycinek pierscienia kolowego, w którego luku wewnetrznym znajduje sie symetrycznie usytuowane wyjecie dzielace badana powierzchnie na dwa odrebne jej fragmenty, przy czym segmentowa próbka posiada symetrycznie wykonane w jej zewnetrznym luku wglebienie pod kulke, poprzez która posrednio oddzialy- wuje na nia sworzen pionowego docisku.W wariancie zastepczym wedlug rozwiazania wspólpracujaca z próbka pierscieniowa segmentowa próbke imituja dwie mocowane, najlepiej w sposób trwaly, w segmencie pierscieniowym rozstawione symetrycznie o kat a=60° wkladki.Zastosowany w rozwiazaniu wedlug wynalazku rozdzial powierzchni tarcia na dwie usytuowane wzaje¬ mnie do siebie pod katem 60°, przy stosowanym obfitym smarowaniu i róznej temperaturze smarujacego medium, pozwala na uzyskanie tarcia granicznego.Przedmiot wynalazku, lacznie zjego odmiana, uwidoczniony jest na rysunku, na którym fig. 1 przedsta¬ wia wspólpracujace próbki w widoku z boku, fig. 2 te same próbki widziane w przekroju, a fig. 3 wariant zastepczy próbek w widoku z boku i fig. 4 przekrój obu wsplpracujacych próbek wedlug odmiany rozwiaza¬ nia wzdluz plaszczyzn A—A.Jak przedstawiono na rysunku wedlug podstawowego rozwiazania jeden z badanych materialów reprezentuje próbka wykonana w ksztalcie pierscienia kolowego 1, a drugi segmentowa próbka 2 stanowiaca wycinek pierscienia kolowego, w którego luku wewnetrznym wykonano symetrycznie usytuowane wyjecie 3 dzielace badana powierzchnie na dwa fragmenty 4 i 4. Zastosowana próbka segmentowa 2 posiada na luku zewnetrznym 5 symetrycznie usytuowane wglebienie 6.2 117446 W wariancie zastepczym rozwiazania segmentowa próbke 2 zastapiono segmentem pierscieniowym 7, w którego wewnetrznej powierzchni lukowej 8 znajdujasie symetrycznie rozlozone o kat a = 60° dwa wyjecia 9 i 9 do mocowania, najlepiej w sposób trwaly, wkladek 10 i IV wykonanych z badanego wspólpracujacego materialu.W trakcie przeprowadzanych badan tribologicznych odpornosci na zuzycie metoda slizgowa materia¬ lów wspólpracujacych ze soba elementów maszyn próbkom pierscieniowym 1 zamocowanym rozstawnie na trzpieniu 11 zostaje nadany ruch obrotowry, podczas gdy próbki segmentowe 2 podlegaja, posrednio poprzez kulki 12, dociskowi sworzniami 13.Rozwiazanie wedlug wariantu zastepczego charakteryzuje sie tym, ze do obracajacych sie próbek pierscieniowych 1 dociskane sa, posrednio poprzez kulki 12, sworzniami 13 wkladki 10, i 10" mocowane we wlasciwym segmencie pierscieniowym 7.Zastosowanie posredniego docisku poprzez kulki 12 sworzniami 13 próbek segmentowych 2, wzglednie pierscieniowych segmentów 7 z zamocowanymi wlasciwymi wkladkami 10 i 10', pozwala dodatkowo na zapewnienie samonastawnosci prebek badanych wspólpracujacych ze soba materialów elementów maszyn.Zastrzezenia patentowe 1. Zespól próbek do badan tribologicznych, a zwlaszcza materialów wspólpracujacych czesci maszyn i róznych osrodków smarujacych oraz wplywu na nie naturalnego srodowiska, znamienny tym, ze wspólpracu¬ jaca z próbka pierscieniowa (1) segmentowa próbke (2) stanowi wycinek pierscienia kolowego, w którego luku wewnetrznym znajduje sie symetrycznie usytuowane wyjecie (3) dzielace badana powierzchnie na dwa odrebne jej fragmenty (4, 4!). 2. Zespól próbek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze segmentowa próbka (2) posiada symetrycznie wykonane w zewnetrznym luku (5) wglebienie (6) pod kulke (12) poprzez która posrednio oddzialywuje sworzen pionowego docisku (13). 3. Zespól próbek do badan tribologicznych, a zwlaszcza materialów wspólpracujacych czesci maszyn i róznych osrodków smarujacych oraz wplywu na nie naturalnego srodowiska, znamienny tym, ze wspólpracu¬ jaca z próbka pierscieniowa (1) segmentowa próbke imituja dwie mocowane, najlepiej w sposób trwaly, w segmencie pierscieniowym (7) i rozstawione symetrycznie o kat o=60° wkladki (10,10^. 4. Zespól próbek wedlug zastrz. 3, znamienny tym, ze segment pierscienowy (7) posiada symetrycznie wykonane w zewnetrznym luku (5) wglebnie (6*) pod kulke (12) poprzez która posrednio oddzialywuje sworzen pionowego docisku (13).117 446 PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Zespól próbek do badan tribologicznych, a zwlaszcza materialów wspólpracujacych czesci maszyn i róznych osrodków smarujacych oraz wplywu na nie naturalnego srodowiska, znamienny tym, ze wspólpracu¬ jaca z próbka pierscieniowa (1) segmentowa próbke (2) stanowi wycinek pierscienia kolowego, w którego luku wewnetrznym znajduje sie symetrycznie usytuowane wyjecie (3) dzielace badana powierzchnie na dwa odrebne jej fragmenty (4, 4!).
2. 2. Zespól próbek wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze segmentowa próbka (2) posiada symetrycznie wykonane w zewnetrznym luku (5) wglebienie (6) pod kulke (12) poprzez która posrednio oddzialywuje sworzen pionowego docisku (13).
3. 3. Zespól próbek do badan tribologicznych, a zwlaszcza materialów wspólpracujacych czesci maszyn i róznych osrodków smarujacych oraz wplywu na nie naturalnego srodowiska, znamienny tym, ze wspólpracu¬ jaca z próbka pierscieniowa (1) segmentowa próbke imituja dwie mocowane, najlepiej w sposób trwaly, w segmencie pierscieniowym (7) i rozstawione symetrycznie o kat o=60° wkladki (10,10^.
4. 4. Zespól próbek wedlug zastrz. 3, znamienny tym, ze segment pierscienowy (7) posiada symetrycznie wykonane w zewnetrznym luku (5) wglebnie (6*) pod kulke (12) poprzez która posrednio oddzialywuje sworzen pionowego docisku (13).117 446 PL