Przedmiotem wynalazku jest sposób zabezpieczenia instalacji podsadzki hydraulicznej pized awariami, jak np. rozerwaniem, powstawaniem tak zwanego „korka", nieszczelnosciami itp. Przedmiotem wynalazku jest równiez urzadzenie zabezpieczajace instalacje podsadzki hydraulicznej przed tymi awariami, zabudowane w tenrurociag. l Stan techniki. Celem zabezpieczenia kopalnianej instalacji podsadzkowej przed rozerwaniem w przypadku powstania niedroznosci w postaci tzw. „korka" wbudowuje sie w rurociag, w poblizu miejsc podsadzania, urza¬ dzenia, które sygnalizuja sygnalem akustycznym o wzroscie lub spadku cisnienia mieszaniny podsadzkowej.Sposób ten informuje obsluge podsadzkowni o zaistnialej awarii, która podejmuje decyzje o sposobie jej likwidacji.Znane jest równiez urzadzenie zabezpieczajace instalacje podsadzkowa wedlug patentu tymczasowego PRL nr 90644. Urzadzenie to zabudowane jest w rurociagu podsadzkowym na podszybiu i w przypadku np. zatkania rurociagu „korkiem", samoczynnie wylacza dozownik piasku w podsadzkowni. Urzadzenie to posiada dwa ukla¬ dy automatyki niskiego i wysokiego cisnienia, które wspólpracuja z czujnikami cisnienia zabudowanymi za kola¬ nem rurociagu glównego. Urzadzenie sygnalizuje o powstaniu„korka" sygnalem swietlnym na pulpicie sterowa¬ nia podsadzka, wylaczajac jednoczesnie automatyke przygotowania mieszaniny podsadzkowej.Wymienione sposoby i urzadzenia nie znalazly pelnego zastosowania w praktyce ze wzgledu na niedosko¬ nalosc techniczna czujników cisnienia a tym samym trudnosci z pomiarem cisnienia roboczego w instalacjach podsadzkowych oraz zawodnosc proponowanych rozwiazan. Dotychczas nie znany jest pewny, dokladny i nieza¬ wodny sposób pomiaru cisnienia roboczego mieszaniny podsadzkowej w rurociagach. Potrzeba opracowania spo¬ sobu zabezpieczenia instalacji podsadzki hydraulicznej przed awariami wynika z duzej pracochlonnosci oraz kosztów ich usuwania oraz duzych strat jakie te awarie powoduja, szczególnie w glebokich kopalniach. Równiez w niektórych przypadkach awarie w instalacji podsadzkowej moga stanowic bezposrednie zagrozenie dla zalogi i urzadzen podsadzkowych.Istota wynalazku. Sposób wedlug wynalazku polega na tym, ze prowadzi sie analize szybkosci zmian2 115 928 poziomu mieszaniny podsadzkowej w leju podsadzkowym. W tym celu porównywuje sie przyrosty szybkosci zmian poziomu mieszaniny podsadzkowej z zadanymi wartosciami granicznymi za pomoca identyfikatora awarii.Sygnal wyjsciowy z identyfikatora awarii, w zaprogramowany sposób, przesterowywuje odpowiednio dozowanie skladników mieszaniny podsadzkowej oraz steruje zaworami zainstalowanymi w rurociagu podsadzkowym urza¬ dzen zabezpieczajacych.Urzadzeniem do stosowania sposobu wedlug wynalazku, jest zawór klapowy zainstalowany na trójniku wbudowanym w rurociag podsadzkowy. Ujscie tego zaworu jest usytuowane w korpusie i jest zamkniete wychylnym zawieradlem w postaci klapy o ksztalcie wycinka pobocznicy walca, które swymi powierzchniami uszczelniajacymi w stanie zamknietym szczelnie przylegaja do gniazda zaworu równiez o ksztalcie wycinka wal¬ ca.Zawieradlo zawieszone jest na ramionach osadzonych na mimosrodowym walku, przegubowo osadzonym w sciankach korpusu, a na tym walku osadzone sa dzwignie laczace zawieradlo z organem roboczym sterowa¬ nym identyfikatorem awarii.Sposób zabezpieczenia instalacji podsadzki hydraulicznej przed awariami, oraz urzadzenie do stosowania tego sposobu jest przedstawiony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schematycznie instalacje podsadzki hydraulicznej oraz przebiegu sygnalów, fig. 2 - widok ogólny zaworu klapowego, fig. 3 — przekrój przez zawiera¬ dlo klapowe w widoku z boku, fig. 4 — przekrój przez zawieradlo klapowe w widoku od góry, fig. 5 — szczegól „a" na fig. 3, fig. 6 - szczegól „b" na fig. 3.W schemacie przedstawionym na fig. 1 indentyfikator awarii 1 otrzymuje sygnal opisujacy poziom miesza¬ niny podsadzkowej w leju podsadzkowym 2 mierzony poziomomierzem elektronicznym 3 oraz ilosci wody i piasku dozowanych do leja podsadzkowego 2 dozownikami 4. W przypadku wystapienia awarii w instalacji podsadzki hydraulicznej sygnal z identyfikatora 1 przekazywany jest do bloku sterowniczego 5, skad w zaprogra¬ mowany sposób sa sterowane urzadzenia zabezpieczajace 6 zabudowane w rurociagu podsadzkowym 7. Jednocze¬ snie z bloku sterowniczego 5 jest przesylany sygnal sterujacy do bloku automatyki 8, powodujacy unieruchomie¬ nie dozowników 4 piasku i zwiekszenie ilosci dozowanej wody. Otwarcie urzadzenia zabezpieczajacego 6 powo¬ duje wyrzucenie z instalacji podsadzki hydraulicznej mieszaniny podsadzkowej, która kieruje sie rurociagiem 9 do specjalnie przygotowanej zrzutowej komory 10.Urzadzenie zabezpieczajace 6 (fig. 1 i 2) polaczone jest z rurociagiem podsadzkowym 7 za pomoca trójni¬ ka 12. Stanowi je zawór klapowy, którego ujscie jest usytuowane w korpusie 11 korzystnie o ksztalcie walca, zamknietego od góry denkiem 13, a u dolu zwezajacym sie stozkowo przewodem zakonczonym polaczeniem kolnierzowym 14, do którego przymocowany jest rurociag 9, odprowadzajacy mieszanine podsadzkowa do kom¬ ory zrzutowej 10. Z boku korpusu 11, osadzona jest druga rura zakonczona polaczeniem kolnierzowym 15, do którego przymocowany jest przewód cisnieniowy 16. Wylot przewodu cisnieniowego 16 zakonczony jest gnia¬ zdem 17 (fig. 5) zaworu klapowego. Do gniazda 17 przylega zawieradlo 18 zaworu klapowego w ksztalcie wycinka walca. Zawieradlo 18 zawieszone jest na ramionach 19 osadzonych na mimosrodowym walku 20 przegubowo osadzonym w sciankach korpusu 11. Na tym walku osadzone sa równiez dzwignie 21 laczace zawieradlo 18 z organem roboczym 22, np. silownikiem hydraulicznym, sterowanym identyfikatorem awarii 1.Na sygnal zdalny z identyfikatora awarii 1 lub z dyspozytorni podsadzkowni,za posrednictwem instalacji steruja¬ cej niepokazanej na rysunku, uruchamia sie organ roboczy 22, który powoduje otwarcie zawieradla 18 zaworu klapowego urzadzenia zabezpieczajacego. Material podsadzkowy wyplywa poprzez rure 9, podlaczona do korpu¬ su 11 kolnierzem 15, do komory zrzutowej 10 (fig. 1). Zamykanie zawieradla 18 odbywa sie analogicznie równiez na sygnal zdalny.Podczas zamykania zaworu klapowego jego zawieradlo 18, slizgajac sie po powierzchni uszczelniajacej gniazda 17, usuwa wszystkie znajdujace sie na niej zanieczyszczenia, zas po pelnym zamknieciu wylotu zaworu, dzieki mimosrodowemu wykonaniu czopów walu 20, zawieradlo 18 jest szczelnie dociskane do powierzchni uszczelniajacych gniazda 17. Takwykonany zawór umozliwia wielokrotne otwieranie i zamykanie zawieradla 18 i upuszczanie mieszaniny podsadzkowej oraz zapewnia szczelnosc rurociagu podsadzkowego 7.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób zabezpieczenia instalacji podsadzki hydraulicznej, przed awariami, spowodowanymi zatykaniem, peknieciem lub nieszczelnosciami rurociagu podsadzkowego, znamienny tym, ze prowadzi sie analize szybkosci zmian poziomu mieszaniny podsadzkowej w leju podsadzkowym (2), przez porównywanie przyrostu szybkosci zmian poziomu z zadanymi wartosciami granicznymi za pomoca identyfikatora awarii (1) oraz w zapro¬ gramowany sposób jego sygnalem wyjsciowym przesterowywuje sie odpowiednio dozowanie skladników miesza-115928 3 niny podsadzkowej i steruje co najmniej jednym urzadzeniem zabezpieczajacym (6), którego klapowy zawór zabudowywany jest w rurociagu podsadzkowym (7). 2. Urzadzenie do zabezpieczenia instalacji podsadzki hydraulicznej, przed awariami spowodowanymi zaty¬ kaniem, peknieciem lub nieszczelnosciami rurociagu podsadzkowego, usytuowane na trójniku wbudowanym w rurociag podsadzkowy, znamienne tym, ze ujscie odgalezienia rurociagu, usytuowane w korpusie (11) zamkniete jest zaworem klapowym, którego zawieradlo (18) w postaci klapy wychylnej o ksztalcie wycinka pobocznicy walca swymi powierzchniami uszczelniajacymi, w stanie zamknietym szczelnie przylega do gniazda (17) zaworu równiez o ksztalcie wycinka walca, przy czym zawieradlo (18) zawieszone jest na ramionach (19) osadzonych na mimosrodowym walku (20), przegubowo osadzonym w sciankach korpusu (11) i na tym walku osadzone sa równiez dzwignie (21) laczace zawieradlo (18) z organem roboczym (22) sterowanym identyfikato¬ rem awarii (1). a ¦J aii &¦ k X -J L- -^ ^ U fig.l ^JL115 928 * IL «g3 Prac. Poligraf. UP PRL naklad 120+18 Cena 45 zl PL