Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do zdalnego zalaczania i wylaczenia maszyn, zwlaszcza przenosni¬ ków kopalnianych tasmowych do przewozu ludzi, badz tez kombajnów i innych pojazdów poruszajacych sie wzdluz ustalonego toru.Dotychczas do zatrzymania przenosnika z dowolnego miejsca trasy stosuje sie wylaczniki awaryjne,powo¬ dujace przerwanie obwodu sterowania. Znane sa segmentowe wylaczniki awaryjne w postaci odcinków przewodu rozmieszczonych wzdluz trasy przenosnika i polaczonych ze soba za pomoca zlaczy. Zyly przewodu sa wlaczo¬ ne w obwód bezpieczenstwa kopalnianego wylacznika stycznikowego. Rozlaczenie dowolnego zlacza przez pociagniecie za przewód przerywa obwód sterowania, a tym samym zatrzymuje przenosnik.Znane sa równiez wylaczniki awaryjne, skladajace sie z nadajników zainstalowanych w pewnych odstepach wzdluz trasy przenosnika. Nadajniki sa polaczone ze soba odcinkami stalowej linki, a znajdujace sie w ich wnetrzu normalnie zamkniete zestyki sa wlaczone w obwód bezpieczenstwa stycznikowego wylacznika.Zatrzymanie przenosnika nastepuje po pociagnieciu za linke, powodujacym otwarcie zestyku zamknietego obwo¬ du bezpieczenstwa.Zastosowanie tego typu wylaczników wymaga specjalnych konstrukcji zawieszajacych odcinki przewodu lub linke oraz pracochlonnego montazu calego obwodu. Obwód sterujacy o tak skomplikowanej budowie jest przy tym zawodny, obnizajac bezpieczenstwo pracy, zwlaszcza w przypadku przenosników kopalnianych do przewozu ludzi.Ponadto ponowne przygotowanie przenosnika do pracy wymaga zlaczenia dwóch czesci zlacza wylacznika segmentowego lub zamkniecia zestyków nadajnika, a samo uruchomienie przenosnika moze nastapic tylko w miejscu umieszczenia silnika.Powyzsze wady i niedogodnosci udalo sie usunac przez zastosowanie jako urzadzenie do zdalnego zalacza¬ nia i wylaczania maszyn lasera emitujacego wiazke promieniowania widzialnego oraz umieszczonego na drodze tej wiazki, w dowolnej odleglosci od lasera, ukladu optyczno-elektronicznego reagujacego na odpowiednia ampli¬ tudowa modulacje wiazki laserowej.2 115451 Uklad optyczno-elektroniczny ma czuly optycznie element polaczony poprzez czlon wzmacniajaco-for- mujacy z bramkami. Pierwsza bramka jest dolaczona poprzez licznik do wejscia kasujacego przerzutnika, pola¬ czonego bezposrednio z druga bramka i poprzez wzmacniacz mocy z wykonawczym przekaznikiem.Ponadto pomiedzy pierwsza bramke i kasujacy pTzerzutnik wlaczony jest czlon opózniajacy, a pomiedzy wyjscie tego przerzutnika i druga bramke kolejny czlon opózniajacy. Czlon opózniajacy jest polaczony poprzez czlon sumujacy z licznikiem, do którego równiez poprzez ten czlon sumujacy jest dolaczony nastepny czlon opózniajacy polaczony z wyjsciem kasujacego przerzutnika oraz czlon samoczynnego kasowania.Urzadzenie wedlug wynalazku wylacza przenosnik, kombajn lub inny pojazd na przyklad przy jednokrot¬ nym przeslonieciu laserowej wiazki, a przykladowo trzykrotne przesloniecie wiazki powoduje ich zalaczenie.Urzadzenie jest niezawodne, przez co zwieksza w sposób zasadniczy bezpieczenstwo pracy, a przy tym jest proste w instalowaniu i wygodne w uzyciu.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladowym wykonaniu na rysunku, przedstawiajacym sche¬ matycznie urzadzenie do zdalnego zalaczania i wylaczania maszyn.Urzadzenie do zdalnego laserowego zlaczania i wylaczania maszyn, zwlaszcza przenosników kopalnianych, zawiera laser 1 najkorzystniej ognioszczelny umieszczony z jednej strony wyrobiska oraz optyczno-elektroniczny uklad 2 umieszczony po przeciwnej stronie wyrobiska i sterowany odpowiednio modulowana amplitudowo laserowa wiazka 3. Uklad 2 sklada sie z czulego optycznie elementu 4 polaczonego z czlonem wzmacniajaco- formujacym 5, który z kolei polaczony jest z bramkami 6 i 7, z których druga bramka 7 podtrzymujaca wylacze¬ nie wykonawczego przekaznika 8 dolaczonajest do wejscia kasujacego przerzutnika 9. Pierwsza bramka 6 pola¬ czona jest z przerzutnikiem 9 poprzez licznik 10.Z wyjscia pierwszej bramki 6 wyprowadzony jest równiez czlon opózniajacy 11, natomiast miedzy wyjscie przerzutnika 9 i druga bramke 7 wlaczony jest kolejny czlon opózniajacy 12. Czlon opózniajacy 11 oraz nastepny czlon opózniajacy 13, wyprowadzony z wyjscia przerzutnika 9, poprzez czlon sumujacy 14 dolaczone sa do licznika 10, do którego równiez poprzez ten czlon sumujacy 14 dolaczony jest czlon samoczynnego kasowania 15. Przed wykonawczym przekaznikiem 8 umieszczonyjest wzmacniacz mocy 16.Urzadzenie wedlug wynalazku dziala w sposób nastepujacy. Laser 1 umieszczony z jednej strony wyrobi¬ ska wysyla wiazke 3, która trafia do optyczno-elektronicznego ukladu 2 umieszczonego po przeciwnej stronie wyrobiska, gdzie pada na czuly optycznie element 4 tego ukladu, a uzyskane przerywaniem wiazki impulsy elektryczne po przejsciu przez czlon wzmacniajaco-formujacy 5 podawane sa na bramki 6 oraz 7, przy czym impulsy przechodzace przez bramke 7 podtrzymuja wylaczenie wykonawczego przekaznika 8 poprzez doprowa¬ dzenie ich do wejscia kasujacego przerzutnika 9. Impulsy przechodzace przez bramke 6 sa zliczane przez licznik 10 i po nadejsciu impulsu o odpowiedniej, z góry okreslonej liczbie porzadkowej, powoduja przerzut przerzutnika 9 i wlaczenie poprzez wzmacniacz mocy 16 wykonawczego przekaznika 8.W celu wyeliminowania niekontrolowanego zalaczenia urzadzenia pod wplywem przypadkowych impul¬ sów zastosowano czlony opózniajace 11 i 13.W celu zabezpieczenia przed niekontrolowanym wylaczeniem urzadzenia zastosowano czlon opóznia¬ jacy 12.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do zdalnego zalaczania i wylaczania maszyn, zwlaszcza przenosników kopalnianych,zaopa¬ trzone w laser emitujacy wiazke promieniowania widzialnego oraz umiesczony na drodze tej wiazki, w dowolnej odleglosci od lasera, uklad optyczno-elektroniczny wyposazony w czuly optycznie element, znamienne tym, ze czuly optycznie element (4) jest polaczony poprzez czlon wzmacniajaco-formujacy (5)z bramkami (6, 7), z których pierwsza bramka (6)jest dolaczona poprzez licznik (10) do wejscia kasujacego przerzutnika (9), polaczonego bezposrednio z druga bramka (7) i poprzez wzmacniacz mocy (16) z wykonawczym przekaz¬ nikiem (8). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze pomiedzy pierwsza bramke (6) i kasujacy przerzutnik (9) wlaczony jest czlon opózniajacy (11), a pomiedzy wyjscie tego przerzutnika (9)i druga bramke (7) kolejny czlon opózniajacy (12). 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienne tym, ze czlon opózniajacy (11)jest polaczony poprzez czlon sumujacy (14) z licznikiem (10), do którego równiez poprzez ten czlon sumujacy (14) jest dolaczony nastepny czlon opózniajacy (13) polaczony z wyjsciem kasujacego przerzutnika (9) oraz czlon samoczynnego kasowania (15).115 451 AA i% k M 5 M 6 T 7 T JJ1 10 H 46 -12 PL