Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do przelaczania zasilania silnika paliwem ze zbiornika lub gru¬ py zbiorników dodatkowych na zbiornik glówny.Znane sa urzadzenia przelaczajace stosowane w instalacjach paliwowych samolotów w postaci zaworów dwupolozeniowych sterowanych z kabiny pilota lub sygnalem elektrycznym od paliwomierza. Pierwsze z nich absorbuja uwage pilota i nie daja gwarancji przelaczenia zasilania w odpowiedniej chwili. Drugie uzaleznione sa od sprawnego dzialania paliwomierzy i instalacji elektrycznej samolotu, poza tym kazdy zbiornik musi byc wyposazony w paliwomierz.Urzadzenie wedlug wynalazku przelacza ze zbiornika lub zbiorników dodatkowych na zbiornik glóvt n samoczynnie na drodze zmiany cisnien panujacych w ukladzie i urzadzeniu przelaczajacym wykorzystujac róznice powierzchni membran na które dziala to cisnienie. Samoczynne przelaczenie zasilania na zbiornik glówny nastepuje równiez przy awarii pompy zbiornika (zbiorników) dodatkowego a przy awarii obydwu pomp zbiorników nastepuje przelaczenie pod dzialaniem sprezyny lub sprezyn i cisnienia hydrostatycznego w zbiorniku glównym, urzadzenie przelaczajace ustawia sie na otwarcie przewodu bocznikujacego tzn. na zasilanie ze zbiornika glównego.Urzadzenie do przelaczania zasilania silnika paliwem ze zbiornika lub zbiorników dodatkowych na zbiornik glówny ma dwie komory przedzielone kazda w polowie membranami elastycznymi tworzacymi dodatkowe komory powietrzne. Membrany zamocowane sa trwale najednym tloczysku talerzykami usztyw¬ niajacymi. Tloczysko przemieszcza sie swobodnie poosiowo w tuJei w przegrodzie znajdujacej sie pomiedzy talerzykami górnej i dolnej membrany. Pomiedzy przegroda komory powietrznej a górna membrana jest umieszczona sprezyna spiralna. Powierzchnia membrany górnej jest wieksza od powierzchni membrany dolnej. Dodatkowa komora powietrzna posiada zawór odpowietrzajacy.Przedmiot wynalazku pokazano na rysunku na którym fig. 1 przedstawia schemat ideowy instalacji paliwowej samolotu zlozonej ze zbiorników dodatkowego i glównego oraz z urzadzeniem przelaczajacym, fig. 2 i fig. 3 — schematyczne przekroje przez urzadzenie przelaczajace w dwóch skrajnych polozeniach.Jak pokazano na rysunku instalacja paliwowa zlozona jest ze zbiornika dodatkowego 2 i zbiornika glównego 1 pomp 5 podpompowujacych paliwo do silnika 3 oraz urzadzenia przelaczajacego 4. Urzadzenie przelaczajace 4 posiada dwie komory^ i B przedzielone kazda w polowie membrana elastyczna 6i 7tworzac dodatkowe komory powietrzne C i D z zaworem odpowietrzajacym 21. Górna pokrywa 13 posiada kon¬ cówke 16 a dolna pokrywa 15posiada koncówke 17doprowadzajaca paliwo ze zbiorników oraz koncówki 182 11525* i 19—przykrywane klapkami 11 zabudowanymi na tloczysku 8 na którym zamocowane sa wspomniane membrany 6 i 7 talerzykami 9 i 10, przy czym membrana 6 podparta jest sprezyna 12 drugim koncem wspartym na przegrodzie miedzy komorami C i D.Na figurze 2 pokazano stanprzeplywu paliwa ze zbiornika 2 (dodatkowego). Przypracujacych pompach 5 w obydwu zbiornikach róznica powierzchni membrany 6 i 7 daje sile dzialajaca na ttoczysko 8 w kierunku przeciwnym i wieksza niz sila pochodzaca od sciskanej sprezyny 12. Wypadkowa tych sil przestawia tloczy¬ sko 8, otwiera górny wylot przewody 19do silnika 3 i powoduje przeplyw paliwa z koncówki 16polaczonej ze zbiornikiem 2. Jednoczesnie tloczysko S zamyka klapka 11 dolny wlot przewodu bocznikujacego 18. Paliwo wypracowuje sie tylko ze zbiornika 2 (dodatkowego). Zchwila wyczerpania siepaliwa w zbiorniku 2cisnienie paliwa doprowadzonego koncówka 16 urzadzenia przelaczajacego 4 maleje, wypadkowa sildzialajacych na membrany 6 i 7 i sily pochodzacej od sprezyny zmienia zwrot, przestawia tloczysko 8 w drugie skrajne polozenie i przeslaniajac klapka 11 górny wlot z komory D do przewodu 19, otwierajac wlot przewodu bocznikujacego 18 i paliwo przewodem 17 ze zbiornika 1 doplywa do przewodu 19 a nastepnie do silnika 3.Paliwo wypracowuje sie tylko ze zbiornika 1 glównego.W przypadku awarii pompy 5 zbiornika dodatkowego 2 nastepuje samoczynnie przelaczenie na zasila¬ nie ze zbiornika glównego 1 opisanego powyzej. W przypadku awarii pomp 5 w obydwu zbiornikach 1 i 2 nastepuje samoczynne przelaczenie na zasilanie ze zbiornika glównego 1 w urzadzeniu przelaczajacym 4 przez zadzialanie sprezyny 12 lub sprezyny 12 i cisnienia hydrostatycznego w zbiorniku glównym 1, co ustawia tloczysko 8 na otwarcie przewodu bocznikujacego 18. Przy zmianach cisnien w komorachA i Bmoze wzrosnac cisnienie powietrza w komorach C i D, które jest trawione przez zawór odpowietrzajacy 21.Urzadzenie ma zastosowanie w przemysle lotniczym.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do przelaczenia zasilania silnika paliwem ze zbiornika lub grupy zbiorników dodatko¬ wych na zbiornik glówny, rawifie tym, ze posiada dwie komory (A) i (B), przedzielone kazda w polowie membrana (6) i (7), tworzac dodatkowe komory powietrzne (C) i (D) przy czym membrany (6) i (7) zamocowane sa trwale talerzykami (9) * (!•) n* jednym tloczysku (8) zakonczonym z dwóch stron klapkami (11). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, zsamienDe tym, ze tloczysko (8) jest osadzone poosiowo w tulei podtrzymujacej (20) a pomiedzy talerzykiem (9) a przegroda komory („C") znajduje sie spiralna qrezyna (12). 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 2, znamienne tym, ze komora powietrzna (JM) ma zawór odpowietrzajacy (21).115 250 Figi115 2S» 16 9_ 2Q s ?^rsEif 2. £t _£/ \ Fig3 Prac. Poligraf, IP PRL. Naklad 120 egz.CVrw 100 zl PL