Przedmiotem wynalazku jest uklad elektroniczny za¬ bezpieczenia nadpradowego zwlaszcza do zabezpiecze¬ nia zasilaczy wysokiego napiecia pracujacych w warunkach przemyslowych i laboratoryjnych, które narazone sa na czeste przeciazenia pradowe podczas przeskoków iskrowych po stronie wysokiego napiecia.Zasilacze wysokiego napiecia sa z zasady zabezpieczo¬ ne po stronie niskonapieciowej (sieciowej). Spotykane rozwiazania zabezpieczen dzialajacych na zasadzie pomiaru pradu w obwodzie wysokiego napiecia sa budowane w oparciu o uklady przekaznikowe. Tegotypu rozwiazania charakteryzuja sie duzym czasem zadziala¬ nia rzedu OJ sek — 0,5 sek oraz mala dokladnoscia nastawy pradowej.Istota ukladu wedlug wynalazku polega na tym, ze do zacisków bezidnukcyjnego rezystora dolaczony jest filtr, za nim ogranicznik amplitudy oraz wejscie wzmacniacza.Wyjscie wzmacniacza polaczone jest z wejsciem dyskryminatora o zadanych progach zadzialania.Wyjscie dyskryminatora zostalo polaczone z elektroda sterujaca zwieracza wlaczonego przez szeregowy ogra¬ nicznik pradu do zacisków sieci zasilajacej zasilacz.Natomiast wejscie zasilacza zostalo polaczone przez filtr do zacisków glównych zwieracza. Jednoczesnie do wyjscia wzmacniacza jest dolaczony uklad pomiarowy wyskalowany w jednostkach pradu plynacego przez bezindukcyjny rezystor.Zaleta ukladu elektronicznego wedlug wynalazku jest bardzo duza szybkosc dzialania dochodzaca do kilku mikrosekund oraz mozliwosc dowolnego ksztaltowania charakterystyk c^sowo-pradowych zabezpieczenia.Uklad elektroniczny wedlug wynalazku charakteryzuje sie bardzo duza dynamika wejsciowa — w ukladzie pro¬ bierczym modelowym zbudowanym na prad zmienny 1 mA uzyskano dynamike rzedu 5000 dla udarów prado¬ wych o stromosci rzedu 100 A/s. laka duza dynamika, powoduje, ze uklad ten jest odporny na fale udarowe towarzyszace wyladowaniom niezupelnym, przeskokom iskier i zwarciom w obwodzie wysokiego napiecia zasila¬ czy lub generatorów napiecia stalego zasilajacych np. lakiernie elektrostatyczne. Zalaczenie transformatora np. wysokonapieciowego w ukladach konwencjonalnych powoduje krótkotrwale przetezenie w obwodzie zasilania zas wylaczeniu transformatora towarzysza przepiecia, które moga osiagac dosc duze wartosci. Rozwiazanie przyjete w wynalazku zapobiega przedostawaniu sie do sieci przepiec towarzyszacych wyladowaniom niezupel¬ nym przy normalnej pracy zasilacza, który wspólpracuje z elektrodami technologicznymi.Wynalazek zostanie blizej omówiony na przykladzie wykonania przedstawionym na rysunku, który jest sche¬ matem ideowym ukladu elektronicznego.Uklad elektroniczny zabezpieczenia nadpradowego wlaczony jest równolegle do bezidukcyjnego rezystora B wlaczonego szeregowo z obciazeniem Ob zasilacza Z. Do bezidukcyjnego rezystora B dolaczony jest filtr F2, za nim ogranicznik amplitudy D|D2oraz wejscie wzmacniacza W. Wyjscie wzmacniacza W polaczone jest z wejsciem3 114 430 4 dyskryminatora K o progach zadzialania Uii U2a wejscie dyskryminatora K jest polaczone z elektroda sterujaca zwieracza I. Zwieracz I, jest polaczony przez szeregowy ogranicznik pradu R z siecia zasilajaca, /as z drugiej strony przez filtr Fi z wejsciem zasilacza Z. Do wyjscia wzmacniacza W jest dolaczony równiez uklad pomia¬ rowy M wyskalowany, w jednostkach pradu plynacego przez bezidukcyjny rezystor B.Prad obciazenia w galezi Ob strony wysokiego napie¬ cia zasilacza Z przeplywa przez rezystor bezidukcyjny B wytwarzajac na jiim spadek napiecia. Napiecie to poprzez filtr F2oraz ogranicznik amplitudy Di D2docho¬ dzi do wejscia wzmacniacza W. Wzmocniony sygnal jest podawany na Wejscie dyskryminatora Ko regulowanych progach zadzialania Ui i U2. Jezeli napiecie wyjsciowe wzmacniacza W przekroczy wartosc ustawionego progu Ui lub U2 dyskryminator K zmieni stan i poda sygnal wyzwalajacy do zwieracza I. Prad zwarciowy od strony sieci jest ograniczony przez impedancje szeregowego ogranicznika pradu R do wartosci dopuszczalnej. Ene¬ rgia magnetyczna zawarta w transformaforze zasilacza wysokiego napiecia 2 rozladowuje sie poprzez filtr Fi i zwieracz I.Rezystor bezindukcyjny B jest tak dobrany, ze wyste¬ pujacy na nim spadek napiecia przy przeplywie pradu, niewiele przekraczajacego prad znamionowy jest mniej¬ szy od progu dzialania ogranicznika amplitudy Di D2. a wiec ogranicznik w tym przedziale pradów nie dziala.Dzieki temu napiecie wyjsciowe wzmacniacza W jest scisle proporcjonalne do spadku napiecia na bezidukcyj- nym rezystorze B a tym samym do pradu w obwodzie wysokiego napiecia i jako takie moze byc mierzone przez uklad pomiarowy M wyskalowany w jednostkach pradu pobieranego z zasilacza Z. Jezeli prad przeplywajacy przez bezidukcyjny rezystor B ma amplitude wielokrot¬ nie przekraczajaca prad znamionowy, czolo sygnalu napieciowego jest lagodzone przez filtr F2 a nastepnie ogranicznik amplitudy Di D2 ogranicza amplitude syg¬ nalu do wartosci dopuszczalnej dla wzmacniacza W.Zastrzezenia patentowe 1. Uklad elektroniczny zabezpieczenia nadpradowego dolaczony do bezidukcyjnego rezystora wlaczonego w szereg z obciazeniem zasilacza, znamienny tym, ze do zacisków bezindukcyjnego rezystora (B) dolaczony jest filtr (F2), za nim ogranicznik amplitudy (DiD2) oraz wejs¬ cie wzmacniacza (W), którego wyjscie jest polaczone z wejsciem dyskryminatora (K) o zadanych progach zadzialania (Ui i U2) zas wyjscie dyskryminatora (K)jest polaczone z elektroda sterujaca zwieracza (T), wlaczo¬ nego przez szeregowy ogranicznik pradu (R)do zacisków sieci zasilajacej zasilacz (Z), a wejscie zasilacza (Z) jest polaczone przez filtr (Fi) do zacisków glównych zwiera¬ cza (I). 2. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze do wyjscia wzmacniacza (W) jest dolaczony uklad pomiarowy (M) wyskalowany w jednostkach pradu plynacego przez bezindukcyjny rezystor (B).U V — 2 — i T R PCOC2 Prac. Porgraf. UP PRL naklad 120+ 18 Cena 45 il PL