Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia elektrycznych drgan tlumionych w nagrzew¬ nicy indukcyjnej, oraz uklad tyrystorowego prze¬ miennika czestotliwosci wytwarzajacego takie drgania.Stan techniki. Znany sposób wytwarzania elek¬ trycznych drgan w nagrzewnicy polega na tym, ze prad przemienny wytwarza sie w tyrystorowym falowniku. Wyjsciowy prad z falownika, o prze¬ biegu zblizonym do sinusoidalnego, przepuszcza sie poprzez nagrzewnice indukcyjna, stanowiaca inte¬ gralna czesc falownika. Znany uklad tyrystorowe¬ go przemiennika zawiera falownik zbudowany na tyrystorach w ukladzie mostkowym. Jedna prze¬ katna mostka jest zasilana napieciem stalym, a w druga przekatna jest wlaczona nagrzewnica induk¬ cyjna.Istota wynalazku. Sposób wytwarzania elektrycz¬ nych drgan tlumionych w nagrzewnicy indukcyj¬ nej polega na tym, ze za pomoca przelacznika ty- rystorowo-diodowego, kondensator cyklicznie ladu¬ je sie i rozladowuje poprzez nagrzewnice z czesto¬ tliwoscia od kilkuset do 10 kHz, w wyniku czego w nagrzewnicy plynie prad przemienny. Ladowa¬ nie i rozladowanie kondensatora ma charakter drgan oscylacyjnych, tlumionych.Uklad tyrystorowego przemiennika szeregowego czestotliwosci, zawiera prostownik polaczony z fil¬ trem elektrycznym oraz przelacznik tyrystorowo- -diodowy i kondensator polaczony z nagrzewnica. 10 20 25 30 2 Do wyjscia filtru elektrycznego sa przylaczone, szeregowo, tyrystor i nagrzewnica oraz kondensa¬ tor. Nagrzewnica i kondensator sa zbocznikowane, polaczonymi równolegle i przeciwsobnie, drugim tyrystorem i dioda.Uklad tyrystorowego przemiennika równoleglego czestotliwosci, zawiera prostownik polaczony z fil¬ trem elektrycznym oraz przelacznik tyrystorowo- -diodowy i kondensator polaczony z nagrzewnica.Do wyjscia filtru elektrycznego sa przylaczone, szeregowo, dlawik i tyrystor oraz kondensator.Równolegle do kondensatora sa przylaczone, szere¬ gowo, nagrzewnice i drugi tyrystor, zbocznikowany przeciwsobnie dioda.Zaleta sposobu wytwarzania elektrycznych drgan tlumionych w nagrzewnicy indukcyjnej i ukladu tyrystorowego przemiennika czestotliwosci, wedlug wynalazku, jest uzyskanie drgan tlumionych o znacznie wiekszej czestotliwosci, niz wynosi do¬ puszczalna czestotliwosc laczen tyrystora, dolado¬ wujacego kondensator. Ponadto uklad, wedlug wy¬ nalazku, odznacza sie prosta budowa i nieskom¬ plikowanym sterowaniem.Objasnienie rysunku. Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladowym rozwiazaniu na ry¬ sunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat prze¬ miennika szeregowego, a fig. 2 — schemat prze¬ miennika równoleglego.Przyklad wykonania. Uklad tyrystorowego prze¬ miennika szeregowego czestotliwosci, zawiera na 113 1983 \., wejsciu prostownik Pr polaczony z filtrem elek¬ tryczni F. Biegun dodatni wyjscia filtru F jest polaczony poprzez tyrystor Tx z nagrzewnica induk¬ cyjna Z0 i z anoda drugiego tyrystora T2 zboczni- kowanego przeciwsobnie dioda D, Katoda drugiego tyrystora T2 jest polaczona z biegunem ujemnym filtra elektrycznego F i poprzez kondensator C z nagrzewnica Z0. W tyrystorowym przemienniku równoleglym czestotliwosci biegun dodatni filtra pradu F jest polaczony poprzez dlawik L i dwa tyrystory Tj i T2 polaczone zgodnie szeregowo z nagrzewnica indukcyjna Zc. Do wspólnego punktu polaczen tyrystorów Tx i T2 jest przylaczony kon¬ densator C, którego drugi koniec jest polaczony z biegunem ujemnym wyjscia filtru F i z nagrzew¬ nica ZG. Równolegle i przeciwsobnie do drugiego * tyrystora jest przylaczona dioda D.Dzialanie ukladu tyrystorowego przemiennika szeregowego czestotliwosci, wedlug wynalazku, po¬ lega ria tym, ze przy odblokowanym pierwszym tyrystorze Tx i zablokowanym drugim tyrystorze T2 laduje sie kondensator C poprzez nagrzewnice indukcyjna ZQ. Po naladowaniu sie kondensatora C, do odpowiedniego napiecia, po zablokowaniu pierwszego tyrystora T1 i po odzyskaniu przez nie¬ go wlasciwosci zaporowych, nastepuje odblokowa¬ nie sie drugiego tyrystora T2 i oscylacyjne tlumio¬ ne rozladowywanie sie kondensatora C poprzez ten tyrystor T2 i diode D oraz poprzez nagrzewnice Z0.Gdy prad w nagrzewnicy osiagnie odpowiednio mala wartosc, nastepuje zablokowanie tyrystora drugiego T2, przy czym dzieki diodzie D koncowe napiecie na kondensatorze C ma taki sam zwrot, jak napiecie poczatkowe. Nastepnie odblokowuje sie pierwszy tyrystor Tu a kondensator C zaczyna sie doladowywac i cykl pracy powtarza sie.Dzialanie tyrystorowego przemiennika równoleg¬ lego czestotliwosci, wedlug wynalazku, ma prze¬ bieg podobny. Tyrystory Tx i T2 sa wysterowane tak samo jak w wyzej wymienionym ukladzie, przy czym prad ladowania kondensatora C plynie tylko przez dlawik L natomiast rozladowywanie tego kondensatora C przebiega identycznie jak w powyzej opisanym dzialaniu ukladzie.Omawiane przemienniki czestotliwosci umozli- 5 198 4 wiaja uzyskanie czestotliwosci drgan od kilkuset do 10 kHz przy rozladowywaniu kondensatora C poprzez nagrzewnice ZQ. Czestotliwosc te zmienia sie w szerokich granicach przez zmiane pojemnosci 5 kondensatora C. Przemienniki, wedlug wynalazku, nadaja sie do nagrzewania skróconego róznych pretów zelaznych przed ich obróbka plastyczna.W omawianych przemiennikach mozna zamiast ty¬ rystorów zastosowac inne laczniki sterowane.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania elektrycznych drgan tlu¬ mionych w nagrzewnicy indukcyjnej, polegajacy 15 na powstaniu drgan elektrycznych w obwodzie zlo¬ zonym z kondensatora i nagrzewnicy indukcyjnej, znamienny tym, ze za pomoca przelacznika tyry- storowo-diodowego kondensator cyklicznie laduje sie i rozladowuje poprzez nagrzewnice z czestotli¬ wo Woscii* od kilkuset dÓ 10 kHz; w wyniku czego w nagrzewnicy plynie prad przemienny, przy czym ladowanie i rozladowanie kondensatora jest oscy¬ lacyjne tlumione. 2. Uklad tyrystorowego przemiennika czestotli- 25 wosci, do nagrzewnicy indukcyjnej, szeregowy, za¬ wierajacy na wejsciu prostownik polaczony z fil¬ trem elektrycznym oraz przelacznik tyrystorowo- -diodowy i kondensator polaczony z nagrzewnica, znamienny tym, ze do wyjscia filtru elektrycznego 30 (F) sa przylaczone szeregowo tyrystor (Ti), na¬ grzewnica (Z0) oraz kondensator (C), przy czym kondensator (G) i nagrzewnica (Z0) sa zboczniko- wane drugim tyrystorem (T2), z których równolegle i przeciwsobnie jest polaczona dioda (D). 35 3. Uklad tyrystorowego przemiennika czestotli¬ wosci do nagrzewnicy indukcyjnej, równolegly, za¬ wierajacy na wejsciu prostownik polaczony z fil¬ trem elektrycznym oraz przelacznik tyrystorowo- -diodowy i kondensator polaczony z nagrzewnica, 40 znamienny tym, ze do wyjscia filtru elektrycznego (F) sa przylaczone szeregowo, dlawik (L) i tyrystor (Tj) oraz kondensator (C), przy czym równolegle do kondensatora (C) sa przylaczone szeregowo na¬ grzewnica (Z0) i drugi tyrystor (T2), zbocznikowany 45 przeciwsobnie dioda (D). ¦i113 198 To- * Ti D %%T2 =rC fig./.Ro 5 o T. F, F L, T< —- , i m f^A r -r ^ r -Co , 1 r/g. 2. PL