Opis patentowy opublikowano: 27.02.1982 110950 czytelnia! Urredu Patentowego Int. Cl.2 A62C 37/12 Twórcy wynalazku: Zygarjuint Student, Józef Mura, Józef Kominek Uprawniony z patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego ,,Manifest Lipcowy'', Jastrzebie (Polsika) Górniczy samoczynny zawór hydrantowy Przedmiotem wynalazlku jest gónniozy samoczyn¬ ny zawór hydrantowy przeznaczony do urucha¬ miania wodnych instalacji przeciwpozarowych w przypadku nadmiernego wzrostu temperatury oto¬ czenia.Jednym ze srodków zachowania bezpieczenstwa w stosunku do stalego zagrozenia pozarowego, ja¬ kie istnieje w podziemiach kopaln wegla kamien¬ nego jest prowadzenie wzdluz wyrobisk górniczych przeciwpozarowych rurociagów z woda pod odpo¬ wiednim cisnieniem. Poniewaz zródlo pozaru moze zaistniec w miejscu w którym nie ma stalej ob¬ slugi, hydranty pracujace w obrebie sieci rurocia¬ gów przeciwpozarowych powinny byc wyposazone w zawory otwierajace samoczynnie odplyw wody w przypadku zaistnienia warunków pozarowych.Znane sa izawory elektromagnetyczne (uruchamia¬ ne poprzez elektryczne urzadzenia wykonawcze sygnalem pochodzacym od elektrycznych czujników pozarowych. Urzadzenie to mozna stosowac jedynie w pomieszczeniach niezagrozonych wybuchem me¬ tanu, gdyz iskry moglyby spowodowac wybuch.Inne znane rozwiazanie wedlug polskiego zglo¬ szenia wzoru mzytikowego W-151 3©9 to zawór z ele¬ mentem topikowym. Konstrukcja zaworu zawiera srube dociskajaca grzybek do wylotu z komory cisnieniowej. Sruba ta jest zwiazana z ukladem dzwigni, które sa utrzymywane w polozeniu zablo¬ kowanym za pomoca naciskowej sprezyny znajdu¬ jacej sie na koncu ramienia dzwigni j elementu 10 15 30 30 topiikowego. Wzrost temperatury otoczenia zaworu powoduje wytopienie elementu topikowego, zwol¬ nienie sprezyny i za posrednictwem ukladu dzwig¬ ni' odsuniecie grzybka od wylotu komory cisnie¬ niowej.Konstrukcja tego zaworu nie gwarantuje pelnej niezawodnosci w sytuacji gdy po wieloletniej bez¬ czynnosci powstana warunki do jego zadzialania poniewaz istnieje zbyt rwiele zmieniajacych z cza¬ sem swoje parametry elementów posredniczacych miedzy grzybkiem zaworu i. elementem topikowym.Czesci ukladu dzwigni i sprezyna w warunkach podwyzszonej temperatury, wilgoci i zapylenia, jakie istnieja w podziemiach kopalni, ulegaja ko¬ rozji, zmeczeniu, odksztalceniu, co moze spowodo¬ wac, ze urzadzenie w warunkach krytycznych nie spelni swojego zadania.Znane jest równiez rozwiazanie zawairte w opi¬ sie patentowym Wielkiej Brytanii Nr 1028 521, w którym wrzeciono z osadzona na koncu plytka zwiazane jest za pomoca topiku do obudowy. Wa¬ da tego rozwiazania jest posrednie unieruchomie¬ nie grzybka zaworu za pomoca topiku umieszczo¬ nego pomiedzy plytka a obudowa. Przez to roz¬ wiazanie wedlug patentu Nr 1 028 521 jest nieprzy¬ datne w warunkach dolowych kopalni.Celem wynalazku jest rozwiazanie gwarantujace pelna niezawodnosc w (warunkach pracy, jakie wy¬ stepuja w podziemiach kopaln.Cel ten osiagnieto poprzez konstrukcje zaworu 110 950110 930 hyidramtowego zawierajacego element topikowy umieszczony bezposrednio we wrzecionie zaworu.Wirzeciono zaworu posiada wywiercony w tym ce¬ lu wspólosiowy otwór. Górna czesc tego otworu jest nagwintowana i przeznaczona do wkrecania topikowej wkladki. W dolnej nienaigwinitowanej czesci otworu jest umieszczony luzno swo-rzen, opie¬ rajacy sie z jednej stromy o wlkladke topilkoiwa, a z drugiej strony polaczony z grzyibkiem zamylkajacym wylot komory cisnieniowej. Wrzeciono jest pola¬ czone z nieruchomym kadlubem zaworu za posred¬ nictwem pochwy dlawicy. Polaczenie gwintowe miedzy wrzecionem a pochwa dlawicy sluzy do regulacji doaisku grzybka w gniezdzie zaworowym oraz do zamkniecia zaworu po zadzialaniu topiko- wego 'Czujnika temperatury.Konstrukcja zaworu wedlug wynalazku ma wie¬ le zalet w porównaniu z dotychczas stosowanymi rozwiazaniami, glównie dzieki wyeliminowaniu niepewnych w dzialaniu elementów posredniczacych.Ruchome czesci zaworu sa umieszczone wewnatrz korpusu i nie sa narazone na wplyw zapylenia i wilgoci. Grzybek jest przestawiany bezposrednio cisnieniem wody, nie ma wiec ewentualnosci nie¬ zadzialania na skutek niesprawnosci jakiegokol¬ wiek elementu.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladowym wykonaniu na rysunku. Grzybek (1) zaworu zamykajacego wylot (2) z komory cisnienio¬ wej jest polaczony ze sworzniem (3). Górna czesc sworznia (3) wchodzi ponad wylotem (4) zaworu we wspólosiowy otwór wywiercony we wirzecio- 10 20 25 nie (5) i opiera sie o topikowa wkladke (6), wkre¬ cona w górna, nagwintowania czesc otworu wrze¬ ciona (5).Grzybek (1) wraz ze sworzniem (3) jest umiesz¬ czony wewnatrz korpusu (7) polaczonego z wrze¬ cionem (5) poprzez pochwe dlawicy (8). Przy wzros¬ cie temperatury otoczenia powyzej okreslonej gra¬ nicy nastepuje wytopienie wkladki (6):, uwodnie¬ nie sworznia (3) wraz z grzybkiem (1) i pod wply¬ wem cisnienia wody na wlocie (2) przeskok grzyb¬ ka (1) w górne skrajne polozenie ograniczone po¬ wierzchnia wrzeciona (5). Po samoczynnym otwar¬ ciu zawór mozna zamknac przez dokrecenie wrze¬ ciona (5) do oporu bez koniecznosci wymiany to¬ pikowej wkladki (6).Zawór jest przystosowany do wspólpracy z mem¬ branowym czujnikiem przeplywu wody, dzieki któremu mozna sygnalizowac stan zadzialania za¬ woru w punkcie dyspozycyjnym. PL