Znane sposoby i urzadzenia do prowa¬ dzenia materjalii podsadzkowego maja te wade, ze ich dzialanie bez przeszkody za¬ lezy od jakosci tego materjalu podsadz¬ kowego.Taki materjal jest zwykle bardzo nie¬ jednolity, co powoduje zbyt czesto zatyka¬ nie przewodów rurowych oraz znaczne zu¬ zywanie sie tych ostatnich.Wiadomo, ze ciala róznego ksztaltu i ciezaru przeciwstawiaja odmienny opór strumieniowi cieczy lub powietrza, wsku¬ tek czego predkosc posuwania sie ich w tym strumieniu jest równiez odmienna.Przy opuszczaniu materjalu podsadzkowe¬ go powyzsze zjawisko ma takie nastep¬ stwa, ze wskutek róznicy predkosci po¬ szczególnych czastek materjalu, który w pewnych miejscachj przewodu spietrza sie (tam gdzie predkosc jest mniejsza), a w innych rozrzedza. Zmiany predkosci mate¬ rjalu, a tern samem gestosci tego strumie¬ nia sa szczególnie wielkie przy zmianie kierunku lub przekroju rurociagu, który moze ulec zatkaniu z tego powodu.Niniejszy wynalazek usuwa powyzsze wady i umozliwia równomierne dzialanie bez przerwy. W tym celu materjal pod¬ sadzkowy naprzód sie brykietuje, a dopie¬ ro potem wprowadza do przewodu ruro¬ wego. Takie brykiety posiadaja ksztalt o- kragly, np. jajowaty lub kulisty, przyczem te brykiety maja nietylko jednakowy ksztalt i wielkosc, lecz takze w przyblize-niu ten swm ciezar, a wiec w znaczeniu dy- namicznem taka sama mase. Brykiety prae4iwStawiaj|;a pfafyitoi cieczy lub powie¬ trza taki sam opór, #iec otrzymuja jedna¬ kowa predkosc, a tern samem nie powstaja spietrzenia, któreby mogly spowodowac zatkanie przewodów rurowych, wskutek czego róznica cisnien w czynniku unosza¬ cym moze) byc znacznie mniejsza, W celu unikniecia zatorów w przewo¬ dzie nalezy nadawac materjal mozliwie równomiernie, regulujac odpowiednio do¬ plyw materjalu podsadzkowego. Materjal niejednolity mozna jednak tak dokladnie nadawac jak i materjal skladajacy sie z brylek jednolitego ksztaltu, wielkosci i wagi. Materjal brykietowany mozna zatem nadawac znacznie lepiej anizeli dotad.Niekiedy moze byc zbyteczne brykieto- wanie calej ilosci materjalu podsadzkowe¬ go, wystarczy zbrykietowac pewna czesc, a reszte materjalu mozna pozostawic i do¬ dawac go do brykietów tak, ze niebrykie- towany materjal drobniejszy wypelnia w podsadzanej przestrzeni odstepy, powsta¬ jace miedzy brykietami/ Brykiety dodaje sie tylko w takiej ilosci, aby uniknac za¬ tkania rurociagów.Ze wzgledów oszczednosciowych uzywa sie zwykle na podsadzke takiego materja¬ lu, jaki jest na miejscu albo wpoblizu tak, ze w pewnych okolicach tym materjalem bywa glina, glinka, glinka garncarska i t. d. Materjal w stanie surowym zawiera zwykle zbyt wiele wody (az do 40%).Nadmierna zawartosc wody utrudnia jed¬ nak brykietowanie, poniewaz brykiety przyczepiaja sie do prasy, przyczem pod¬ czas zamykania sie prasy woda wycieka nazewnatrz. Jezeli brykiet ma latwo wy¬ pasc z formy, to przy otwieraniu prasy musi dostac sie powietrze miedzy brykiet i forme, lecz woda saczaca sie z formy nie dopuszcza powietrza i wskutek tego utrud¬ nia wypadanie brykietu z formy.Mozna unifcnac przyczepiania sie bry¬ kietów do form w ten sposób, ze surowy materjal osusza sie w czasie wtlaczania do. praisy lub przedtem. Suszenie jest jed¬ nak tylW powierzchowne, poniewaz we¬ wnatrz materjalu znajduje sie dostateczna ilosc wilgoci potrzebnej do brykietowania.Osuszony materjal staje sie na powierzch¬ ni porowaty, a tern samem ulatwia wni¬ kanie powietrza, które ulatwia wypadanie brykietu z formy.Nalezy równiez ogczewac forme, w której znajdujacy^ sie materjal osusza sie na powierzchni, powodujac parowanie za¬ wartej w nim wody. Wydzielajaca sie para wytwarza warstwe posrednia miedzy po¬ wierzchnia brykietu i formy, przyczem ta warstwa oraz porowatosc powierzchni brykietu zapobiegaja przyczepianiu sie brykietu do formy.Przy prowadzeniu materjalu podsadz¬ kowego zapomoca przewodu rurowego naj¬ korzystniej nadaja sie brykiety kuliste, gdyz opór ich jest najmniejszy, a po¬ wierzchnia, na która oddzialywa czynnik unoszacy (woda lub powietrze) jest naj¬ wieksza. Natomiast brykiety kuliste naj¬ trudniej oddzielaja sie od formy, bo ugnia¬ tana masa siega gleboko do wnetrza for¬ my, w miejscu zas podzialu formy jej obrzeza sa prostopadle, do* plaszczyzn po¬ dzialu. Nalezy zatem wytwausac; brykiety kuliste! tylko wtedy,, jezeli: napewno mozr na zapobiec ich przyczepianiu sie do tos¬ my. Ze wzgledów oszczednosciowych^ MflV korzystniejsze s% dfr wyrobu brykietów prasy walcowe.Na rysunku pokazana pt?zyklad wyko* nania urzadzenia.Do wyrobu brykietów sluzy npi para walców 1 z wyzlobionemi pakulami do formowania np. kul. Materjal! p5odsaxlzk©r wy wpuszcza sie zgóry miedzy obracajjar ce sie walce. W czasie; obrotu walców po* szczególne formy zamykaja sie i, zgniata¬ jac materjal, wytwarzaja kuje 4, ptrzy* ozem wod& wycieka nazewnatrz, W&lce sa — 2 —ogrzewam ii w tym calu a% wydrazone tak, ze przez ich wnetrze przepuszczaj sie np. ogrzane powietrze albo pare. Woda, wy¬ ciskana z formowanego materjalu, paruje na powierzchni walców, a jednoczesnie wysychaja takze powierzchnie brykietów.Wskutek osuszenia powierzchni brykietów (przy wspóldzialaniu warstwy pary, po¬ wstajacej podczas osuszenia) te ostatnie oddzielaja sie z latwoscia od form, które otwieraja sie na dolnej stronie walców 1.W celu osiagniecia jak najwiekszej sprawnosci nadaje sie walcom znaczna predkosc obrotowa. Forma zamyka sie i otwieraj w czasie ulamka sekundy tak, ze gdy prasowany materjal jest bardzo lep¬ ki, to ten krótki czas nie jest dostateczny do wystarczajacego osuszenia powierzch¬ ni brykietu. Z tego powodu nalezy taki materjal walcowac przedwstepnie na wiek¬ sza ilosc plaskich pasm i jednoczesnie osuszac je na powierzchni. Takie wal¬ cowanie wstepne nietylko umozliwia lepsze osuszenie powierzchni wytworzonych bry¬ kietów, lecz zarazem zwieksza ich wytrzy¬ malosc, poniewaz naskórek brykietów, stwardnialy wskutek osuszenia, jest grub¬ szy. Osuszanie wstepne moze sie odbywac przy pomocy grzejników 5.Przerabiany materjal mozna suszyc juz przy walcowaniu wstepnem, do czego sluzy para gladkich walców 6 umieszczo¬ na nad para walców formierskich /. Wal¬ ce 6 czerpia materjal z leju 7 i doprowa¬ dzaja go w postaci wstepnie walcowanych pasm do walców /, które wytwarzaja bry¬ kiety. Walce 6 sa równiez ogrzewane tak, ze osuszaja na powierzchni pasma wstep¬ nie walcowane. Dolne walce 1 otrzymuja materjal wstepnie osuszony i sprasowany tak, ze kule wytworzone przez walce / wypadaja z form bez trudnosci, przyczem ich naskórek jest grubszy, wytrzymalosc wieksza, podczas gdy rdzen brykietu po¬ zostaje wilgotny i miekki. Wytrzymalosc tych brykietów umozliwia ich przesylanie na wieksze odleglosci i z wieksza predko¬ scia, lecz wytrzymalosc ich jest tylko po¬ wierzchniowa, gdyz brykiety, dostajac sie do podsadzanej przestrzeni, rozsypuja sie i pod dzialaniem sily uderzenia wypelnia¬ ja szczelnie cala przestrzen. Powyzszy sposób prowadzenia materjalu podsadz¬ kowego umozliwia wytwarzanie kulistych brykietów nawet z materjalów lepkich i malo podatnych, przyczem powierzchnia brykietów jest twarda i sucha, a rdzen miekki i wilgotny. PL