Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do fco- bierania i odpowietrzania strugi pomiarowej cie¬ czy w celu dokonania analizy jej wlasciwosci fi¬ zycznych i chemicznych. Urzadzenie to jest prze¬ znaczone do stosowania zwlaszcza w zakladach przeróbki mechanicznej kopalin do .pobierania i odpowietrzania strugi pomiarowej cieczy, kierowa¬ nej nastepnie do urzadzen pomiarowych.Dotychczas w zakladach przeróbki mechanicznej znane i stosowane sa w urzadzeniach do badania wlasnosci fizycznych i chemicznych cieczy czujni¬ ki przeplywowe lub zanurzeniowe. Czujniki zanu¬ rzeniowe mocowane w strudze glównej cieczy w obrebie urzadzen technologicznych, narazone sana uszkodzenia i szybkie zuzycie.Czujniki przeplywowe stosowane fluorescencyj¬ nych analizatorach rentgenowskich do badania skladu chemicznego cieczy, wymagaja wyodrebnie¬ nia strugi pomiarowej. Struge pomiarowa pobiera sie za pomoca urzadzenia próbobierczego wypo¬ sazonego w zbiornik oraz sonde rurkowa lub no¬ zowa. Sonde mocuje sie w rurociagu w przeply¬ wie strugi glównej. Przeplyw strugi pomiarowej przez sonde do zbiornika wymuszony jest przez cisnienie strugi glównej. Pobrana struga splywa do zbiornika wykonanego w postaci otwartej skrzyni o stosunkowo duzej pojemnosci, gdzie pod wplywem cisnienia hydrostatycznego nastepuje oddzielenie sie pecherzyków powietrza. Struge po¬ miarowa ze zbiornika transportuje sie rurocia- 10 15 20 25 30 giem, przy uzyciu pompki, do urzadzen pomiaro¬ wych. Niedogodnoscia tego rozwiazania jest wy¬ stepowanie w zbiorniku zjawiska sedymentacji obnizajacego dokladnosc pomiarów.Z opisu patentowego RFN Nr 2459224 znane jest rozwiazanie techniczne urzadzenia do pobierania ze strugi cieczy plynacej kanalem lub rynna — próbki cieczy o okreslonej objetosci proporcjonal¬ nej do sygnalu przeplywu z przeplywomierza.Urzadzenie posiada uklad elektroniczno-mecha- niczno-pneumatyczny, który steruje zasysaniem i odmierzaniem porcji próbki cieczy poprzez lewa¬ rek. W rozwiazaniu tym lewarek nie jest przysto¬ sowany do pobierania strugi pomiarowej w spo¬ sób ciagly.Istota wynalazku polega na tym, ze urzadzenie posiada hydrocyklon odpowietrzajacy wyposazony w cylindryczne segmenty rozmieszczone niecen- trycznie o srednicach zmniejszajacych sie w kie¬ runku wylewu, przy czym hydrocyklon polaczo¬ ny je&t poprzez wezownice i jedno ramie trójnika z sonda zanurzona w badanej cieczy, a poprzez drugie ramie trójnika z przewodem wodnym za¬ opatrzonym w zawór odcinajacy. Sonda umieszczo¬ na w oslonie zamocowana jest na koncu rurki le¬ warowej. Przewodem wodnym doprowadzany jest strumien wody, który opadajac, po odcieciu jego doplywu za pomoca zaworu odcinajacego, powo¬ duje zassanie strugi pomiarowej. Struga pomiaro¬ wa przeplywa przez wezownice, która sluzy do 109 147109 147 regulacji natezenia przeplywu strugi pomiarowej poprzez odpowiednie ustawienie liczby zwojów oraz promienia ich skretu. Odpowietrzenie strugi pomiarowej nastepuje w hydrocyklonie odpowie¬ trzajacym, w którym pod wplywem sily dosrodko- 5 wej pecherzyki powietrza przechodza do strefy centralnej hydrocyklonu, skad odprowadzane sa na zewnatrz. Odpowietrzona struga pomiarowa cieczy splywa kaskadowo przez cylindryczne seg¬ menty, których niecentryczne rozmieszczenie poz- 10 wala na wygaszenie powietrznego leja. Po wyjs¬ ciu z hydrocyklonu struga pomiarowa moze byc skierowana do urzadzenia pomiarowego. Korzyst¬ nie jest, gdy na wyjsciu z urzadzenia pomiarowe¬ go, umieszczony jest czujnik kontroli przeplywu. 15 Sygnal pochodzacy z tego czujnika sluzy do stero¬ wania zaworu odcinajacego umieszczonego na przewodzie wodnym.Urzadzenie wedlug wynalazku pozwala na stero¬ wanie zarówno czujników przeplywowych jak tez w zanurzeniowych, zwieksza zywotnosc czujników, zapewnia uzyskanie stabilnych warunków pomiaru i zwieksza ich dokladnosc.Przedmiot wynalazku przedstawiony jest w przykladzie wykonania na rysunku na którym 25 fig. 1 przedstawia schemat ideowy urzadzenia, fig. 2 — hydrocyklon odpowietrzajacy w przekro¬ ju podluznym, a fig. 3 widok z góry hydrocyklo¬ nu wedlug fig. 2. Na koncu rurki lewarowej 1 zamocowana jest sonda 2, która wraz z oslona 3 30 wykonana z siatki, zmniejszajaca obciazenie po¬ wierzchniowe sondy, zanurzona jest w badanej cieczy. Drugie ramie lewarka polaczone jest z trójnikiem 4, do którego przewodem 5 zaopatrzo¬ nym w zawór odcinajacy 6 doprowadzany jost 35 strumien wody w celu pobrania strugi pomiaro¬ wej. Podcisnienie niezbedne do zassania strugi po¬ miarowej wytwarzane jest przez opadajacy stru¬ mien wody, po odcieciu jego doplywu przy pomo¬ cy zaworu 6, który sterowany jest sygnalem z 40 czujnika kontroli przeplywu 7. Struga pomiarowa cieczy doplywa do hydrocyklonu odpowietrzajace¬ go 8 poprzez wezownice 9, która sluzy do regu¬ lacji natezenia przeplywu strugi pomiarowej przez odpowiednie ustawienie liczby zwojów oraz 45 ich promienia skretu tak, by hydrocyklon 8 byl wypelniony struga cieczy. Powietrze z hydrocy¬ klonu 8 odprowadzane jest do otoczenia przewo¬ dem 10. Odpowietrzona struga cieczy przeplywa przez urzadzenie pomiarowe 11, po czym, urucha¬ mia czujnik kontroli przeplywu 7.Jak uwidoczniono na fig. 2 i 3 struga pomia¬ rowa 3 wprowadzana jest do hydrocyklonu 8 przewodem 12 stycznie do pobocznicy stozka 13 stanowiacego korpus' hydrocyklonu. Pod wplywem sily dosrodkowej pecherzyki powietrza przechodza do strefy centralnej stozka 13, skad odprowadzane sa przewodem odpowietrzajacym 10 na zewnatrz.Struga cieczy splywa kaskadowo do wylewu 15, poprzez cylindryczne segmenty 14, których sred¬ nice zmniejszaja sie w kierunku wylewu. Niecen¬ tryczne polaczenie poszczególnych segmentów poz¬ wala na wygaszenie powietrznego leja juz w gór¬ nych segmentach kaskady 14. Przy mniejszym wy¬ pelnieniu hydrocyklonu 8 role te przejmuja kolej¬ no nizsze segmenty 14 rozszerzajac zakres sku¬ tecznosci odpowietrzania.Zastrzezenia ipatentowe 1. Urzadzenie do pobierania i odpowietrzania strugi ipomiarowej zaopatrzone w sonde zanurzo¬ na w badanej cieczy, znamienne tym, ze posiada hydrocyklon odpowietrzajacy (8) wyposazony w cylindryczne segmenty (14) rozmieszczone niecen- trycznie o srednicach zmniejszajacych sie w kie¬ runku wylewu (15), przyczyni hydrocyklon (8) po¬ laczony jest poprzez wezownice (9) i jedno ramie trójnika (4) z sonda (2) zamocowana na koncu rurki lewarowej <1), a poprzez drugie ramie trój¬ nika (4) z przewodem wodnym (5) zaopatrzonym w zawór odcinajacy (6). 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze wezownica (9) ma zmienna liczbe zwojów i zmienny promien ich skretu. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1 znamienne tym, ze sonda (2) umieszczona jest w oslonie (3). 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze zawór odcinajacy (6) sterowany jest sygnalem pochodzacym z czujnika kontroli przeplywu (7).109 147 fig. 7 PL