Przedmiotem wynalazku jest kompresor dyna¬ miki, przeznaczony do zastosowania w urzadze-' niach studyjnych radiofonicznych i telewizyjnych.Sygnaly elektryczne programu radiofonicznego lub telewizyjnego przeznaczone do utrwalania na tasmie magnetycznej lub innym nosniku, a takze przesylane laczem modulacyjnym do nadajnika, powinny odznaczac sie okreslonym poziomem dy¬ namiki, nie przekraczajacym pewnego ustalonego poziomu. Realizowane jest to za pomoca specjal¬ nych ukladów, które sa nazywane ogranicznikami dynamiki, lub po prostu kompresorami dynamiki.Zadaniem tych kompresorów dynamiki jest spro¬ wadzenie przesylanych sygnalów do okreslonego scisle poziomu w tym przypadku, gdy przekazy¬ wany sygnal ma poziom dynamiki przekraczajacy ustalony poziom progowy. Jest to konieczne z tego wzgledu, gdyz w przeciwnym przypadku mozna spowodowac przesterowasnie urzadzen odbierajacych przesylany sygnal, co z kolei przejawic sie moze w powstawaniu duzych znieksztalcen, albo tez w prze- sterowaniu wzmacniaczy mocy na stacji nadaw¬ czej, a nawet i nadajnika. Z tego wzgledu kom¬ presory dynamiki sa urzadzeniami powszechnie stosowanymi w technice nadawczo-odbiorczej.Ograniczniki dynamiki zmniejszajace róznice po¬ miedzy sygnalami najmniejszymi i najwiekszymi powoduja przy tym zwiekszenie sredniego poziomu przesylanych sygnalów programowych w stosunku 15 20 25 30 do sredniego poziomu sygnalów elektrycznych przesylanych bez kompresji dynamiki.Znane dotychczas kompresory dynamiki wpraw¬ dzie spelniaja ogólne wymagania, które sa przed nimi stawiane, jednakze obarczone sa one pewnymi wadami.W celu zapewnienia malych znieksztalcen nieli- nearnych wyjsciowego sygnalu ograniczonego czas powrotu do stanu pierwotnego w przypadku mak¬ symalnego przesterowania powinien wynosic w przyblizeniu 1 s, chociaz w niektórych konkretnych - przypadkach wymagany jest o wiele krótszy czas powrotu. Po farzesterowaniu, trwajacym od 1 do 5 ms, czas powrotu zalezy od wartosci przestero¬ wania. Tak samo czas powrotu do stanu poczatko¬ wego zalezy od czasu trwania przesterowania.W zwiazku z tym w przypadkach duzych przeste- rowan oraz w przypadkach dlugotrwalych. prze- sterowan obserwuje sie nieprzyjemne zjawisko, wywolane na skutek zbyt dlugich czasów powrotu, a mianowicie zjawisko zaniku dzwieku. Poza tym w przypadku jednoczesnego odbioru informacji wielokanalowej, przesylanej maksymalnie szescio¬ ma kanalami, na przyklad przy odbiorze programu stereofonicznego lub kwadrofonicznego, znane roz¬ wiazania nie zapewniaja synchronizmu procesu ograniczania, gdyz zagadnienie synchronizmu dzia¬ lania wielu ograniczników do tej pory nie jest roz¬ wiazane. 108 013'1 Wymienionymi wadami sa obarczone zarówno kompresory produkcji krajowej jak i zagranicznej.Celem wynalazku jest zaprojektowanie kompre¬ sora dynamiki przeznaczonego do zastosowania w-studyjnych urzadzeniach radiofonicznych, pozba¬ wionego wad, wlasciwych znanym rozwiazaniom kompresorów dynamiki, zapewniajacego mozliwosc synchronicznego dzialania ograniczników w przy¬ padku nadawania programów stereofonicznych i kwadrofonicznych.Cel zostal osiagniety w wyniku zaprojektowania kompresora dynamiki zawierajacego uklad wej¬ sciowy, którego wejscie stanowi wejscie kompre¬ sora, ogranicznik, dolaczony do wyjscia ukladu wej- ^ .^ciowegCvaiklad,wyjsciowy dolaczony do ogranicz- ^silm,.' fctórfcgS^b ?ukladu wyjsciowego wyjscie sta¬ nowi wyjscie kompresora dynamiki, prostownik, dolaczony do wejscia ukladu wyjsciowego, uklad ; ^^zSiSJacy "dolaczony do wyjscia prostownika oraz ^•lmaszacz dolaczony do wyjscia obwodu opózniaja¬ cego, którego wyjscie dolaczone jest do drugiego wejscia ogranicznika oraz do linii zbiorczej, roz¬ prowadzajacej napiecie sterujace do innych ogra¬ niczników.Wedlug wynalazku do zacisku wejsciowego ukladu opózniajacego sa dolaczone równolegle ob¬ wody ladowania oraz katoda pierwszej diody/ Do wyjscia pierwszego obwodu ladowania dolaczone sa pierwszy kondensator z zalaczonym do niego, równolegle pierwszym rezystorem, jedno z wejsc - pierwszego komparatora, jedno z wejsc trzeciego komparatora oraz katody diod drugiej i trzeciej.Do wyjscia drugiego obwodu ladowania sa dola¬ czone drugi kondensator, anoda czwartej diody, jedno z wyprowadzen drugiego rezystora, którego drugie wyprowadzenie jest polaczone z jednym z wyprowadzen trzeciego rezystora, oraz wejscie pierwszego wzmacniacza operacyjnego. Do wyjscia trzeciego obwodu ladowania dolaczony jest czwarty rezystor polaczony szeregowo z trzecini kondensa¬ torem, którego to trzeciego kondensatora punkt polaczenia z czwartym rezystorem jest bezposred¬ nio polaczony z jednym z wejsc drugiego' kompara¬ tora oraz z katoda piatej diody, której anoda do¬ laczona jest do wejscia drugiego wzmacniacza ope¬ racyjnego, polaczonego poprzez szósta diode z wyj¬ sciem pierwszego wzmacniacza operacyjnego. Anoda pierwszej diody jest polaczona z czwartym kon¬ densatorem oraz z dolaczonym równolegle do czwartego kondensatora dzielnikiem napiecia, skla¬ dajacym sie z szóstego rezystora i polaczonego szeregowo z nim siódmego rezystora. Wspólny punkt polaczenia rezystorów szóstego i siódmego jest dolaczony do drugiego wejscia drugiego kom¬ paratora. Wyjscie pierwszego wzmacniacza ope¬ racyjnego poprzez drugi dzielnik jest dolaczony do drugiego wejscia trzeciego komparatora, a wyjscie drugiego wzmacniacza operacyjnego jest polaczone poprzez pierwszy dzielnik z drugim wejsciem pierwszego komparatora. Wyjscie komparatorów drugiego i trzeciego sa dolaczone odpowiednio do dwóch wejsc obwodu sumujacego, którego wyjscie jest dolaczone do jednego z wejsc pierwszego ob¬ wodu rozladowania, którego drugie wejscie jest polaczone z anodami* diod trzeciej «i siódmej.LOS 813 . 4 Wyjscie pierwszego komparatora jest. polaczone z jednym z wejsc drugiego obwodu rozladowania, którego drugie wejscie jest polaczone poprzez re- gulowany piaty rezystor z anodami 'diod drugiej 5 i ósmej, przy czym katoda siódmej diody jest po¬ laczona z punktem polaczenia drugiego i*trzeciego rezystorów, a katoda ósmej diody jest polaczona z drugim wyprowadzeniem trzeciego rezystora.Korzystnym jest, gdy do wejscia mieszacza do¬ lo laczone jest wejscie nieodwracajace Wzmacniacza operacyjnego, którego wyjscie dolaczone jest do katody diody, której anoda stanowi wyjscie mie¬ szacza, a miedzy wejsciem odwracajacym wzmac¬ niacza operacyjnego i wyjsciem mieszacza zala- !5 czony jest rezystor.Rozwiazanie wedlug wynalazku jest blizej objas¬ nione na przykladzie wykonania, przedstawionym na zalaczonym rysunku, na którym fig. 1 przed¬ stawia schemat blokowy kompresora dynamiki, 20 fig. 2 — uklad opózniajacy, stosowany w kompre¬ sorach dynamiki, a fig. 3 przedstawia uklad mie¬ szacza.Kompresor dynamiki, przedstawiony na fig. 1, sklada sie z ukladu wejsciowego 1, ogranicznika 2, 25 ukladu wyjsciowego 3, ukladu opózniajacego 5, prostownika 4 i mieszacza 6. Wejscie A ukladu wejsciowego 1 jest wejsciem kompresora* dynamiki.Wyjscie B ukladu wejsciowego 1 jest polaczone z pierwszym wejsciem C ogranicznika 2, którego 30 wyjscie D jest polaczone z wejsciem F ukladu wyj¬ sciowego 3. Pierwsze wyjscie G ukladu wyjscio¬ wego 3 jest wyjsciem kompresora dynamiki, a drugie wyjscie H obwodu wyjsciowego 3 jest po¬ laczone z wejsciem I prostownika 4, którego wyj- 31 scie J jest polaczone z wejsciem K ukladu opóznia¬ jacego 5. Wyjscie L ukladu opózniajacego 5 jest polaczone z wejsciem M mieszacza 6, którego wyj¬ scie N jest polaczone z drugim wejsciem £ ogra¬ nicznika 2 oraz do wejscia lub wyjscia urzadzenia, 4a wytwarzajacego napiecie sterujace.Uklad wejsciowy 1, ogranicznik 2, uklad wyjscio¬ wy 3 i prostownik 4 sa znanymi od dawna ukla¬ dami, stosowanymi w urzadzeniach studyjnych.Sa one wbudowane w urzadzenie jako „czarne 45 skrzynki".Uklad, opózniajacy 5 jest przedstawiony na fig. 2.Zgodnie z wynalazkiem do zacisku wejsciowego K tego ukladu sa dolaczone wejscia obwodów prado¬ wych A/l, A/2, A/3 oraz katoda diody D8. Obwody 50 pradowe A/l, A/2, A/3 'sa obwodami ladowania.Wyjscie pierwszego obwodu ladowania A/l jest dolaczone do obwodu równoleglego, skladajacego sie z kondensatora Cl i rezystora Rl, do jednego * z wejsc komparatora K/3, do katod diod D5, D6 i do 55 jednego z wejsc komparatora K/l. Anoda diody D5 jest polaczona z anoda diody D4 i, poprzez rezystor regulowany R5 z wejsciem obwodu rozladowywa¬ nia Z/2. Anoda diody D6 jest polaczona z anoda diody D7 oraz z wejsciem obwodu rozladowywania 60 Z/l. Drugie wejscie obwodu rozladowywania Z/2 jest' polaczone z wyjsciem pierwszego komparatora K/l. Wyjscie clrugiego obwodu ladowania A/2 jest polaczone z wejsciem pierwszego wzmacniacza ope¬ racyjnego B/l oraz z kondensatorem C2, do którego 55 jest dolaczony obwód, skladajacy sie z zalaczonychr O MS 013 5 szeregowo dwóch rezystorów R2 i R3. Punkt pola¬ czenia tych rezystorów R2, R3 jest polaczony z ka¬ toda d:ody D7, a drugie wyprowadzenie rezystora R3 jest polaczone z katoda diody D4. Punkt polaczenia rezystora R2 i kondensatora C2 jest polaczony z 5 anoda diody D3. Wyjscie trzeciego obwodu ladowa¬ nia A/3 jest polaczone z obwodem szeregowym, skladajacym sie. z rezystora R4 i kondensatora C3.Punkt polaczenia rezystora R4 i kondensatora C3 polaczony jest z katoda diody D3, z jednym z wejsc i<^ drugiego komparatora K/2 oraz z katoda diody D2, której anoda jest dolaczona do wejscia drugiego wzmacniacza operacyjnego B/2. Do wejscia wzmac¬ niacza operacyjnego B/2 dolaczona jest równiez anoda diody Dl, której katoda jest polaczona z wyj- u sciem pierwszego wzmacniacza operacyjnego B/l.Do wyjscia pierwszego wzmacniacza operacyjnego B/l dolaczone jest wejscie obwodu dzielnika Y/2, którego wyjscie jest dolaczone do drugiego wejscia trzeciego komparatora K/3. Wyjscie drugiego l# wzmacniacza operacyjnego B/2 dolaczone jest do wejscia obwodu dzielnika Y/l, którego wyjscie jest dolaczone do drugiego wejscia pierwszego kompa¬ ratora K/l.Anoda diody D8 jest polaczona z kondensato- n rem .C4. Punkt polaczenia anody diody D8 i kon¬ densatora G4 jest polaczony z obwodem skladaja¬ cym sie z zalaczonych szeregowo rezystorów R6 i R7. Punkt polaczenia rezystora R6 i rezystora R7 jest dolaczony do drugiego wejscia drugiego kom- 10 paratora K/2, którego wyjscie jest dolaczone z kolei do jednego z wejsc obwodu sumujacego 21, którego drugie wejscie jest polaczone z wyjsciem trzeciego komparatora K/3, a wyjscie — do drugiego wejscia pierwszego obwodu rozladowywania Z/l. ^s Sygnal doprowadzany do wejscia K z wyjscia H prostownika 4 doprowadzony jest do trzech obwo¬ dów ladowania A/l, A/2, A/3, Poprzez pierwszy obwód ladowania A/l ladowany jest pierwszy kon¬ densator Cl, poprzez drugi obwód ladowania A/2 40 ladowany jest drugi kondensator C2, a poprzez trzeci obwód ladowania A/3 ladowany jest trzeci kondensator C3. Drugi kondensator G2 jest dola¬ czony bezposrednio do wejscia pierwszego wzmac¬ niacza operacyjnego B/l, a trzeci kondensator C3 tf jest podlaczony za posrednictwem diody D2 do wej¬ scia drugiego wzmacniacza operacyjnego B/2.Wzmacniacze operacyjne B/l i B/L pracuja jako wzmacniacze-separatory o duzej impedaneji wej¬ sciowej, dzieki czemu ich wplyw na prace konden- 50 satorów C2 i C3 jest do pominiecia.Wyjscie pierwszego wzmacniacza operacyjnego B/l poprzez diode Dl jest polaczone z wejsciem drugiego wzmacniacza operacyjnego B/2. Na wyj¬ sciu drugiego wzmacniacza operacyjnego B/2 uzy- M skiije sie napiecie odpowiadajace napieciu uzyski- / wanemu na kondensatorze C2 lub G3. Napiecie to jest napieciem wyjsciowym uzyskiwanym na wyj¬ sciu L i doprowadzanym do wejscia M miesza- cza6. 00 Sygnal, uzyskiwany na kondensatorze Cl dopro¬ wadzany jest bezposrednio do jednego z wejsc pierwszego komparatora K/l. Do drugiego wejscia tego komparatora K/l doprowadzany jest poprzez dzielnik Y/l sygnal z wyjscia drugiego wzmacnia- ^ 6 cza operacyjnego B/2. Wspólczynnik podzialu dziel¬ nika Y/l jest tak dobrany, aby napiecia doprowa¬ dzane do wejsc komparatora K/l z naladowanych kondensatorów Cl i C2 byly prawie jednakowe. Gdy do wejsc komparatora K/l doprowadzane sa z na¬ ladowanych kondensatorów Cl i C2 jednakowe napiecia, wówczas na wyjsciu tego komparatora ustala sie dodatnie napiecie,»równe na przyklad +10 V. Jezeli napiecie na kondensatorach C2, C3 zaczyna sie zmniejszac,* v/ówczas rozpoczyna sie proces rozladowywania sie kondensatora Cl po¬ przez rezystor Rl, dolaczony równolegle do. kon¬ densatora Cl. Wszystkie obwody dolaczone do ob¬ wodów RC sa obwodami praktycznie nie obciaza¬ jacymi obwody RC, dlatego te obwody ' nie znie¬ ksztalcaja przebiegów, zwiazanych z ladowaniem i rozladowywaniem sie kondensatorów. Gdy na¬ piecie doprowadzane z kondensatora Cl staje sie mniejsze od napiecia dostarczanego z kondensato¬ rów C2 i C3 o uprzednio okreslona wartosc, wów¬ czas zmienia sie biegunowosc napiecia, uzyskiwa¬ nego, na wyjsciu komparatora a mianowicie ustala sie na wyjsciu komparatora K/l ujemne napiecie równe, na przyklad —10 V.Obwód pradowy rozladowywania Z/2 sterowany jest przez komparator K/l. Gdy napiecie wyjsciowe komparatora K/l jest dodatnie, obwód rozladowa¬ nia Z/2 jest zamkniety. Gdy napiecie wyjsciowe komparatora K/l jest ujemne, obwód rozladowania Z/2 jest otwarty. Otwarcie obwodu rozladowania Z/2 wywoluje proces rozladowywania sie równiez i kondensatorów C2 i C3. Szybkosc tego procesu okreslona jest wartoscia rezystancji regulowanego rezystora R5. W momencie, gdy napiecia na kon¬ densatorach Cl, C2 i C3 wyrównuja sie, napiecie wyjsciowe komparatora K/l zmienia znak, stajac sie dodatnim, co powoduje zamkniecie obwodu roz¬ ladowania Z/2 i zakonczenie procesu rozladowania.Okres czasu, który uplywa od momentu, w którym ma miejsce zmniejszenie sie napiecia na konden¬ satorach C2, C3, do momentu, w którym rozpo¬ czyna sie rozladowywanie sie tych kondensatorów, zalezy od stalej czasu obwodu, utworzonego z kon¬ densatora Cl i rezystora Rl, a takze od wspól¬ czynnika podzialu dzielnika Y/l. W przypadku prostowania dwupolówkowego ten okres czasu jest o 20% wiekszy od pólokresu skladowej' o najmniej¬ szej czestotliwosci. Gdy czestotliwosc takiej skla¬ dowej wynosi 30 Hz, wówczas czas ten wynosi 20 rns. Czas rozladowania jest okreslony przez stala czasowa obwodu, skladajacego sie z regulowanego rezystora R5 i kondensatorów Cl, C2, C3.Maly czas powrotu do stanu wyjsciowego wy¬ maga szybkiego rozladowania kondensatora, lado¬ wanego napieciem wysterowujacym. Jest to zapew¬ nione dzieki posredniemu lub bezposredniemu do¬ laczeniu na stale w obwodzie rozladowania kon¬ densatorów rezystora o odpowiednio malej rezy¬ stancji, obciazajacego kondensatory wtedy, gdy zmiany ksztaltu krzywej napiecia sa duze. Zaleta wyzej opisanego ukladu jest' to, ze kondensatory sa nieobciazane^wówczas, gdy napiecie na konden¬ satorach zwieksza sie lub pozostaje na niezmien¬ nym poziomie, i ze niezaleznie od rozladowania7 HWÓ13 8 trwajacego okolo 20 ms napiecie wyjsciowe wzmac¬ niacza operacyjnego, z opóznieniem nastawionym za pomoca rezystora R5 w granicach od 50 ms do 2,5 s (przy przesterowaniu wynoszacym lOdB), w postaci odfiltrowanej bez jakiegokolwiek przy- dzwieku, przekazywane jest dalej jako napiecie sterujace.Wymagania, itawiane przed ukladem opózniaja¬ cym 5 w warunkach krótkotrwajacych przestero- wan, sa spelniane dzieki obwodowi, zalaczonemu na wejsciu ukladu 5, a skladajacemu sie z diody D£, polaczonej szeregowo z kondensatorem C4 i re¬ zystorów R6, R7 polaczonych ze soba szeregowo i dolaczonych równolegle do kondensatora C4 i kon¬ densatora G3, zalaczonego na wyjsciu trzeciego ob¬ wodu ladowania A/3 i ladowanemu poprzez rezy¬ stor R4. Napiecia uzyskiwane na tych kondensa¬ torach sa doprowadzane do dwóch wejsc drugiego komparatora K/2. Sygnal wyjsciowy pierwszego wzmacniacza operacyjnego B/l i napiecie uzyski¬ wane na kondensatorze Cl sa doprowadzane do dwóch wejsc trzeciego komparatora K/3. Sygnaly wyjsciowe drugiego i trzeciego komparatorów sa doprowadzane do dwóch wejsc obwodu sumuja- » cego 2. Sygnal wyjsciowy obwodu sumujacego do¬ prowadzany jest do jednego z wejsc obwodu pra¬ dowego rozladowania Z/l. Miedzy wyjsciem wzmac¬ niacza operacyjnego B/l a wejsciem trzeciego kom¬ paratora K/3 zalaczony jest drugi dzielnik Y/2.Rezystancja obwodu ladowania kondensatora C4 jest bardzo mala, wyznaczona praktycznie przez rezystancje diody D8, spolaryzowanej w kierunku przewodzenia. Z powodu, ze stala czasu obwodu ladowania kondensatora C4 jest bardzo mala, kon¬ densator ten laduje sie w bardzo krótkim czasie, o wiele krótszym, niz wynosi czas ladowania kon¬ densatora C3, wyznaczony przez stala czasu ob¬ wodu, skladajacego sie z rezystora R4 i kondensa¬ tora, C3. Gdy napiecia doprowadzane do obu wejsc drugiego komparatora K/2 staja sie jednakowe, wówczas napiecie wyjsciowe tego komparatora staje sie ujemne, równe na przyklad —10V, i po¬ zostaje ujemnym tak dlugo, jak dlugo - napiecie doprowadzane z kondensatora C3 pozostaje wieksze od napiecia, doprowadzanego do drugiego wejscia komparatora K/2 z dzielnika R6, R7, dolaczonego równolegle do kondensatora C4, lub jemu równe.Gdy napiecie wejsciowe ukladu 5 doprowadzane do jego wejscia wzrasta, nastepuje bardzo szybki wzrost napiecia na kondensatorze C4. W momencie czasu, w którym napiecie doprowadzane z konden¬ satora C4 przewyzszy napiecie, doprowadzane z kondensatora C3, napiecie wyjsciowe komparatora K/2 zmienia znak, stajac sie dodatnim, równym na przyklad +10 V i pozostaje dodatnim przez okolo j 10 ms, bowiem z takim opóznieniem laduje sie kondensator C3 wzgledem kondensatora C4. W ten sposób na wyjsciu drugiego komparatora K/2 sa wytwarzane dodatnie impulsy o czasie trwania równym okolo 10 ms — przy szybkich zmianach e napiecia wysterowujacego uklad 5.Trzeci komparator K/3 dziala podobnie, to znaczy najwyjsciu tego komparatora utrzymuje sie ujemne napiecie, równe na przyklad —10 V wówczas, gdy payiccjia doorowadzone do jego obu wejsc sa jed- t nakowe, lub gdy napiecie doprowadzane do jego wejscia z kondensatora Cl pozostaje wieksze od napiecia doprowadzanego do jego drugiego wejscia z wyjscia dzielnika Y/2. Przy zmniejszeniu sie na- 5 piecia- na kondensatorze Cl wzgledem napiecia na wyjsciu dzielnika* Y/2 napiecie wyjsciowe trzeciego komparatora K/3 zmienia znak, stajac sie dodatnim, równym na przyklad +0 V. Napiecie wyjsciowe komparatora K/3 staje sie z powrotem ujemne, io gdy napiecie na kondensatorze Cl staje sie wieksze lub równe napieciu, doprowadzanemu do tego kom¬ paratora z wyjscia pierwszego wzmacniacza opera¬ cyjnego B/l. Zmiana* biegunowosci napiecia wyj¬ sciowego komparatora K/3 nastepuje z opóznieniem ii równym 2—3 ms w stosunku do momentu rozpo¬ czecia sie procesu rozladowywania kondensatora Cl. Opóznienie to jest okreslane wspólczynnikiem podzialu napiecia przez dzielnik Y/2 i stala czasu obwodu, skladajacego sie z rezystora Rl i konden- 20 satora Cl, Jezeli do obu wejsc obwodu sumujacego 2 do¬ prowadzane sa jednoczesnie dwa napiecia dodatnie lub dwa napiecia ujemne, wówczas na wyjsciu obwodu sumujacego 2 wytwarzany jest sygnal, so który powoduje ustawienie obwodu rozladowania Z/l w stan przewodzenia. Wówczas nastepuje bar¬ dzo szybkie rozladowanie — w przyblizeniu w ciagu okolo 10 ms — kondensatorów Cl, C2, C3 przez rezystor R2 i diody D6, D7. so Zaleta ukladu wedlug wynalazku jest to, ze po ustaniu przesterowania ogranicznika, dzialajacego przez 5—6 ms w sposób impulsowy, mozna osiagnac bardzo szybki powrót — w ciagu maksimum 15 ms — do stanu pierwotnego niezaleznie od nastawienia 35 rezystora R5. Dzieki temu nie sa pogarszane para¬ metry sygnalu wyjsciowego, poddawanego stero¬ waniu.Na fig. 3 przedstawiony jest schemat elektryczny • mieszacza 6. Mieszacz 6 sklada sie ze wzmacniacza 40 operacyjnego B3, którego wejscie nieodwracajace jest polaczone z wejsciem M mieszacza. Do wyjscia wzmacniacza operacyjnego B3 dolaczona jest ka¬ toda diody D9, której anoda jest polaczona z wej¬ sciem odwracajacym wzmacniacza operacyjnego B3 41 poprzez rezystor R8. Anoda diody D9/stanowi wyj¬ scie N mieszacza G. Napiecie sterujace z wyjscia N jest doprowadzane do wejscia E ogranicznika 2.W przypadku programu stereofonicznego, kwadro- fonicznego lub wielokanalowego napiecie sterujace 10 z wyjscia N jest doprowadzane do linii zbiorczej, rozprowadzajacej napiecie sterujace do wszystkich ograniczników dynamiki.Zaleta mieszacza wedlug wynalazku jest to, ze w obwód sprzezenia zwrotnego wzmacniacza ope- B racyjnego B3 wlaczona jest dioda DV n&. skutek czego rezystancja obwodu w kierunku przewodze¬ nia jak i w kierunku zaporowym < oraz zaleznosc parametrów obwodu Od temperatury,beda korzyst¬ nie male. 10 Impedancja wyjsciowa ukladu mierzona w pun¬ kcie polaczenia diody D9 z rezystorem R8 jest bardzo mala, dlatego kilka analogicznych wzmac¬ niaczy operacyjnych — takich, jak wzmacniacz B3 — moga byc polaczone ze soba za posred- 9 nictwem mieszacza malych wartosci.9 108 013 10 I chociaz impedancja wyjsciowa poszczególnego obwodu pradowego jest bardzo mala, kazdy z ob¬ wodów — równiez w przypadku napiecia o takiej samej biegunowosci — widzi wyjscie innego ob¬ wodu pradowego jako wyjscie o duzej impedancji.Jezeli napiecie sterujace jednego ze wspólpracu¬ jacych ze soba ograniczników jest wieksze o 1—2 mV od napiecia sterujacego innego ogranicz¬ nika, to ta mala róznica odwzorowywana jest na polaczonych ze soba wyjsciach równiez i w obec¬ nosci napiecia o poziomie mniejszym, niz wynosi napiecie progowe diod.Zastrzezenia patentowe 1. Kompresor dynamiki zawierajacy uklad wej¬ sciowy, którego wejscie stanowi wejscie kompre¬ sora, ogranicznik, dolaczony do wyjscia ukladu wejsciowego, uklad wyjsciowy dolaczony do ogra¬ nicznika, którego to ukladu wyjsciowego wyjscie stanowi wyjscie kompresora dynamiki, prostow¬ nik, dolaczony do wyjscia ukladu wyjsciowego, uklad opózniajaey dolaczony do wyjscia prostow¬ nika oraz mieszacz dolaczany do wyjscia obwodu opózniajacego, którego wyjscie dolaczone jest clo drugiego wejscia ogranicznika oraz do linii zbior¬ czej, rozprowadzajacej napiecie sterujace do innych ograniczników, znamienny tym, ze do zacisku wej¬ sciowego (K) ukladu opózniajacego (5) sa dola¬ czone równolegle obwody ladowania (A/l, A/2, A/3) oraz katoda pierwszej diody (D8), do wyjscia pierw¬ szego obwodu ladowania (A/l) dolaczone sa pierwszy kondensator (Cl) z zalaczonym do niego równolegle pierwszym rezystorem (Rl), jedno z wejsc pierwszego komparatora (K/l), jedno z wejsc trzeciego komparatora (K/3) oraz drugiej katody (D5) i trzeciej (D6) diod, do wyjscia drugiego ob¬ wodu ladowania (A/2) sa dolaczone drugi konden¬ sator (C2), anoda czwartej diody (D3), jedno z wy¬ prowadzen drugiego rezystora (R2), którego drugie wyprowadzenie jest polaczone z jednym z wypro¬ wadzen trzeciego rezystora (R3), oraz wejscie pierwszego wzmacniacza operacyjnego (B/l) do wyjscia trzeciego obwodu ladowania (A/3) dola¬ czony jest czwarty rezystor (R4) polaczony szere¬ gowo z trzecim kondensatorem (C3), którego to trzeciego kondensatora (C3) punkt polaczenia z czwartym rezystorem (R4) jest bezposrednio pola¬ czony z jednym z wejsc drugiego komparatora (K/2) oraz z katoda piatej diody (D2), której anoda 5 dolaczona jest do wejscia drugiego wzmacniacza operacyjnego (B/2), polaczonego poprzez szósta diode (Dl) z wyjsciem pierwszego wzmacniacza operacyjnego (B/l), którego wyjscie jest wyjsciem (L) ukladu opózniajacego (5), anoda pierwszej 10 diody (D8) jest polaczona z czwartym kondensato¬ rem (C4) oraz z dolaczonym równolegle do czwar¬ tego kondensatora (C4) dzielnikiem napiecia, skla¬ dajacym sie z szóstego rezystora (R6) i polaczonego szeregowo z nim siódmego rezystora (R7), wspólny u punkt polaczenia szóstego (R6) i siódmego (R7) rezystorów jest dolaczony do drugiego wejscia drugiego komparatora (K/2), wyjscie pierwszego wzmacniacza operacyjnego poprzez drugi dzielnik (Y/2) jest dolaczony do drugiego wejscia trzeciego 20 komparatora (K/3), a wyjscie drugiego wzmacniacza operacyjnego (B/2) jest polaczone poprzez pierwszy dzielnik (Y/l) z drugim wejsciem pierwszego kom¬ paratora (K/l), wyjscia komparatorów drugiego (K/2) i trzeciego (K/3) sa dolaczone odpowiednio M do dwóch wejsc obwodu sumujacego (2*), którego wyjscie jest dolaczone do jednego z wejsc pierw¬ szego obwodu rozladowania (Z/l), którego drugie wejscie jest polaczone z anodami diod trzeciej (D6) i siódmej (D7), wyjscie pierwszego komparatora 30 (K/l) jest polaczone z jednym z wejsc drugiego obwodu rozladowania (Z/2), którego drugie wejscie jest polaczone poprzez regulowany piaty rezystor (R5) z anodami diod drugiej (D5) i ósmej (D4), przy czym katoda siódmej diody (D7) jest pola- czona z punktem polaczenia rezystorów drugiego (R2) i trzeciego (R3), a katoda ósmej diody (D4) jest polaczona z drugim wyprowadzeniem trzeciego rezystora (R3). 2. Kompresor dynamiki wedlug zastrz. 1, zna- mienny tym, ze do wejscia (M) mieszacza dolaczone jest wejscie nieodwracajace wzmacniacza opera¬ cyjnego (B3), którego wyjscie dolaczone jest do katody diody (D9), której anoda stanowi wyjscie (N) mieszacza (6), a miedzy wejsciem odwracaja- cym wzmacniacza operacyjnego (B3) i wyjsciem (N) mieszacza (6) zalaczony jest rezystor (R8). f108 013 6i—:JR:' * -4- Fiq/I fca ? 1^ m \V7 A/2 1 HOn W~ rl^ Ul C2 | j/?2 iC3 R ^2 JP4- \D5 r1 rr -t108 013 M m \ ^^v Id9 1 r^, i i ^6 , . j;*^ i L.r—-• J ¦ [ 1 i Fig. 3 PL