Przedmiotem wynalazku jest ksztaltka wypelnienia kolumny do wymiany masy.Dotychczas celem rozwiniecia powierzchni kontaktu miedzyfazowego, do wypelniania kolumn destylacyj¬ nych i absorpcyjnych uzywa sie wypelnien strukturalnych lub usypowych.Jako wypelnienia usypowe najwieksze zastosowanie maja wypelnienia Raschiga zlozone z luzno usypa¬ nych lub ukladanych ksztaltek cylindrycznych wykonane najczesciej z materialu ceramicznego. Wypelnienie takie jest tanie, jednakze stawia duzy opór przeplywu fazy gazowej. Dla unikniecia zjawiska zalewania wypelnienia stosuje sie male predkosci przeplywu fazy gazowej oraz duze objetosci kolumny. Wprowadzenie do techniki zmodyfikowanych ksztaltek pierscieniowych jako elementów wypelnien pozwolilo obnizyc co najmniej dwukrotnie objetosc kolumn, dzieki malemu oporowi przeplywu jaki stawiaja te wypelnienia fazie gazowej.W klasie wypelnien z ksztaltek pierscieniowych zmodyfikowanych najwieksze zastosowanie znalazly pierscienie Palla posiadajace w sciance walcowej prostokatne okienka i prostokatne listewki polaczone jednym koncem ze scianka i skierowane drugim koncem ku osi pierscienia.Znanych jest takze szereg pierscieniowych elementów wypelnien opisanych w polskich opisach patento¬ wych.W opisie patentowym nr 55193 opisane sa pierscienie do wypelnienia kolumn, w których sa wykonane otwory o ksztalcie równoramiennych trójkatów wyciete wpobocznicy, wzdluz ramion trójkata, których wycinki sa odgiete wzdluz linii podstawy trójkata w kierunku geometrycznego srodka pierscienia.Znane z opisu patentowego nr 70169 elementy wypelniajace o ksztalcie walcowym posiadaja w pobocz- nicy uformowane otwory w ksztalcie deltoidu, sprzezone lacznikami wzmacniajacymi ze slupkiem umieszczo¬ nym wzdluz osi centralnej elementu.Elementy wedlug opisu patentowego nr 74693 maja Wykonane wpobocznicy prowadnice cieczy i gazu, w ksztalcie wycinków ograniczonych krawedziami lukowymi niezwiazanymi z pobocznica i skosna krawedzia zwiazana z pierscieniem, przy czym dwie sasiadujace, naprzemianlegle prowadnice tworza równolegle powierzch¬ nie srubowe.Natomiast elementy wedlug opisu patentowego nr 83150 posiadaja wewnatrz swobodnej przestrzeni i2 107 697 przeplywu, plaszczyzny azurowe, utworzone przez otwory powstale z wyciecia w wycinkach pobocznicy co najmniej dwóch jezyków o ksztalcie trójkatów równoramiennych odchylonych parami wzdluz ich podstawy ku osi pierscienia .w tym samym lub przeciwnym kierunku. Wypelnienia typu pierscieniowego wykazuja bardzo zblizone wlasciwosci. W zlozu usypowym ksztaltki tych wypelnien tworza duze przestrzenie swobodne pomiedzy powierzchniami walcowymi i duze zageszczenie elementów powierzchni wewnatrz kazdego pierscienia.Powoduje to nierównomierne rozlozenie oporu przeplywu fazy gazowej w przestrzeni zloza. Poza tym czesc pierscieni w zlozu przylega do siebie powierzchniami walcowymi zatykajac sobie wzajemnie otwory.Powoduje to wzrost oporów przeplywu gazu przez wypelnienie, a tym samym obnizenie dopuszczalnych predkosci.Znane sa takze z opisu patentowego nr 72013 elementy wypelniajace kolumny w postaci kuli lub elipsoidy, które posiadaja szereg otworów lub naciec czesciowo wygietych do wewnatrz elementu oraz zgodnie z opisem patentowym nr 75351 elementy w postaci spiralnie zwinietej tasmy zewnetrznej, równej wewnetrznej srednicy kolumny, na powierzchniach, których sa wykonane naciecia w postaci róznych form geometrycznych dowolnie ulozonych.Ksztaltka wypelnienia kolumny do wymiany masy wedlug wynalazku stanowi zwiniety z paska blachy lub tworzywa sztucznego walec z równoleglymi nacieciami wzdluz tworzacej, krótszymi niz wysokosc walca, przy czym paski utworzone przez naciecia sa wygiete na przemian na zewnatrz i do wewnatrz powierzchni walcowej.Ksztaltki wedlug wynalazku w odniesieniu do znanych wypelnien charakteryzuja sie bardziej równomiernym rozmieszczeniem elementów powierzchni w przestrzeni, dzieki wygarbieniom wydzielonych prostokatnych elementów scianki walcowej. Objetosc zakreslona przez najbardziej odlegle od srodka elementy powierzchni ksztaltki przyjmuje forme zblizona do kulistej, a w zlozu usypowym objetosci te nalezace do ksztaltek sasiadujacych, zazebiajacych sie wzajemnie, przenikaja sie czesciowo. Uzyskuje sie dzieki temu równomierne rozlozenie elementów powierzchni w przestrzeni oraz wyeliminowanie wzajemnego zatykania kanalów przeloto¬ wych w scianie walcowej.Wypelnienie usypowe z ksztaltek wedlug wynalazku charakteryzuje sie w warunkach procesu rektyfikacji identyczna wartoscia zdolnosci rozdzielczej oraz nizszymi o 30 - 40% oporami przeplywu fazy gazowej w porównaniu ze znanymi elementami pierscieniowymi o tej samej powierzchni wlasciwej. Powyzsze zezwala na mozliwosc budowy kolumn do wymiany masy o 10 — 15% mniejszej objetosci. W tym samym stopniu obnizy sie koszt wypelnienia.Przedmiot wynalazku zostanie przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia ksztaltke w widoku z boku, fig. 2 — przedstawia ksztaltke w widoku z góry, a fig. 3 — powierzchnie walcowa ksztaltki w rozwinieciu.Ksztaltke wedlug wynalazku stanowi powstaly przez zwiniecie równoleglobocznego paska walec 1 z równoleglymi nacieciami 2 wzdluz tworzacej, krótszymi niz wysokosc walca 1. Powstale przez naciecia paski 3 i 4 sa wygiete na przemian na zewnatrz i do wewnatrz powierzchni walcowej 1.Zastrzezenie patentowe Ksztaltka wypelnienia kolumny do wymiany masy, stanowiaca zwiniety z paska blachy lub tworzywa sztucznego walec, znamienna tym, ze na walcu (1) sa wykonane naciecia (2) wzdluz tworzacej, krótsze niz wysokosc walca (1), przy czym utworzone przez naciecia paski (3) i (4) sa wygiete na przemian na zewnatrz i do wewnatrz powierzchni walcowej.Fig.t Fi92 Fig.3 Prac. Poligraf. UP PRL. Naklad 120 egz.Cena 100 zl PL