Wynalazek niniejszy ma na celu u- mozliwienie ogarniecia wzrokiem calego widnokregu z tego rodzaju schronów obser¬ wacyjnych, w których óko obserwatora znajduje sie ponizej poziomu szczelin ob¬ serwacyjnych, np. z wiezyczek obserwacyj¬ nych pojazdów pancernych.W znanych przyrzadach do ogladania calego widnokregu szkla przedmiotowe po¬ szczególnych lunet wraz z rozlozonemi równomiernie na obwodzie kola poziomego urzadzeniami oibserwacyjnemi znajduja sie poza oslona pancerza, moga wiec latwo zo¬ stac uszkodzone.Wada ta zostala w przyrzadzie w mysl niniejszego wynalazku przez to usunieta, ze wszystkie czesci tego przyrzadu sa u- mieszczone wewnatrz wiezyczki obserwa¬ cyjnej, która posiada bardzo male otwory do przedostawania sie promieni swietlnych.Pomimo takiego ukrytego ustawienia przyrzadu moga zachodzic uszkodzenia je¬ go szkiel przedmiotowych wlatuj acemi przez szczeliny obserwacyjne pociskami.Wobec tego wynalazek stosuje szkla przed¬ miotowe zamienne, które umozliwiaja na¬ tychmiastowa zamiane uszkodzonego wej¬ sciowego szkla przedmiotowego zapomoca prostego pokrecenia tarczy wzglednie dzwona, na której sa one umieszczone.Przedmiot wynalazku jest przedstawio¬ ny na rysunku w trzech postaciach wyko-nania, jako przyklad- Fig. 1 i 3 przedsta¬ wiaja, przebój srednicowy i rzut poziomy przyrizai$u*fld ogladShia csilego widnokregu o skupiajacym ukladzie wyjsciowych szkiel odbijajacych; fig. 3 przedstawia przekrój srednicowy przyrzadu do ogladania calego widnokregu o ukladzie szkiel wejsciowych, dzialajacych tylko czystem odbiciem bez czesci zalamujacych swiatlo, fig.4—przekrój srednicowy przyrzadu do ogladania calego widnokregu o rozpraszajacym ukladzie szkiel wejsciowych.Na fig. 1 i 2 cyfra 1 jtót oznaczona po¬ krywa wiezyczki obserwacyjnej, w pla¬ szczu której jest wykonana wielka ilosc ma¬ lych szczelin obserwacyjnych, rozlozonych równomiernie wzdluz obwodu pokrywy we wspólnej plaszczyznie poziomej. Przed kazda szczelina obserwacyjna znajduje sie uklad szkiel, przez który wchodza promie¬ nie swietlne, skladajacy sie albo ze sku¬ piajacego szkla przedmiotowego 3 z dola¬ czonym do niego prostym pryzmatem 4, dzialajacym jako reflektor, albo z jednego jedynego pieciograniastego .pryzmatu o u- ksztaltowaniu daszkowem 5 bez czesci skladowych zalamujacych (fig. .3), albo wreszcie — celem zwiekszenia pola widze¬ nia — z soczewki rozpraszajacej 6 z dola¬ czonym do niej pieciograniastym pryzma¬ tem o uksztaltowaniu daszkowem 5a.Odbite wdól przez kazdy z tych syste¬ mów peki pTomieniswietlnych w pierwszym przypadku zbiegajace sie, w drugim przy¬ padku równolegle, w trzecim — rozchodza¬ ce sie, przechodza nastepnie przez przyle¬ gajacy do pierwszego ukladu optycznego drugi uklad, który w przypadku zbiegania sie peków promieni sklada sie z soczewki skupiajacej 7 i achromatycznego ukladu odwracajacego 8, a w przypadku równo¬ leglych lufo rozchodzacych sie peków pro¬ mieni—z achromatycznego szkla przedmio¬ towego 9. W kazdym przypadku przecho¬ dzace peki promieni swietlnych doprowa¬ dzone sa zapomoca pochylonego pod ka¬ tem 45° lustra do przeciecia sie z szyba ma¬ towa 11, tak, ze na tej ostatniej odtwarza sie wyraznie czesc otoczenia zewnetrznego odjpowiadajaca polu widzenia ukladu op¬ tycznego. Aby zatem odtworzyc cale oto¬ czenie bez zadnych przerw, potrzeba tyle ukladów optycznych z matowemi szybami, ile razy kat pola widzenia kazdego ukladu zawtera sie w 360°. Odwrotnie, jezeli jest dana liczba n ukladów o szybach matowych (np. n = 12 na fig. 2), to w celu odtworze¬ nia bez przerw zewnetrznego otoczenia kazdemu ukladowi trzeba nadac kat pola 360° widzenia równy -—-, t. j. 30°. Optyczne czesci skladowe 7, 8, 10, 11 wzgjednie 9, 10, 11 sa osadzone kazdy w oddzielnej o- prawce; przy przedstawionej tu postaci wykonania wszystkie te oprawki sa przy¬ twierdzone do dzwonu ochronnego 14, któ¬ ry jest osadzony na sworzniu srodkowym 15 pokrywy 1 tak, ze sie moze obracac, a to w tym celu, aby przy uszkodzeniu jed¬ nego z wielu ukladów szkiel wejsciowych, które w danej postaci wykonania znajduja sie w ilosci trzykrotnie wiekszej, niz po¬ trzeba do odtworzenia bez przerwy otocze¬ nia zewnetrznego, pokrecic caly obracajacy sie uklad o jedna podzialke w lewo luib w prawo, przez co zostanie nastawiony na drodze promieni uszkodzonego ukladu nie¬ uszkodzony uklad szkiel wejsciowych.Szyby matowe mozna czesciowo lub zu¬ pelnie zastapic kompletnemi szklami ocz- nemi, które wprawdzie sa drozsze w po¬ równaniu z szybami matowemi, lecz po¬ siadaja za to te zalete, ze daja wieksza jasnosc. PL